Sukta 190

Mantra 1

अनर्वाणं वृषभं मन्द्रजिह्वं बृहस्पतिं वर्धया नव्यमर्कैः । गाथान्यः सुरुचो यस्य देवा आशृण्वन्ति नवमानस्य मर्ताः ॥

ਨਵੇਂ ਅਰਕ (ਸਤੁਤੀ-ਗੀਤ)ਾਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਵਧਾਈਏ—ਅਨਥੱਕ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ, ਮੰਦਰਜਿਹਵ। ਜਿਸ ਦੇ ਚਮਕਦੇ ਗਾਥੇ ਦੇਵਤਾ ਸੁਣਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਤਾਜ਼ਗੀ ਲੱਭਣ ਵਾਲੇ ਮਰਤ੍ਯ ਵੀ। ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਵਾਣੀ ਦੀ ਇਹ ਸ਼ਕਤੀ ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ ਵਧੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਋ਤ-ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਬਣੀ ਰਹੇ।

Mantra 2

तमृत्विया उप वाचः सचन्ते सर्गो न यो देवयतामसर्जि । बृहस्पतिः स ह्यञ्जो वरांसि विभ्वाभवत्समृते मातरिश्वा ॥

ਰਿਤੂਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਉਚਾਰੀਆਂ ਵਾਣੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਦੇਵ-ਇੱਛੁਕਾਂ ਲਈ ਉਫਾਨਦਾ ਸ੍ਰੋਤ ਛੱਡ ਦੇਂਦਾ ਹੋਵੇ। ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਕੇ, ਰਿਤ ਦੇ ਸੱਚ ਵਿੱਚ ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਟਿਕਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੋ ਸੁਰ-ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Mantra 3

उपस्तुतिं नमस उद्यतिं च श्लोकं यंसत्सवितेव प्र बाहू । अस्य क्रत्वाहन्यो यो अस्ति मृगो न भीमो अरक्षसस्तुविष्मान् ॥

ਉਹ ਉਸਤਤੀ ਅਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਵਿਤ੍ਰ ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਬਾਹਾਂ ਫੈਲਾਂਦਾ ਹੈ ਤਿਵੇਂ ਸ਼ਲੋਕ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤਾਣਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਕ੍ਰਤੁ (ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ) ਨਾਲ ਉਹ ਅਜਿੱਤ ਦਿਨ-ਬਲ ਹੈ—ਵੈਰੀ ਅੰਧਕਾਰ ਲਈ ਭਿਆਨਕ ਮ੍ਰਿਗ ਵਾਂਗ—ਮਹਾਬਲੀ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਰਖਵਾਲੀ ਦੀ ਲੋੜ ਤੋਂ ਰਹਿਤ।

Mantra 4

अस्य श्लोको दिवीयते पृथिव्यामत्यो न यंसद्यक्षभृद्विचेताः । मृगाणां न हेतयो यन्ति चेमा बृहस्पतेरहिमायाँ अभि द्यून् ॥

ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਦਿਉਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਤੇ ਪૃਥਵੀ ਉੱਤੇ ਵੀ ਚਲਦਾ ਹੈ; ਸ਼ਕਤੀ-ਧਾਰੀ, ਵਿਵੇਕੀ ਇਸ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਘੋੜੇ ਵਾਂਗ ਦੌੜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਇਹ ਵਾਰ ਜੰਗਲੀ ਮ੍ਰਿਗਾਂ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਵਾਂਗ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ—ਸਰਪ ਦੀਆਂ ਮਾਯਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ, ਉਸ ਟੇਢੀ ਜਾਦੂਗਰੀ ਨਾਲ ਬੱਦਲਾਏ ਹੋਏ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ।

Mantra 5

ये त्वा देवोस्रिकं मन्यमानाः पापा भद्रमुपजीवन्ति पज्राः । न दूढ्ये अनु ददासि वामं बृहस्पते चयस इत्पियारुम् ॥

ਹੇ ਦੇਵ, ਜੋ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਕੇਵਲ ਸੁਖਦ ਲਾਭ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸਮਝਦੇ ਹਨ—ਵਕਰੇ ਸੁਭਾਉ ਵਾਲੇ—ਉਹ ਭਲਾ ਵੀ ਉਧਾਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਜੀ ਕੇ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਮੰਦ ਅਤੇ ਭਾਰ-ਭਰੀ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਪਿਆਰਾ ਧਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ; ਜੋ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਹੀ ਤੂੰ ਮਿਠਾਸ ਇਕੱਠੀ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।

Mantra 6

सुप्रैतुः सूयवसो न पन्था दुर्नियन्तुः परिप्रीतो न मित्रः । अनर्वाणो अभि ये चक्षते नोऽपीवृता अपोर्णुवन्तो अस्थुः ॥

ਸਾਡਾ ਰਾਹ ਸੁਚੰਗਾ ਚਲੇ—ਚੰਗੇ ਚਾਰੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਪੰਥ ਵਾਂਗ; ਕਠੋਰ ਨਿਯੰਤਰਕ ਵੀ ਮਿੱਤਰ ਬਣੇ—ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਿਤ੍ਰ ਵਾਂਗ। ਅਤੇ ਜੋ ਅਨ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਤੱਕਦੇ ਹਨ—ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਬੰਦ—ਉਹ ਪਰਦਾ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਸਾਡੇ ਰਾਹ ਤੋਂ ਵੱਖ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹਿਣ, ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਣ।

Mantra 7

सं यं स्तुभोऽवनयो न यन्ति समुद्रं न स्रवतो रोधचक्राः । स विद्वाँ उभयं चष्टे अन्तर्बृहस्पतिस्तर आपश्च गृध्रः ॥

ਜਿਸ ਵੱਲ ਸਤੁਤੀਆਂ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵਾਂਗ ਹੇਠਾਂ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਨਦੀਆਂ ਆਪਣੇ ਕੰਢਿਆਂ ਸਮੇਤ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ—ਉਹ ਵਿਦਵਾਨ ਅੰਦਰੋਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ: ਜੇਤੂ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਅਤੇ ਆਪਃ—ਜਲ—ਉਤਸੁਕ ਖੋਜੀ-ਸ਼ਕਤੀ।

Mantra 8

एवा महस्तुविजातस्तुविष्मान्बृहस्पतिर्वृषभो धायि देवः । स नः स्तुतो वीरवद्धातु गोमद्विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਤੋਂ—ਵਿਆਪਕ ਜਨਮਿਆ, ਮਹਾਬਲੀ—ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ-ਸਰੂਪ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤਿ ਦੇਵ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਧਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਸਤੁਤ ਹੋ ਕੇ ਸਾਨੂੰ ਵੀਰਵਾਨ ਪੂਰਨਤਾ ਅਤੇ ਗੋਮਤ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਈ) ਧਨ ਬਖ਼ਸ਼ੇ; ਅਸੀਂ ਇਸ਼ਾ (ਖੋਜੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ) ਅਤੇ ਵ੍ਰਜਨ (ਯੁੱਧ-ਦਲ) ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਈਏ, ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੀਏ।