Shloka 24
लङ्कादाहः — The Burning of Lanka
Catuḥpañcāśaḥ Sargaḥ
संजज्ञे तुमुलश्शब्दो राक्षसानां प्रधावताम्।स्वगृहस्य परित्राणे भग्नोत्साहोर्जितश्रियाम्।।।।नूनमेषोऽग्निरायातः कपिरूपेण हा इति।
saṃjajñe tumulaś śabdo rākṣasānāṃ pradhāvatām |
svagṛhasya paritrāṇe bhagnotsāhorjitaśriyām ||
nūnam eṣo 'gnir āyātaḥ kapirūpeṇa hā iti |
ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਦੌੜਦੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਭਿਆਨਕ ਕੋਲਾਹਲ ਮਚ ਗਿਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਸ਼੍ਰੀ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਵੀ ਚੂਰ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਚੀਕਦੇ—“ਨਿਸ਼ਚੇ ਇਹ ਤਾਂ ਅਗਨੀਦੇਵ ਹੀ ਕਪੀ-ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈ—ਹਾਇ!”
The palatial structures with windows of golden mesh-work, embedded with pearls and gems and other precious stones tumbled.
FAQs
Adharma breeds fear and insecurity: when wrongdoing matures into consequence, even the powerful interpret it as divine retribution and lose inner steadiness.
As the city burns, rākṣasas run to save their homes; panic spreads and they exclaim that Fire itself has come in a monkey’s form.
Implicit contrast: the rākṣasas show bhaya (fear) and moha (attachment to property), while Hanumān’s dharmic courage remains unwavering.