Valmiki Ramayana 6.39.14 — Yuddha Kanda, Sarga 39, Shloka 14

लङ्कादर्शनम्

Viewing Laṅkā and its Forest-Gardens

Devanagari script

अन्येतुहरिवीराणांयूथान्निष्क्रम्ययूथपाः ।सुग्रीवेणाभ्यनुज्ञातालङ्कांजग्मुःपताकिनीम् ।।6.39.14।।

Transliteration

anye tu harivīrāṇāṃ yūthān niṣkramya yūthapāḥ |

sugrīveṇābhyanujñātā laṅkāṃ jagmuḥ patākinīm ||6.39.14||

Translation

ਹੋਰ ਕੁਝ ਵਾਨਰ‑ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਯੂਥਪਤੀ ਆਪਣੇ ਯੂਥਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਲੰਕਾ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।

Word by Word

• कुर्वन्तः: doing, making
• कुर्वन्तः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: कृ (धातु) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्तः (present active participle); पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; विशेषणम् (ते/महावेगाः)

• ते: they
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्

• महावेगाः: those of great speed
• महावेगाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महावेग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; बहुव्रीहिः (महान् वेगः येषाम्)

• महीम्: the earth
• महीम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मही (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्

• चरण-पीडिताम्: trampled by feet
• चरण-पीडिताम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: चरण (प्रातिपदिक) + पीडित (कृदन्त; पीड् धातु)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तः; विशेषणम् (महीम्); तत्पुरुषः (चरणैः पीडिताम्)

• रजः: dust
• रजः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: रजस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-निपातः

• सहसा: suddenly
• सहसा: Kāla (काल/रीति)
• Type: Indeclinable
• Root: सहसा (अव्यय)
• Form: रीतिवाचक-अव्ययम् (adverb: suddenly/quickly)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक-निपातः (particle: indeed/just)

• ऊर्ध्वम्: upwards
• ऊर्ध्वम्: Deśa (देश/दिशा)
• Type: Indeclinable
• Root: ऊर्ध्वम् (अव्यय)
• Form: दिशावाचक-अव्ययम् (adverb: upward)

• जगाम: went, rose
• जगाम: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लिट्-लकारः (Perfect); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः एकवचनम्

• चरण-उत्थितम्: raised by the feet
• चरण-उत्थितम्: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: चरण (प्रातिपदिक) + उत्थित (कृदन्त; उत्-स्था धातु)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तः; विशेषणम् (रजः); तत्पुरुषः (चरणेभ्यः उत्थितम्)

Context

Some other monkey heroes permitted by Sugriva went to Lanka decorated with flags.

Characters & Entities

• Sugrīva
• Laṅkā

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Maryādā (proper order) in collective action: even in war, movement is regulated by legitimate authority—leaders act with permission, reflecting dharmic discipline rather than chaos.

What is the narrative situation?

A portion of the Vānara leadership advances toward Laṅkā as an organized maneuver, explicitly under Sugrīva’s authorization.

Which character virtue is emphasized?

Obedience and responsible leadership: yūthapās act decisively but within command structure.