Adhyaya 72

Verse 1

। पिप्पल उवाच । मातलेश्च वचः श्रुत्वा स राजा नहुषात्मजः । किं चकार महाप्राज्ञस्तन्मे विस्तरतो वद

ਪਿੱਪਲ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮਾਤਲੀ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਰਾਜਾ—ਨਹੁਸ਼ ਦਾ ਪੁੱਤਰ—ਕੀ ਕਰ ਬੈਠਾ? ਹੇ ਮਹਾਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਸਭ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।

Verse 2

सर्वपुण्यमयी पुण्या कथेयं पापनाशिनी । श्रोतुमिच्छाम्यहं प्राज्ञ नैव तृप्यामि सर्वदा

ਹੇ ਪ੍ਰਾਜ্ঞ, ਇਹ ਪੁੰਨਮਈ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਸਭ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

Verse 3

सुकर्मोवाच । सर्वधर्मभृतां श्रेष्ठो ययातिर्नृपसत्तमः । तमुवाचागतं दूतं मातलिं शक्रसारथिम्

ਸੁਕਰਮ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਨ੍ਰਿਪਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਰਾਜਾ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਆਏ ਹੋਏ ਦੂਤ—ਸ਼ਕ੍ਰ (ਇੰਦਰ) ਦੇ ਸਾਰਥੀ ਮਾਤਲੀ—ਨੂੰ ਕਿਹਾ।

Verse 4

ययातिरुवाच । शरीरं नैव त्यक्ष्यामि गमिष्ये न दिवं पुनः । शरीरेण विना दूत पार्थिवेन न संशयः

ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਇਸ ਦੇਹ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਤਿਆਗਾਂਗਾ, ਨਾਹ ਹੀ ਮੁੜ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਹੇ ਦੂਤ, ਇਸ ਭੌਤਿਕ ਦੇਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾ—ਇਸ ਧਰਤੀਲੇ ਸ਼ਰੀਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾ—ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ (ਉੱਥੇ ਜਾਣਾ) ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।

Verse 5

यद्यप्येवं महादोषाः कायस्यैव प्रकीर्तिताः । पूर्वं चापि समाख्यातं त्वया सर्वं गुणागुणम्

ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਮਹਾਦੋਸ਼ ਸਿਰਫ਼ ਦੇਹ ਦੇ ਹੀ ਕਹੇ ਗਏ ਹਨ, ਪਰ ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਗੁਣ ਅਤੇ ਅਵਗੁਣ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਾਏ ਸਨ।

Verse 6

नाहं त्यक्ष्ये शरीरं वै नागमिष्ये दिवं पुनः । इत्याचक्ष्व इतो गत्वा देवदेवं पुरंदरम्

“ਮੈਂ ਨਿਸਚੇ ਹੀ ਇਹ ਸਰੀਰ ਨਹੀਂ ਤਿਆਗਾਂਗਾ, ਨਾਂ ਹੀ ਮੁੜ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਇੱਥੋਂ ਜਾ ਕੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਪੁਰੰਦਰ ਨੂੰ ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਸੁਣਾ ਦੇ।”

Verse 7

एकाकिना हि जीवेन कायेनापि महामते । नैव सिद्धिं प्रयात्येवं सांसारिकमिहैव हि

ਹੇ ਮਹਾਮਤੇ, ਇਕੱਲਾ ਜੀਵ—even ਜੇ ਸਰੀਰ ਸਮਰੱਥ ਵੀ ਹੋਵੇ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਧੀ ਨਹੀਂ ਪਾਂਦਾ; ਇਸੇ ਸੰਸਾਰਿਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।

Verse 8

नैव प्राणं विना कायो जीवः कायं विना नहि । उभयोश्चापि मित्रत्वं नयिष्ये नाशमिंद्र न

ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਸਰੀਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਤੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਜੀਵ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਮੈਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਨੂੰ ਨਾਸ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਲੈ ਜਾਵਾਂਗਾ—ਕਦੇ ਨਹੀਂ।

Verse 9

यस्य प्रसादभावाद्वै सुखमश्नाति केवलम् । शरीरस्याप्ययं प्राणो भोगानन्यान्मनोनुगान्

ਜਿਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ-ਪ੍ਰਸਾਦ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਕੇਵਲ ਸੁਖ ਦਾ ਆਸਵਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਸੇ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਅੰਦਰਲਾ ਇਹ ਪ੍ਰਾਣ ਮਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਰ ਭੋਗਾਂ ਦਾ ਵੀ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 10

एवं ज्ञात्वा स्वर्गभोग्यं न भोज्यं देवदूतक । संभवंति महादुष्टा व्याधयो दुःखदायकाः

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣ ਕੇ, ਹੇ ਦੇਵਦੂਤ, ਜੋ ਸਵਰਗ ਦੇ ਭੋਗ ਲਈ ਹੈ ਉਹ ਇੱਥੇ ਭੋਗਣਯੋਗ ਨਹੀਂ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਰੋਗ ਉੱਠਦੇ ਹਨ ਜੋ ਦੁੱਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।

Verse 11

मातले किल्बिषाच्चैव जरादोषात्प्रजायते । पश्य मे पुण्यसंयुक्तं कायं षोडशवार्षिकम्

ਹੇ ਮਾਤਲੀ, ਪਾਪ ਤੋਂ ਹੀ ਬੁਢਾਪੇ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਉਪਜਦਾ ਹੈ। ਵੇਖ, ਮੇਰਾ ਪੁੰਨ-ਸੰਯੁਕਤ ਦੇਹ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਵਰਗਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।

Verse 12

जन्मप्रभृति मे कायः शतार्धाब्दं प्रयाति च । तथापि नूतनो भावः कायस्यापि प्रजायते

ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਮੇਰਾ ਇਹ ਦੇਹ ਸੌ ਪੰਜਾਹ ਵਰ੍ਹੇ ਲੰਘਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ; ਤਾਂ ਵੀ ਦੇਹ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਤਾਜ਼ਗੀ ਮੁੜ ਮੁੜ ਉਪਜਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

Verse 13

मम कालो गतो दूत अब्दा प्रनंत्यमनुत्तमम् । यथा षोडशवर्षस्य कायः पुंसः प्रशोभते

ਹੇ ਦੂਤ, ਮੇਰਾ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ, ਵਰ੍ਹੇ ਸਰਕ ਗਏ; ਤਾਂ ਵੀ ਪਰਮ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਦੇਹ ਚਮਕਦੀ ਹੈ—ਜਿਵੇਂ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੇ ਪੁਰਖ ਦੀ ਦੇਹ ਰੌਣਕਮਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

Verse 14

तथा मे शोभते देहो बलवीर्यसमन्वितः । नैव ग्लानिर्न मे हानिर्न श्रमो व्याधयो जरा

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੇਰਾ ਦੇਹ ਬਲ ਤੇ ਵੀਰਯ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਨਾ ਮੈਨੂੰ ਸੁਸਤਤਾ ਹੈ, ਨਾ ਘਾਟਾ—ਨਾ ਥਕਾਵਟ, ਨਾ ਰੋਗ, ਨਾ ਬੁਢਾਪਾ।

Verse 15

मातले मम कायेपि धर्मोत्साहेन वर्द्धते । सर्वामृतमयं दिव्यमौषधं परमौषधम्

ਹੇ ਮਾਤਲੀ, ਮੇਰੇ ਦੇਹ ਵਿੱਚ ਵੀ ਧਰਮ-ਉਤਸਾਹ ਨਾਲ ਉਹ ਵਧਦਾ ਹੈ—ਸਰਵ-ਅੰਮ੍ਰਿਤਮਯ ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਔਖਧ, ਪਰਮ ਔਖਧ।

Verse 16

पापव्याधिप्रणाशार्थं धर्माख्यं हि कृतम्पुरा । तेन मे शोधितः कायो गतदोषस्तु जायते

ਪਾਪ ਅਤੇ ਰੋਗਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ‘ਧਰਮ’ ਨਾਮਕ ਵਿਧੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਦੇਹ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮੈਂ ਦੋਸ਼-ਮਲਿਨਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 17

हृषीकेशस्य संध्यानं नामोच्चारणमुत्तमम् । एतद्रसायनं दूत नित्यमेवं करोम्यहम्

ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਦਾ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਉੱਤਮ ਉਚਾਰਣ—ਹੇ ਦੂਤ, ਇਹੀ ਮੇਰਾ ਰਸਾਇਣ ਹੈ; ਮੈਂ ਇਹ ਨਿੱਤ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

Verse 18

तेन मे व्याधयो दोषाः पापाद्याः प्रलयं गताः । विद्यमाने हि संसारे कृष्णनाम्नि महौषधे

ਉਸੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਰੋਗ, ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਪਾਪ ਆਦਿ ਸਭ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ; ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਮ ਨਾਮਕ ਮਹੌਸ਼ਧ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।

Verse 19

मानवा मरणं यांति पापव्याधि प्रपीडिताः । न पिबंति महामूढाः कृष्ण नाम रसायनम्

ਪਾਪ-ਰੋਗ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਮਨੁੱਖ ਮੌਤ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਮਹਾਮੂੜ੍ਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਮ ਦੇ ਰਸਾਇਣ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪੀਂਦੇ।

Verse 20

तेन ध्यानेन ज्ञानेन पूजाभावेन मातले । सत्येन दानपुण्येन मम कायो निरामयः

ਉਸ ਧਿਆਨ, ਉਸ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ-ਭਾਵ ਨਾਲ, ਹੇ ਮਾਤਲੀ—ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਦਾਨ-ਪੁੰਨ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ—ਮੇਰਾ ਦੇਹ ਨਿਰਾਮਯ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

Verse 21

पापर्द्धेरामयाः पीडाः प्रभवंति शरीरिणः । पीडाभ्यो जायते मृत्युः प्राणिनां नात्र संशयः

ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠ ਤੋਂ ਦੇਹਧਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਗ ਤੇ ਕਲੇਸ਼ ਉਪਜਦੇ ਹਨ; ਕਲੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮੌਤ ਆਉਂਦੀ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਤਾ ਭਰ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

Verse 22

तस्माद्धर्मः प्रकर्तव्यः पुण्यसत्याश्रयैर्नरैः । पंचभूतात्मकः कायः शिरासंधिविजर्जरः

ਇਸ ਲਈ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪੁੰਨ ਅਤੇ ਸਤਿ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਦਾ ਆਚਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੇਹ ਪੰਜ ਭੂਤਾਂ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਸਾਂ ਤੇ ਜੋੜ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਕੇ ਘਿਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 23

एवं संधीकृतो मर्त्यो हेमकारीव टंकणैः । तत्र भाति महानग्निर्द्धातुरेव चरः सदा

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਵਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਮਰਤਯ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਨਾਰ ਬੋਰੈਕਸ ਨਾਲ ਧਾਤ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਹਾਨ ਅਗਨੀ ਸਦਾ ਚਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਧਾਤੂ-ਅਯਸ ਵਿੱਚ।

Verse 24

शतखंडमये विप्र यः संधत्ते सबुद्धिमान् । हरेर्नाम्ना च दिव्येन सौभाग्येनापि पिप्पल

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਬੁੱਧਿਮਾਨ ਸੌ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਉਸ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰੀ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਨਾਮ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਭਾਗ੍ਯ ਕਰਕੇ ਵੀ ਪੁੰਨ ਦਾ ਭਾਗੀ ਬਣਦਾ ਹੈ।

Verse 25

पंचात्मका हि ये खंडाः शतसंधिविजर्जराः । तेन संधारिताः सर्वे कायो धातुसमो भवेत्

ਕਿਉਂਕਿ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਇਹ ਖੰਡ ਸੌਂ ਜੋੜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਸੇ ਹੋਏ ਹਨ; ਜਦ ਉਹ ਸਭ ਉਸ ਆਧਾਰ ਨਾਲ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਲੇ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਦੇਹ ਧਾਤ ਵਾਂਗ ਅਡੋਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

Verse 26

हरेः पूजोपचारेण ध्यानेन नियमेन च । सत्यभावेन दानेन नूत्नः कायो विजायते

ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੇ ਉਪਚਾਰਾਂ, ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮ-ਵ੍ਰਤਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਦਾਨ ਦੁਆਰਾ, ਨਵਾਂ ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਦੇਹ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Verse 27

दोषा नश्यंति कायस्य व्याधयः शृणु मातले । बाह्याभ्यंतरशौचं हि दुर्गंधिर्नैव जायते

ਹੇ ਮਾਤਲੀ, ਸੁਣੋ—ਦੇਹ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਰੋਗ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਬਾਹਰਲੀ ਤੇ ਅੰਦਰਲੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਬਦਬੂ ਨਹੀਂ ਉੱਠਦੀ।

Verse 28

शुचिस्ततो भवेत्सूत प्रसादात्तस्य चक्रिणः । नाहं स्वर्गं गमिष्यामि स्वर्गमत्र करोम्यहम्

ਫਿਰ, ਹੇ ਸੂਤ, ਉਸ ਚਕ੍ਰਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਸਵਰਗ ਨਹੀਂ ਜਾਵਾਂਗਾ; ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਸਵਰਗ ਰਚਾਂਗਾ।

Verse 29

तपसा चैव भावेन स्वधर्मेण महीतलम् । स्वर्गरूपं करिष्यामि प्रसादात्तस्य चक्रिणः

ਤਪੱਸਿਆ, ਸ਼ੁੱਧ ਭਾਵ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਵਧਰਮ ਦੀ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸਵਰਗ-ਸਰੂਪ ਕਰਾਂਗਾ—ਉਸ ਚਕ੍ਰਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ।

Verse 30

एवं ज्ञात्वा प्रयाहि त्वं कथयस्व पुरंदरम् । सुकर्मोवाच । समाकर्ण्य ततः सूतो नृपतेः परिभाषितम्

“ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣ ਕੇ ਤੂੰ ਚਲਾ ਜਾ ਅਤੇ ਪੁਰੰਦਰ (ਇੰਦਰ) ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿ ਦੇ।” ਸੂਕਰਮ ਨੇ ਆਖਿਆ। ਫਿਰ ਸੂਤ ਨੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਅੱਗੇ ਕਥਾ ਚਲਾਈ।

Verse 31

आशीर्भिरभिनंद्याथ आमंत्र्य नृपतिं गतः । सर्वं निवेदयामास इंद्राय च महात्मने

ਫਿਰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦਾਂ ਨਾਲ ਅਭਿਨੰਦਨ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਮੰਗ ਕੇ ਉਹ ਚਲ ਪਿਆ; ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਵੇਦਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 32

समाकर्ण्य सहस्राक्षो ययातेस्तु महात्मनः । तस्याथ चिंतयामासानयनार्थं दिवं प्रति

ਮਹਾਤਮਾ ਯਯਾਤੀ ਬਾਰੇ ਸੁਣ ਕੇ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਇੰਦਰ ਨੇ ਫਿਰ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਵੱਲ ਕਿਵੇਂ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾਵੇ।

Verse 72

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने मातापितृतीर्थवर्णने ययाति । चरिते द्विसप्ततितमोऽध्यायः

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਪਦਮ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਭੂਮਿਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਵੇਨੋਪਾਖਿਆਨ ਅੰਦਰ—ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਤੀਰਥ ਦੇ ਵਰਣਨ ਅਤੇ ਯਯਾਤੀ-ਚਰਿਤ ਸੰਬੰਧੀ—ਬਹੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।