Sukta 55

Mantra 1

दिवश्चिदस्य वरिमा वि पप्रथ इन्द्रं न मह्ना पृथिवी चन प्रति । भीमस्तुविष्माञ्चर्षणिभ्य आतपः शिशीते वज्रं तेजसे न वंसगः ॥

ਉਸ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਨਾਲ ਆਕਾਸ਼ ਦੀ ਵੀ ਵਿਸਤਾਰਤਾ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਮਹਾਨਤਾ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਪ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ। ਭਿਆਨਕ, ਅਤਿ-ਪ੍ਰਚੰਡ ਬਲ ਵਾਲਾ, ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤਪਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਜ੍ਵਾਲਾ ਲਈ ਵਜ੍ਰ ਨੂੰ ਤਿੱਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਜਿਵੇਂ ਲੁਹਾਰ ਧਾਤ ਨੂੰ ਚਮਕਦੀ ਧਾਰ ਲਈ ਘਿਸਦਾ ਹੈ।

Mantra 2

सो अर्णवो न नद्यः समुद्रियः प्रति गृभ्णाति विश्रिता वरीमभिः । इन्द्रः सोमस्य पीतये वृषायते सनात्स युध्म ओजसा पनस्यते ॥

ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਨਦੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਉਹ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਫੈਲੇ ਪ੍ਰਵਾਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰ ਸੋਮ-ਪਾਨ ਲਈ ਬਲਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਾਲ ਤੋਂ ਉਹ ਯੁੱਧਮ, ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਜਿੱਤ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੇ ਓਜਸ ਨਾਲ ਉਹ ਵਧਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Mantra 3

त्वं तमिन्द्र पर्वतं न भोजसे महो नृम्णस्य धर्मणामिरज्यसि । प्र वीर्येण देवताति चेकिते विश्वस्मा उग्रः कर्मणे पुरोहितः ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਉਸ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਜੋ ਖਾਧਾ ਜਾ ਕੇ ਘਟ ਜਾਵੇ; ਮਹਾਨ ਨ੍ਰਮ੍ਣ (ਵੀਰ-ਬਲ) ਦੇ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਤੇਜ ਨਾਲ ਦਹਕਦਾ ਹੈਂ। ਆਪਣੇ ਵੀਰ੍ਯ ਨਾਲ ਤੂੰ ਦੇਵਤਾਕਾਰਜ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਹਰ ਕਰਮ ਲਈ ਤੂੰ ਅੱਗੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈਂ—ਉਗ੍ਰ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਮਿਹਨਤ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਅਗਵਾਨ।

Mantra 4

स इद्वने नमस्युभिर्वचस्यते चारु जनेषु प्रब्रुवाण इन्द्रियम् । वृषा छन्दुर्भवति हर्यतो वृषा क्षेमेण धेनां मघवा यदिन्वति ॥

ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਗਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਹੀ ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਉਹ ਆਪਣਾ ਇੰਦਰਿਯ (ਇੰਦਰ-ਸ਼ਕਤੀ) ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਵਾਂਗ ਬਲਵਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਲਾਲਸਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਉਹ ਆਨੰਦਮਈ ਛੰਦ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਫਿਰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਵਾਂਗ, ਮਘਵਾ ਖੇਮ (ਸ਼ਾਂਤੀ) ਨਾਲ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੀ ਧੇਨੂ ਨੂੰ ਹੰਕਾ ਕੇ—ਪੋਸ਼ਕ ਧਾਰ ਨੂੰ ਦੋਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

Mantra 5

स इन्महानि समिथानि मज्मना कृणोति युध्म ओजसा जनेभ्यः । अधा चन श्रद्दधति त्विषीमत इन्द्राय वज्रं निघनिघ्नते वधम् ॥

ਉਹੀ ਯੋਧਾ ਆਪਣੀ ਮਜ੍ਮਨਾ (ਪਰਿਪੂਰਨਤਾ) ਨਾਲ ਮਹਾਨ ਸਮਿਥਾਨਿ (ਯੁੱਧ) ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਓਜਸ ਨਾਲ ਸਿਰੇ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਤੇਜਸਵੀ ਉੱਤੇ ਸ਼ਰੱਧਾ ਧਰਦੇ ਹਨ; ਇੰਦਰ ਲਈ ਉਹ ਵਜ੍ਰ ਨੂੰ ਘੜਦੇ ਹਨ—ਵਾਰ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਮਾਰ ਕੇ, ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਵਧ (ਵਧ-ਸ਼ਕਤੀ) ਨੂੰ ਰਚਦੇ ਹਨ।

Mantra 6

स हि श्रवस्युः सदनानि कृत्रिमा क्ष्मया वृधान ओजसा विनाशयन् । ज्योतींषि कृण्वन्नवृकाणि यज्यवेऽव सुक्रतुः सर्तवा अपः सृजत् ॥

ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸ਼੍ਰਵਸ੍ਯੁ—ਯਸ਼ ਦਾ ਖੋਜੀ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਉੱਤੇ ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਕ੍ਰਿਤ੍ਰਿਮ ਸਦਨਾਂ ਨੂੰ, ਬਲ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੇ ਓਜਸ ਨਾਲ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਯਜਮਾਨ ਲਈ ਜੋਤੀਆਂ ਨੂੰ ਅਪ੍ਰਤਿਹਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੁਕ੍ਰਤੁ (ਸ਼ੁੱਧ ਸੰਕਲਪ ਵਾਲਾ) ਜਲਾਂ ਨੂੰ ਵਹਿਣ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—ਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਦੌੜਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

Mantra 7

दानाय मनः सोमपावन्नस्तु तेऽर्वाञ्चा हरी वन्दनश्रुदा कृधि । यमिष्ठासः सारथयो य इन्द्र ते न त्वा केता आ दभ्नुवन्ति भूर्णयः ॥

ਹੇ ਸੋਮਪਾਵਨ ਇੰਦਰ, ਤੇਰਾ ਮਨ ਦਾਨ ਵੱਲ ਮੁੜੇ; ਸਾਡੀ ਵੰਦਨਾ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਤੇਰੇ ਦੋ ਹਰੀ (ਤਾਮ੍ਰਵਰਨ ਘੋੜੇ) ਨੇੜੇ ਆਉਣ—ਇਹ ਕਰ। ਕਿਉਂਕਿ ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰੇ ਸਾਰਥੀ—ਅਤਿ ਨਿਯੰਤਰਕ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ—ਤੈਨੂੰ ਧੋਖਾ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੇ; ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਪ੍ਰੇਰਣਾਵਾਂ (ਭੂਰਨਯਃ) ਤੈਨੂੰ ਛਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀਆਂ, ਕੋਈ ਝੂਠੀ ਪਹਿਚਾਣ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਘੇਰਦੀ।

Mantra 8

अप्रक्षितं वसु बिभर्षि हस्तयोरषाळ्हं सहस्तन्वि श्रुतो दधे । आवृतासोऽवतासो न कर्तृभिस्तनूषु ते क्रतव इन्द्र भूरयः ॥

ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਅਖ਼ਯ ਵਸੁ (ਧਨ) ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਆਪਣੇ ਤਨ ਵਿੱਚ ਅਜੇਯ ਬਲ—ਸ਼੍ਰੁਤ (ਪ੍ਰਸਿੱਧ) ਸ਼ਕਤੀ—ਟਿਕਾਈ ਹੋਈ ਹੈ। ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰੇ ਤਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤੇ ਕ੍ਰਤੁ (ਸੰਕਲਪ ਅਤੇ ਕਰਮ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ) ਹਨ—ਆਪ ਹੀ ਢੱਕੇ ਹੋਏ, ਆਪ ਹੀ ਰੱਖੇ ਹੋਏ; ਮਨੁੱਖੀ ਕਰਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਘੜੇ ਨਹੀਂ।