Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

सम्पाति

अङ्गदसंवादः / Sampati and Angada: Genealogy, Jatayu, and the Search Vow

बभूवर्क्षरजा नाम वानरेन्द्रः प्रतापवान्।ममार्यः पार्थिवः पक्षिन् धार्मिक स्तस्य चात्मजौ।।4.57.12।सुग्रीवश्चैव वाली च पुत्रावोघबलावुभौ।लोकेविश्रुतकर्माभूद्राजा वाली पिता मम।।4.57.13।।

babhūv ṛkṣarajā nāma vānarendraḥ pratāpavān |

mamāryaḥ pārthivaḥ pakṣin dhārmikas tasya cātmajau || (4.57.12)

sugrīvaś caiva vālī ca putrāv oghabalāv ubhau |

loke viśrutakarmābhūd rājā vālī pitā mama || (4.57.13)

ਹੇ ਪੰਛੀ! ਋ਕ੍ਸ਼ਰਾਜ ਨਾਮ ਦਾ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਵਾਨਰ-ਇੰਦਰ ਮੇਰਾ ਪੂਜਨੀਯ ਪੂਰਵਜ ਸੀ, ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਜਾ। ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਅਤੇ ਵਾਲੀ—ਦੋਵੇਂ ਅਪਾਰ ਬਲ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ ਰਾਜਾ ਵਾਲੀ ਆਪਣੇ ਮਹਾਨ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।

राजाking
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग
कृत्स्नस्यof the entire
कृत्स्नस्य:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृत्स्न (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन, पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग; विशेषण of जगतः
जगतःof the world
जगतः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootजगत् (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive), एकवचन, नपुंसकलिङ्ग
इक्ष्वाकूणाम्of the Ikṣvāku dynasty
इक्ष्वाकूणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइक्ष्वाकु (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive), बहुवचन, पुंलिङ्ग
महारथःgreat warrior
महारथः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + रथ (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (‘great chariot-warrior’); प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; apposition to राजा/रामः
रामःRāma
रामः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग
दाशरथिःson of Daśaratha
दाशरथिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदाशरथि (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; patronymic
श्रीमान्illustrious
श्रीमान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootश्रीमत् (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; विशेषण of रामः
प्रविष्टःentered
प्रविष्टः:
Karta-dharma (कर्तृधर्म)
TypeVerb
Rootप्र-√विश् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; predicate of रामः
दण्डकावनम्Daṇḍaka forest
दण्डकावनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदण्डक + वन (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (‘forest of Daṇḍaka’); द्वितीया, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग
लक्ष्मणेनwith Lakṣmaṇa
लक्ष्मणेन:
Sahakari (सहकारी/सह)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formतृतीया (Instrumental/सह), एकवचन, पुंलिङ्ग
सहtogether with
सह:
Sahakari (सहकारी)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसह-अव्यय (preposition-like indeclinable: with)
भ्रात्राwith (his) brother
भ्रात्रा:
Sahakari (सहकारी)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन, पुंलिङ्ग
वैदेह्याwith Vaidehī (Sītā)
वैदेह्या:
Sahakari (सहकारी)
TypeNoun
Rootवैदेही (प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग
and
:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
अपिalso
अपि:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (also)
भार्ययाwith (his) wife
भार्यया:
Sahakari (सहकारी)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग
पितुःof (his) father
पितुः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन, पुंलिङ्ग
निदेशनिरतःobedient/intent on (his father’s) command
निदेशनिरतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिदेश + निरत (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी/षष्ठी-तत्पुरुषार्थे (determinative: ‘engaged in/intent on command’); प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; विशेषण of रामः
धर्म्यम्righteous
धर्म्यम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootधर्म्य (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया, एकवचन, पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग; विशेषण of पन्थानम्
पन्थानम्path
पन्थानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपथिन्/पन्थान् (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन, पुंलिङ्ग
आश्रितःhaving taken refuge in/followed
आश्रितः:
Karta-dharma (कर्तृधर्म)
TypeVerb
Rootआ-√श्रि (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; predicate of रामः

'O powerful bird my revered grandfather Riksharaja was a glorious king of monkeys. He had two sons called Sugriva and Vali.Both were strong like floodwaters. My father Vali was wellknown in this world for his remarkable deeds.

A
Aṅgada
S
Sampāti
Ṛkṣaraja
S
Sugrīva
V
Vālī

FAQs

The same dharmic emphasis as the prior verse: truthful lineage and righteous reputation establish moral credibility in counsel and alliance.

A repeated/overlapping recitation of Aṅgada’s introduction, reflecting a Southern Recension presentation where verse numbering may preserve duplication.

Respectful address and truthful self-identification (satya) in diplomatic conversation.