Adhyaya 78

Verse 1

ययातिरुवाच । एकेन गृह्यतां पुत्रा जरा मे दुःखदायिनी । धीरेण भवतां मध्ये तारुण्यं मम दीयताम्

ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਤੁਸੀਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਇੱਕ ਮੇਰੀ ਜਰਾ—ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦਿੰਦੀ ਹੈ—ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਵੇ। ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਧੀਰਜਵਾਨ ਹੈ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਾਰੁਣਤਾ ਬਖ਼ਸ਼ੇ।”

Verse 2

स्वकीयं हि महाभागाः स्वरूपमिदमुत्तमम् । संतप्तं मानसं मेद्य स्त्रियां सक्तं सुचंचलम्

ਹੇ ਮਹਾਭਾਗੋ! ਇਹ ਮੇਰੀ ਆਪਣੀ ਉੱਤਮ ਦਸ਼ਾ ਹੈ—ਮੇਰਾ ਮਨ ਤਪਤ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਸੜ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸਤ੍ਰੀ ਨਾਲ ਆਸਕਤ ਹੈ ਅਤੇ ਅਤਿ ਚੰਚਲ ਹੈ।

Verse 3

भाजनस्था यथा आप आवर्त्तयति पावकः । तथा मे मानसं पुत्राः कामानलसुचालितम्

ਜਿਵੇਂ ਭਾਂਡੇ ਵਿਚਲਾ ਪਾਣੀ ਅੱਗ ਦੇ ਘੁੰਮਾਉਣ ਨਾਲ ਹਿਲਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ, ਹੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਕਾਮ-ਅੱਗ ਨੇ ਮੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਵਿਹਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

Verse 4

एको गृह्णातु मे पुत्रा जरां दुःखप्रदायिनीम् । स्वकं ददातु तारुण्यं यथाकामं चराम्यहम्

ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਕੋਈ ਇਕ ਮੇਰੀ ਦੁੱਖਦਾਇਕ ਬੁਢਾਪੇ ਦੀ ਜਰਾ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਲੈ ਲਵੇ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਮੈਨੂੰ ਦੇ ਦੇਵੇ; ਫਿਰ ਮੈਂ ਮਨਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵਾਂਗਾ।

Verse 5

यो मे जरापसरणं करिष्यति सुतोत्तमः । स च मे भोक्ष्यते राज्यं धनुर्वंशं धरिष्यति

ਜੋ ਮੇਰਾ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਪੁੱਤਰ ਮੇਰੀ ਬੁਢਾਪੇ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੂਰ ਕਰੇਗਾ, ਉਹੀ ਮੇਰਾ ਰਾਜ ਭੋਗੇਗਾ ਅਤੇ ਧਨੁਧਾਰੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੀ ਮਰਿਆਦਾ ਨਿਭਾਵੇਗਾ।

Verse 6

तस्य सौख्यं सुसंपत्तिर्धनं धान्यं भविष्यति । विपुला संततिस्तस्य यशः कीर्तिर्भविष्यति

ਉਸ ਲਈ ਸੁਖ, ਉੱਤਮ ਸੰਪੱਤੀ, ਧਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਅਨਾਜ ਹੋਵੇਗਾ; ਉਸ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਯਸ਼ ਤੇ ਕੀਰਤੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਵੇਗੀ।

Verse 7

पुत्रा ऊचुः । भवान्धर्मपरो राजन्प्रजाः सत्येन पालकः । कस्मात्ते हीदृशो भावो जातः प्रकृतिचापलः

ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਰਾਜਨ! ਤੁਸੀਂ ਧਰਮ-ਪਰਾਇਣ ਹੋ ਅਤੇ ਸੱਚ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਫਿਰ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਭਾਵ-ਬਦਲਾਅ ਕਿਉਂ ਉੱਠਿਆ—ਸੁਭਾਵ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇਹ ਚੰਚਲਤਾ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਈ?

Verse 8

राजोवाच । आगता नर्तकाः पूर्वं पुरं मे हि प्रनर्तकाः । तेभ्यो मे कामसंमोहे जातो मोहश्च ईदृशः

ਰਾਜਾ ਬੋਲੇ: ਪਹਿਲਾਂ ਨਰਤਕ ਮੇਰੇ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਆਏ—ਸੱਚਮੁੱਚ ਉਹ ਨਾਚ-ਕਲਾ ਦੇ ਨਿਪੁੰਨ ਕਲਾਕਾਰ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ, ਕਾਮ-ਮੋਹ ਦੇ ਭਰਮ ਵਿਚ, ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਮੋਹ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 9

जरया व्यापितः कायो मन्मथाविष्टमानसः । संबभूव सुतश्रेष्ठाः कामेनाकुलव्याकुलः

ਬੁਢਾਪੇ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮਨ ਮਦਨ (ਕਾਮਦੇਵ) ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਸੀ। ਹੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਪੁੱਤਰੋ, ਕਾਮਨਾ ਨਾਲ ਉਹ ਬਹੁਤ ਵਿਹਲ ਤੇ ਅਤਿ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 10

काचिद्दृष्टा मया नारी दिव्यरूपा वरानना । मया संभाषिता पुत्राः किंचिन्नोवाच मे सती

ਮੈਂ ਇੱਕ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ—ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪ ਵਾਲੀ, ਸੁੰਦਰ ਮੁਖੜੇ ਵਾਲੀ। ਹੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਬਾਤ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹ ਸਤੀ ਸ੍ਰੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਨਾ ਕਿਹਾ।

Verse 11

विशालानाम तस्याश्च सखी चारुविचक्षणा । सा मामाह शुभं वाक्यं मम सौख्यप्रदायकम्

ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਸਖੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵਿਸ਼ਾਲਾ ਸੀ—ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਸੂਝਵਾਨ। ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਬਚਨ ਕਹੇ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸੁਖ-ਦਾਇਕ ਸਨ।

Verse 12

जराहीनो यदा स्यास्त्वं तदा ते सुप्रिया भवेत् । एवमंगीकृतं वाक्यं तयोक्तं गृहमागतः

“ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਬੁਢਾਪੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ, ਤਦ ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਅਤਿ ਪ੍ਰਿਯ ਹੋਵੇਗੀ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਹੇ ਬਚਨ ਮੰਨ ਕੇ ਉਹ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ।

Verse 13

मया जरापनोदार्थं तदेवं समुदाहृतम् । एवं ज्ञात्वा प्रकर्तव्यं मत्सुखं हि सुपुत्रकाः

ਬੁਢਾਪੇ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਂ ਇਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਚਾਰਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਇਉਂ ਜਾਣ ਕੇ, ਹੇ ਸੁਪੁੱਤਰੋ, ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਤਦਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰੋ।

Verse 14

तुरुरुवाच । शरीरं प्राप्यते पुत्रैः पितुर्मातुः प्रसादतः । धर्मश्च क्रियते राजञ्शरीरेण विपश्चिता

ਤੁਰੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਪੁੱਤਰ ਪਿਤਾ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਦੇਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸੀ ਦੇਹ ਦੇ ਸਾਧਨ ਨਾਲ ਵਿਦਵਾਨ ਧਰਮ ਦਾ ਆਚਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।”

Verse 15

पित्रोः शुश्रूषणं कार्यं पुत्रैश्चापि विशेषतः । न च यौवनदानस्य कालोऽयं मे नराधिप

ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ, ਪਿਤਾ-ਮਾਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ-ਸੁਸ਼੍ਰੂਸ਼ਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਅਤੇ, ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਯੌਵਨ ਦੇਣ ਦਾ ਇਹ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ।

Verse 16

प्रथमे वयसि भोक्तव्यं विषयं मानवैर्नृप । इदानीं तन्न कालोयं वर्तते तव सांप्रतम्

ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਭੋਗ ਭੋਗਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਹੁਣ, ਇਸ ਵੇਲੇ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਉਚਿਤ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ।

Verse 17

जरां तात प्रदत्वा वै पुत्रे तात महद्गताम् । पश्चात्सुखं प्रभोक्तव्यं न तु स्यात्तव जीवितम्

ਹੇ ਪਿਆਰੇ ਤਾਤ! ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ—ਜੋ ਮਹਾਨ ਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ—ਬੁਢਾਪਾ ਸੌਂਪ ਕੇ, ਫਿਰ ਤੂੰ ਸੁਖ ਭੋਗੀਂ; ਤਦ ਤੇਰਾ ਜੀਵਨ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।

Verse 18

तस्माद्वाक्यं महाराज करिष्ये नैव ते पुनः । एवमाभाषत नृपं तुरुर्ज्येष्ठसुतस्तदा

ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਹੁਕਮ ਮੁੜ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਤੁਰੂ ਦੇ ਜੇਠੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।

Verse 19

तुरोर्वाक्यं तु तच्छ्रुत्वा क्रुद्धो राजा बभूव सः । तुरुं शशाप धर्मात्मा क्रोधेनारुणलोचनः

ਤੁਰੂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭੜਕ ਉਠਿਆ। ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਕਰਕੇ, ਤੁਰੂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਬੈਠਾ।

Verse 20

अपध्वस्तस्त्वयाऽदेशो ममायं पापचेतन । तस्मात्पापी भव स्वत्वं सर्वधर्मबहिष्कृतः

ਹੇ ਪਾਪ-ਚੇਤਨ! ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਇਹ ਹੁਕਮ ਉਲਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੇ ਕਰਤੂਤ ਨਾਲ ਤੂੰ ਪਾਪੀ ਹੋਵੇਂ, ਅਤੇ ਸਭ ਧਰਮ-ਮਰਯਾਦਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਜਾਵੇਂ।

Verse 21

शिखया त्वं विहीनश्च वेदशास्त्रविवर्जितः । सर्वाचारविहीनस्त्वं भविष्यसि न संशयः

ਤੂੰ ਸ਼ਿਖਾ ਤੋਂ ਵੰਝਿਆ ਹੋਵੇਂਗਾ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਤੂੰ ਸਭ ਆਚਾਰ-ਮਰਯਾਦਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

Verse 22

ब्रह्मघ्नस्त्वं देवदुष्टः सुरापः सत्यवर्जितः । चंडकर्मप्रकर्ता त्वं भविष्यसि नराधमः

ਤੂੰ ਬ੍ਰਹਮਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਦੇਵ-ਧਰਮ ਦਾ ਦੁਰਾਚਾਰੀ, ਸੁਰਾ-ਪਾਨੀ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯ ਤੋਂ ਵੰਞਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਚੰਡ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਕਰਤਾ ਬਣ ਕੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਨਰਾਧਮ ਹੋਵੇਂਗਾ।

Verse 23

सुरालीनः क्षुधी पापी गोघ्नश्च त्वं भविष्यसि । दुश्चर्मा मुक्तकच्छश्च ब्रह्मद्वेष्टा निराकृतिः

ਤੂੰ ਸੁਰਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਸਦਾ ਭੁੱਖਾ ਪਾਪੀ ਅਤੇ ਗੋ-ਘਾਤਕ ਬਣੇਂਗਾ। ਤੇਰੀ ਚਮੜੀ ਰੋਗੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਕੱਛ ਢਿੱਲੀ ਰਹੇਗੀ; ਤੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦਾ ਦ੍ਵੈਸ਼ੀ, ਤਿਰਸਕਾਰਿਤ ਤੇ ਅਪਮਾਨਿਤ ਹੋਵੇਂਗਾ।

Verse 24

परदाराभिगामी त्वं महाचंडः प्रलंपटः । सर्वभक्षश्च दुर्मेधाः सदात्वं च भविष्यसि

ਤੂੰ ਪਰਾਏ ਦੀ ਇਸਤ੍ਰੀ ਵੱਲ ਦੌੜਨ ਵਾਲਾ, ਮਹਾ-ਚੰਡ ਅਤੇ ਅਤਿ ਲੰਪਟ ਬਣੇਂਗਾ। ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਭੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਬੁੱਧੀ ਭ੍ਰਸ਼ਟ, ਅਤੇ ਸਦਾ ਐਸਾ ਹੀ ਰਹੇਂਗਾ।

Verse 25

सगोत्रां रमसे नारीं सर्वधर्मप्रणाशकः । पुण्यज्ञानविहीनात्मा कुष्ठवांश्च भविष्यसि

ਜੇ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਗੋਤ੍ਰ ਦੀ ਨਾਰੀ ਨਾਲ ਰਮਣ ਕਰੇਂ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਸਭ ਧਰਮ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਣਦਾ ਹੈਂ। ਪੁੰਨ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਆਤਮਾ ਹੋ ਕੇ ਤੂੰ ਕੋੜ੍ਹੀ ਹੋਵੇਂਗਾ।

Verse 26

तव पुत्राश्च पौत्राश्च भविष्यंति न संशयः । ईदृशाः सर्वपुण्यघ्ना म्लेच्छाः सुकलुषीकृताः

ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੌਤਰੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਜਨਮ ਲੈਣਗੇ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਐਸੇ ਹੋਣਗੇ: ਮਲੇਛ, ਸਭ ਪੁੰਨ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਪਾਪ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਲੀਨ ਕੀਤੇ ਹੋਏ।

Verse 27

एवं तुरुं सुशप्त्वैव यदुं पुत्रमथाब्रवीत् । जरां वै धारयस्वेह भुंक्ष्व राज्यमकंटकम्

ਇਉਂ ਤੁਰੂ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਯਦੂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: “ਇੱਥੇ ਤੂੰ ਜਰਾ ਧਾਰਨ ਕਰ ਅਤੇ ਕੰਟਕ-ਰਹਿਤ, ਵਿਘਨ-ਵੈਰੀ ਰਹਿਤ ਰਾਜ ਦਾ ਭੋਗ ਕਰ।”

Verse 28

बद्धाञ्जलिपुटो भूत्वा यदू राजानमब्रवीत् । यदुरुवाच । जराभारं न शक्नोमि वोढुं तात कृपां कुरु

ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਯਦੂ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ: “ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਂ ਜਰਾ ਦਾ ਭਾਰ ਝੱਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ; ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ।”

Verse 29

शीतमध्वा कदन्नं च वयोतीताश्च योषितः । मनसः प्रातिकूल्यं च जरायाः पंचहेतवः

ਠੰਢਾ ਮਧੁ, ਕੁਦੰਨ (ਅਪਵਿੱਤਰ ਭੋਜਨ), ਉਮਰ ਲੰਘ ਚੁੱਕੀਆਂ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ, ਅਤੇ ਮਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲਤਾ—ਇਹ ਜਰਾ ਦੇ ਪੰਜ ਕਾਰਣ ਹਨ।

Verse 30

जरादुःखं न शक्नोमि नवे वयसि भूपते । कः समर्थो हि वै धर्तुं क्षमस्व त्वं ममाधुना

ਹੇ ਭੂਪਤੇ, ਨਵੇਂ ਵਯਸ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਜਰਾ ਦਾ ਦੁੱਖ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਇਸ ਨੂੰ ਧਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਖ਼ਤਾ ਮਾਫ਼ ਕਰੋ।

Verse 31

यदुं क्रुद्धो महाराजः शशाप द्विजनंदन । राज्यार्हो न च ते वंशः कदाचिद्वै भविष्यति

ਹੇ ਦ੍ਵਿਜਨੰਦਨ, ਮਹਾਰਾਜ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਯਦੂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਬੈਠਾ: “ਨਾ ਤੂੰ ਅਤੇ ਨਾ ਤੇਰਾ ਵੰਸ਼ ਕਦੇ ਵੀ ਰਾਜ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੋਵੇਗਾ।”

Verse 32

बलतेजः क्षमाहीनः क्षात्रधर्मविवर्जितः । भविष्यति न संदेहो मच्छासनपराङ्मुखः

ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਤੇ ਤੇਜਸਵੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਪਰ ਖ਼ਿਮਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਖ਼ਸ਼ਤਰੀ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵਿਹੂਣਾ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਮੇਰੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਮੁੜ ਗਿਆ ਹੈ।

Verse 33

यदुरुवाच । निर्दोषोहं महाराज कस्माच्छप्तस्त्वयाधुना । कृपां कुरुष्व दीनस्य प्रसादसुमुखो भव

ਯਦੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਮੈਂ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹਾਂ—ਤੁਸੀਂ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ? ਇਸ ਦਿਨ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ; ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੋ ਅਤੇ ਮਿਹਰਬਾਨ ਮੁਖ ਵਾਲੇ ਬਣੋ।”

Verse 34

राजोवाच । महादेवः कुले ते वै स्वांशेनापि हि पुत्रक । करिष्यति विसृष्टिं च तदा पूतं कुलं तव

ਰਾਜਾ ਬੋਲਿਆ: “ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੇਰੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਮਹਾਦੇਵ ਆਪਣੇ ਹੀ ਅੰਸ਼ ਨਾਲ ਇਕ ਪ੍ਰਕਟਤਾ ਕਰੇਗਾ; ਤਦ ਤੇਰਾ ਵੰਸ਼ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।”

Verse 35

यदुरुवाच । अहं पुत्रो महाराज निर्दोषः शापितस्त्वया । अनुग्रहो दीयतां मे यदि मे वर्त्तते दया

ਯਦੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਹਾਂ; ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ। ਜੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਨੁਗ੍ਰਹ ਬਖ਼ਸ਼ੋ।”

Verse 36

राजोवाच । यो भवेज्ज्येष्ठपुत्रस्तु पितुर्दुःखापहारकः । राज्यदायं सुभुंक्ते च भारवोढा भवेत्स हि

ਰਾਜਾ ਬੋਲਿਆ: “ਜੋ ਜੇਠਾ ਪੁੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਰਾਜ ਦੇ ਵਾਰਸੇ ਨੂੰ ਯਥਾਯੋਗ ਭੋਗਦਾ ਹੈ; ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਉਹ ਕੁਲ ਦਾ ਭਾਰ ਢੋਣ ਵਾਲਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।”

Verse 37

त्वया धर्मं न प्रवृत्तमभाष्योसि न संशयः । भवता नाशिताज्ञा मे महादंडेन घातिनः

ਤੂੰ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆਇਆ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਤਾ ਭਰ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ; ਅਤੇ ਤੂੰ ਤਰਕ ਨਾਲ ਮਨਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ। ਤੇਰੇ ਕਰਕੇ ਮੇਰਾ ਹੁਕਮ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਮਹਾਂ ਦੰਡ ਨਾਲ ਘਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।

Verse 38

तस्मादनुग्रहो नास्ति यथेष्टं च तथा कुरु । यदुरुवाच । यस्मान्मे नाशितं राज्यं कुलं रूपं त्वया नृप

ਇਸ ਲਈ ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੋਈ ਕਿਰਪਾ ਨਹੀਂ—ਜੋ ਚਾਹੇ ਸੋ ਕਰ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯਦੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਰਾਜ, ਮੇਰਾ ਕੁਲ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਰੂਪ ਤੱਕ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।”

Verse 39

तस्माद्दुष्टो भविष्यामि तव वंशपतिर्नृप । तव वंशे भविष्यंति नानाभेदास्तु क्षत्त्रियाः

ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਦੁਸ਼ਟ ਅਧਿਪਤੀ ਬਣਾਂਗਾ; ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਖੱਤਰੀਆਂ ਦੇ ਅਨੇਕ ਭੇਦ-ਭਾਗ ਉਤਪੰਨ ਹੋਣਗੇ।

Verse 40

तेषां ग्रामान्सुदेशांश्च स्त्रियो रत्नानि यानि वै । भोक्ष्यंति च न संदेहो अतिचंडा महाबलाः

ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਜੋ ਵੀ ਰਤਨ-ਧਨ ਹੋਵੇ, ਸਭ ਨੂੰ ਭੋਗਣਗੇ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ—ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅਤਿ ਚੰਡ ਅਤੇ ਮਹਾਬਲੀ ਹਨ।

Verse 41

मम वंशात्समुत्पन्नास्तुरुष्का म्लेच्छरूपिणः । त्वया ये नाशिताः सर्वे शप्ताः शापैः सुदारुणैः

“ਮੇਰੇ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਤੁਰੁਸ਼ਕ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਜੋ ਮਲੇਛ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਤੂੰ ਨਾਸ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਸਭ ਸ਼ਾਪਿਤ ਹੋਏ—ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਾਪਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ।”

Verse 42

एवं बभाषे राजानं यदुः क्रुद्धो नृपोत्तम । अथ क्रुद्धो महाराजः पुनश्चैवं शशाप ह

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਨ੍ਰਿਪੋਤਮ, ਯਦੂ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ। ਤਦ ਮਹਾਰਾਜ ਵੀ ਰੋਹ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਫਿਰ ਇਉਂ ਸ਼ਾਪ ਉਚਾਰਿਆ।

Verse 43

मत्प्रजानाशकाः सर्वे वंशजास्ते शृणुष्व हि । यावच्चंद्रश्च सूर्यश्च पृथ्वी नक्षत्रतारकाः

ਸੁਣ ਲੈ: ਤੇਰੇ ਸਾਰੇ ਵੰਸ਼ਜ ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਨਾਸਕ ਹੋਣਗੇ—ਜਦ ਤੱਕ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਹਨ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ, ਨਕਸ਼ਤਰ-ਮੰਡਲ ਤੇ ਤਾਰੇ ਕਾਇਮ ਹਨ।

Verse 44

तावन्म्लेच्छाः प्रपक्ष्यंते कुंभीपाके चरौ रवे । कुरुं दृष्ट्वा ततो बालं क्रीडमानं सुलक्षणम्

ਉਤਨੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮਲੇਛ ਕੁੰਭੀਪਾਕ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਪਕਾਏ ਜਾਣਗੇ, ਜਦ ਤੱਕ ਸੂਰਜ ਆਪਣਾ ਪਥ ਚਲਦਾ ਰਹੇ। ਫਿਰ ਉੱਥੇ ਖੇਡਦੇ ਸੁਲੱਖਣ ਬਾਲਕ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਕੁਰੂ ਵੱਲ ਤੱਕਣ ਲੱਗੇ।

Verse 45

समाह्वयति तं राजा न सुतं नृपनंदनम् । शिशुं ज्ञात्वा परित्यक्तः सकुरुस्तेन वै तदा

ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ, ਹੇ ਨ੍ਰਿਪਨੰਦਨ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਨਾ ਮੰਨਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਸ਼ਿਸ਼ੁ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਤਦ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ; ਇਉਂ ਹੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੋਇਆ।

Verse 46

शर्मिष्ठायाः सुतं पुण्यं तं पूरुं जगदीश्वरः । समाहूय बभाषे च जरा मे गृह्यतां पुनः

ਤਦ ਜਗਦੀਸ਼ਵਰ ਨੇ ਸ਼ਰਮਿਸ਼ਠਾ ਦੇ ਪੁੰਨਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਪੂਰੂ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਕਿਹਾ: “ਮੇਰੀ ਜਰਾ ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਧਾਰ ਲੈ।”

Verse 47

भुंक्ष्व राज्यं मया दत्तं सुपुण्यं हतकंटकम् । पूरुरुवाच । राज्यं देवे न भोक्तव्यं पित्रा भुक्तं यथा तव

“ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਇਹ ਰਾਜ ਭੋਗ—ਅਤਿ ਪੁੰਨਮਯ, ਕਾਂਟਿਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ (ਵੈਰੀਆਂ ਤੇ ਕਲੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ)।” ਪੂਰੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਦੇਵ-ਸਰੂਪ! ਜੋ ਰਾਜ ਪਿਤਾ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਭੋਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਭੋਗਣਯੋਗ ਨਹੀਂ—ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਭੋਗਿਆ ਸੀ।”

Verse 48

त्वदादेशं करिष्यामि जरा मे दीयतां नृप । तारुण्येन ममाद्यैव भूत्वा सुंदररूपदृक्

“ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ! ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਆਦੇਸ਼ ਪੂਰਾ ਕਰਾਂਗਾ। ਮੈਨੂੰ ਜਰਾ ਦੇ ਦਿਓ; ਅਤੇ ਅੱਜ ਹੀ ਤਾਰੁਣ੍ਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ (ਅਤੇ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) ਹੋ ਜਾਵਾਂ।”

Verse 49

भुंक्ष्व भोगान्सुकर्माणि विषयासक्तचेतसा । यावदिच्छा महाभाग विहरस्व तया सह

“ਸੁਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਭੋਗਾਂ ਨੂੰ ਭੋਗ, ਇੰਦ੍ਰਿਯ-ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਗੇ ਚਿੱਤ ਨਾਲ। ਹੇ ਮਹਾਭਾਗ! ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਹਾਰ ਕਰ ਅਤੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਜੀ।”

Verse 50

यावज्जीवाम्यहं तात जरां तावद्धराम्यहम् । एवमुक्तस्तु तेनापि पूरुणा जगतीपतिः

“ਹੇ ਤਾਤ! ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਮੈਂ ਜੀਵਾਂਗਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਚਿਰ ਮੈਂ ਜਰਾ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਾਂਗਾ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਰੂ ਨੇ ਵੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਤੀ (ਰਾਜਾ) ਨੂੰ ਕਿਹਾ।

Verse 51

हर्षेण महताविष्टस्तं पुत्रं प्रत्युवाच सः । यस्माद्वत्स ममाज्ञा वै न हता कृतवानिह

ਵੱਡੇ ਹर्ष ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਬੋਲਾ: “ਪੁੱਤਰ! ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ ਦਾ ਉਲੰਘਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਠੀਕ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।”

Verse 52

तस्मादहं विधास्यामि बहुसौख्यप्रदायकम् । यस्माज्जरागृहीता मे दत्तं तारुण्यकं स्वकम्

ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਐਸਾ ਉਪਾਅ ਕਰਾਂਗਾ ਜੋ ਬਹੁਤ ਸੁਖ ਬਖ਼ਸ਼ੇ; ਕਿਉਂਕਿ ਬੁਢਾਪੇ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਤੱਥਾਪਿ ਮੇਰੀ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਮੁੜ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

Verse 53

तेन राज्यं प्रभुंक्ष्व त्वं मया दत्तं महामते । एवमुक्तः सुपूरुश्च तेन राज्ञा महीपते

“ਹੇ ਮਹਾਮਤੀ, ਜੋ ਰਾਜ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਤੂੰ ਉਸ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਹੇ ਧਰਤੀਪਤੀ, ਸੁਪੂਰੁ ਨੇ ਵੀ ਉਹ ਭਾਰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 54

तारुण्यंदत्तवानस्मै जग्राहास्माज्जरां नृप । ततः कृते विनिमये वयसोस्तातपुत्रयोः

ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜਵਾਨੀ ਬਖ਼ਸ਼ੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬੁਢਾਪਾ ਲੈ ਲਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿਤਾ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਵਯਸ ਦਾ ਵਿਨਿਮਯ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 55

तस्माद्वृद्धतरः पूरुः सर्वांगेषु व्यदृश्यत । नूतनत्वं गतो राजा यथा षोडशवार्षिकः

ਇਸ ਲਈ ਪੂਰੁ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਬੁੱਢਾ ਦਿੱਸਣ ਲੱਗਾ; ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਨਵੀਂ ਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦਾ ਹੋਵੇ।

Verse 56

रूपेण महताविष्टो द्वितीय इव मन्मथः । धनूराज्यं च छत्रं च व्यजनं चासनं गजम्

ਅਸਾਧਾਰਣ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਦੂਜੇ ਮਾਨਮਥ ਵਾਂਗ ਦਿੱਸਦਾ ਸੀ; ਅਤੇ ਰਾਜ-ਚਿੰਨ੍ਹ—ਸੱਤਾ ਦਾ ਧਨੁਸ਼, ਰਾਜ-ਛਤਰ, ਚੌਰੀ, ਸਿੰਘਾਸਨ ਅਤੇ ਗਜ—ਸਭ ਉਪਸਥਿਤ ਸਨ।

Verse 57

कोशं देशं बलं सर्वं चामरं स्यंदनं तथा । ददौ तस्य महाराजः पूरोश्चैव महात्मनः

ਮਹਾਰਾਜ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਨੂੰ ਖਜ਼ਾਨਾ, ਦੇਸ਼-ਭੂਮੀ, ਸਾਰੀ ਸੈਨਾ, ਅਤੇ ਰਾਜ-ਚਿੰਨ੍ਹ—ਚੌਰੀ (ਚਾਮਰ) ਤੇ ਰਥ—ਸਭ ਕੁਝ ਦਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; ਇਹ ਸਭ ਰਾਜਾ ਪੁਰੂ ਨੇ ਉਸ ਉੱਚ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ।

Verse 58

कामासक्तश्च धर्मात्मा तां नारीमनुचिंतयन् । तत्सरः सागरप्रख्यंकामाख्यं नहुषात्मजः

ਧਰਮਾਤਮਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਨਹੁਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਮਨ ਕਾਮ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ; ਉਸ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਰੋਵਰ ਬਣਵਾਇਆ, ਜੋ ‘ਕਾਮਾ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।

Verse 59

अश्रुबिंदुमती यत्र जगाम लघुविक्रमः । तां दृष्ट्वा तु विशालाक्षीं चारुपीनपयोधराम्

ਉੱਥੇ ਲਘੁਵਿਕ੍ਰਮ ਅਸ਼੍ਰੁਬਿੰਦੁਮਤੀ ਕੋਲ ਗਿਆ। ਅਤੇ ਉਸ ਵਿਸ਼ਾਲ-ਨੇਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਭਰਪੂਰ ਉਰੋਜਾਂ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ—

Verse 60

विशालां च महाराजः कंदर्पाकृष्टमानसः । राजोवाच । आगतोऽस्मि महाभागे विशाले चारुलोचने

ਫਿਰ ਮਹਾਰਾਜ—ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਕੰਦರ್ಪ (ਕਾਮਦੇਵ) ਨੇ ਖਿੱਚ ਲਿਆ ਸੀ—ਵਿਸ਼ਾਲਾ ਨੂੰ ਬੋਲੇ: “ਹੇ ਮਹਾਭਾਗੇ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਲਾ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੈਂ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ।”

Verse 61

जरात्यागःकृतो भद्रे तारुण्येन समन्वितः । युवा भूत्वा समायातो भवत्वेषा ममाधुना

ਹੇ ਭਦ੍ਰੇ, ਮੈਂ ਬੁਢਾਪਾ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਯੌਵਨ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਜਵਾਨ ਬਣ ਕੇ ਮੈਂ ਮੁੜ ਆਇਆ ਹਾਂ—ਹੁਣ ਇਹ (ਨਾਰੀ) ਮੇਰੀ ਹੋਵੇ।

Verse 62

यंयं हि वांछते चैषा तंतं दद्मि न संशयः । विशालोवाच । यदा भवान्समायातो जरां दुष्टां विहाय च

“ਉਹ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਇਹ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਮੈਂ ਉਹੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।” ਵਿਸ਼ਾਲ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਆਏ, ਦੁਸ਼ਟ ਬੁਢਾਪੇ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ…”

Verse 63

दोषेणैकेनलिप्तोसि भवंतं नैव मन्यते । राजोवाच । मम दोषं वदस्व त्वं यदि जानासि निश्चितम्

ਇੱਕ ਹੀ ਦੋਸ਼ ਨਾਲ ਲਿਪਟਿਆ ਹੋਇਆ ਤੂੰ ਹੈਂ; ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਮਾਣ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਰਾਜਾ ਬੋਲੇ: “ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਪਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਦੋਸ਼ ਦੱਸ।”

Verse 64

तं तु दोषं परित्यक्ष्येगुणरूपंनसंशयः

ਪਰ ਮੈਂ ਉਸ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿਆਂਗਾ; ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਮੈਂ ਗੁਣ-ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਂਗਾ।

Verse 78

इति श्रीपद्मपुराणेभूमिखंडेवेनोपाख्यानेमातापितृतीर्थवर्णने ययातिचरितेऽष्टसप्ततितमोऽध्यायः

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭੂਮਿਖੰਡ ਵਿੱਚ ਵੇਨ ਉਪਾਖਿਆਨ, ਮਾਤਾ-ਪਿਤ੍ਰ ਤੀਰਥ ਦੇ ਵਰਣਨ ਅਤੇ ਯਯਾਤੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਵਾਲਾ ਅਠੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।