Sukta 44
Sukta 4.44
Vāmadeva Gautama
Aśvinau
Jagatī or Triṣṭubh (uncertain from single verse; requires scan)
ਵਾਮਦੇਵ ਦਾ ਇਹ ਛੋਟਾ ਅਸ਼ਵਿਨ-ਸਤੋਤ੍ਰ ਜੁੜਵੇਂ ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਾਲ-ਵੇਗੀ ਸੁਨਹਿਰੀ ਰਥ ਵਿੱਚ—“ਕਿਰਨਾਂ ਦੇ ਮਿਲਾਪ-ਸਥਾਨ” ਵਾਲੇ ਰਥ ਵਿੱਚ—ਤੁਰੰਤ ਆ ਕੇ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ। ਕਵੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮਧੁਰ ਸੋਮ ਪੀਣ, ਉਪਾਸਕ ਨੂੰ ਧਨ ਅਤੇ ਜੀਵਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਬਖ਼ਸ਼ਣ, ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਮਿਲਣ, ਉੱਥੇ ਗਾਇਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਕਿਰਪਾਲੂ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ।
Mantras
Mantra 1
तं वां रथं वयमद्या हुवेम पृथुज्रयमश्विना संगतिं गोः । यः सूर्यां वहति वन्धुरायुर्गिर्वाहसं पुरुतमं वसूयुम् ॥
ਹੇ ਅਸ਼ਵਿਨੋ, ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਉਸ ਰਥ ਨੂੰ ਸੱਦਦੇ ਹਾਂ—ਵਿਸ਼ਾਲ ਦੌੜ ਵਾਲਾ, ਗੋ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼-ਕਿਰਣਾਂ/ਪ੍ਰਕਾਸ਼-ਗਾਂਵਾਂ) ਦੀ ਸੰਗਤਿ-ਥਾਂ। ਉਹ ਸੂਰਿਆ ਨੂੰ ਵਾਹੁਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਵੰਧੁਰਾ-ਆਯੁ—ਜੁਤੀ ਹੋਈ ਜੀਵਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸਮ੍ਰਿੱਧ—ਗਿਰਵਾਹਸ (ਗਿਰ/ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬਾਣੀ ਦਾ ਵਾਹਕ), ਅਤਿ ਪ੍ਰਚੁਰ, ਵਾਸੁਯੁ—ਸੱਚੇ ਧਨ ਦਾ ਖੋਜੀ ਅਤੇ ਦਾਤਾ—ਹੈ।
Mantra 2
युवं श्रियमश्विना देवता तां दिवो नपाता वनथः शचीभिः । युवोर्वपुरभि पृक्षः सचन्ते वहन्ति यत्ककुहासो रथे वाम् ॥
ਹੇ ਅਸ਼ਵਿਨੋ, ਦਿਵ੍ਯ ਸ਼ਕਤਿਓ! ਹੇ ਦਿਵੋ ਨਪਾਤੋ (ਅਕਾਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰੋ)! ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਚੀਆਂ—ਕਾਰਜ-ਸਾਧਕ ਸ਼ਕਤੀਆਂ—ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਸ਼੍ਰੀ ਨੂੰ, ਉਸ ਚਮਕਦਾਰ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਨੂੰ, ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੇ ਹੋ। ਜਦੋਂ ਉੱਚੀ ਕਲਗੀ ਵਾਲੇ (ਅਸ਼ਵ) ਤੁਹਾਡਾ ਰਥ ਖਿੱਚਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਘੋੜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਤੇਜਸਵੀ ਰੂਪ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘਣੇ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਾਹ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
Mantra 3
को वामद्या करते रातहव्य ऊतये वा सुतपेयाय वार्कैः । ऋतस्य वा वनुषे पूर्व्याय नमो येमानो अश्विना ववर्तत् ॥
ਅੱਜ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਅਰਪਿਤ ਹਵਿ ਕੌਣ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ? ਕੌਣ ਸ্তুਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ, ਜਾਂ ਪੀੜੇ ਹੋਏ ਸੋਮ ਦੇ ਪਾਨ ਲਈ, ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਲ ਮੁੜਦਾ ਹੈ? ਜਾਂ ਕੌਣ ਰਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਲੱਭਦਾ ਹੋਇਆ, ਨਮਸਕਾਰ ਨਾਲ ਝੁਕ ਕੇ ਅੱਗੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ—ਹੇ ਅਸ਼ਵਿਨੋ?
Mantra 4
हिरण्ययेन पुरुभू रथेनेमं यज्ञं नासत्योप यातम् । पिबाथ इन्मधुनः सोम्यस्य दधथो रत्नं विधते जनाय ॥
ਹੇ ਨਾਸਤ੍ਯੋ, ਆਪਣੇ ਸੁਨਹਿਰੀ, ਸਭ-ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਰਥ ਵਿੱਚ ਇਸ ਯਜ੍ਞ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਓ। ਮਿੱਠੇ ਸੋਮਰਸ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਪਾਨ ਕਰੋ; ਅਤੇ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਵਿਧੀ ਕਰਦਾ ਤੇ ਅਰਪਣ ਦਾ ਕੰਮ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਰਤਨ—ਧਨ-ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ—ਧਰੋ।
Mantra 5
आ नो यातं दिवो अच्छा पृथिव्या हिरण्ययेन सुवृता रथेन । मा वामन्ये नि यमन्देवयन्तः सं यद्ददे नाभिः पूर्व्या वाम् ॥
ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆਓ—ਤੁਹਾਡੇ ਸੁਚੱਜੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੌੜਦੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਰਥ ਵਿੱਚ। ਦੇਵਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਉਪਾਸਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਰੋਕ ਨਾ ਲੈਣ, ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸੰਯੋਗ ਦਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਨਾਭਿ-ਕੇਂਦਰ ਇੱਥੇ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਟਿਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Mantra 6
नू नो रयिं पुरुवीरं बृहन्तं दस्रा मिमाथामुभयेष्वस्मे । नरो यद्वामश्विना स्तोममावन्त्सधस्तुतिमाजमीळ्हासो अग्मन् ॥
ਹੁਣ, ਹੇ ਅਦਭੁਤ ਦਸ੍ਰਾ ਅਸ਼ਵਿਨੋ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰਯਿ ਘੜੋ—ਅਨੇਕ ਵੀਰ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ—ਸਾਡੇ ਅਸਤਿਤਵ ਦੇ ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ। ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਰਾਂ ਨੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਤੋਮ, ਤੁਰੰਤ ਸਤੁਤੀ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਧੱਕਣ ਵਾਲੀ ਪੁਕਾਰ ਲਿਆਈ ਹੈ, ਉਹ ਆ ਪਹੁੰਚੇ ਹਨ।
Mantra 7
इहेह यद्वां समना पपृक्षे सेयमस्मे सुमतिर्वाजरत्ना । उरुष्यतं जरितारं युवं ह श्रितः कामो नासत्या युवद्रिक् ॥
ਇੱਥੇ ਹੀ ਇੱਥੇ—ਜਿੱਥੇ ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਮਿਲਦੇ ਹੋ—ਵਾਜ ਅਤੇ ਰਤਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਇਹ ਸੁਮਤੀ ਸਾਡੀ ਹੋਵੇ। ਗਾਇਕ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ; ਹੇ ਨਾਸਤਿਆਓ, ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਾਮਨਾ ਨੇ ਆਸਰਾ ਲਿਆ ਹੈ, ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਲ ਨਿਗਾਹ ਟਿਕਾ ਕੇ।
Frequently Asked Questions
The Aśvins (also called Nāsatyā) are divine twin deities known for swift help, healing, protection, and their radiant chariot associated with dawn.
It calls them to come quickly to the sacrifice, drink the honeyed Soma, protect the poet-singer, and place treasure, strength, and well-being in the worshipper.
In Vedic imagery, ‘cows’ often symbolize rays or luminous powers; calling the chariot a “meeting-place of the rays” ties the Aśvins’ arrival to dawn’s light and renewal.
Ask anything about Sukta 44 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.