Adhyaya 89: The Wrath of Shumbha and Nishumbha and the Fall of Nishumbha

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे सावर्णिके मन्वन्तरे देवीमाहात्म्ये रक्तबीजवधोनामाष्टाशीतितमोऽध्यायः । एकोननवतितमोऽध्यायः— ८९ । राजोवाच विचित्रमिदमाख्यातं भगवन् भवता मम । देव्याश्चरितमाहात्म्यं रक्तबीजवधाश्रितम् ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸਾਵਰਣਿਕ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ, ਦੇਵੀ ਮਹਾਤਮ੍ਯ ਅੰਦਰ ‘ਰਕਤਬੀਜ-ਵਧ’ ਨਾਮਕ ਅਠਾਸੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਨਵਾਸੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਬੋਲਿਆ—ਭਗਵਨ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਰਕਤਬੀਜ-ਵਧ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਦੇਵੀ ਦਾ ਇਹ ਅਦਭੁਤ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸੁਣਾਇਆ ਹੈ।

Verse 2

भूयश्चेच्छाम्यहं श्रोतुं रक्तबीजे निपातिते । चकाः शुम्भो यत्कर्म निशुम्भश्चातिकोपनः ॥

ਮੈਂ ਹੋਰ ਵੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ—ਰਕਤਬੀਜ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁੰਭ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਨੇ ਕੀ ਕਰਤੱਬ ਕੀਤਾ?

Verse 3

ऋषिरुवाच चकāर कोपमतुलं रक्तबीजे निपातिते । शुम्भासुरो निशुम्भश्च हतेष्वन्येषु चाऽहवे ॥

ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਰਕਤਬੀਜ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਉਪਰੰਤ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਯੋਧੇ ਵੀ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ, ਤਾਂ ਅਸੁਰ ਸ਼ੁੰਭ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਅਤੁੱਲ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ।

Verse 4

हन्यमानं महासैन्यं विलोक्ष्यामर्षमुद्वहन् । अभ्यधावन्निशुम्भोऽथ मुख्ययाऽसुरसेनया ॥

ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੜਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਤਦ ਅਸੁਰ-ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵ੍ਯੂਹ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।

Verse 5

तस्याग्रतस्तथा पृष्ठे पार्श्वयोश्च महासुराः । संदष्टौष्ठपुटाः क्रुद्धा हन्तुं देवीमुपाययुः ॥

ਦੇਵੀ ਦੇ ਅੱਗੇ, ਪਿੱਛੇ ਅਤੇ ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਮਹਾਂ ਅਸੁਰ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਹੋਠ ਕੱਟਦੇ ਹੋਏ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧੇ।

Verse 6

आजगाम महावीर्यः शुम्भोऽपि स्वबलैर्वृतः । निहन्तुं चण्डिकां कोपात्कृताव युद्धं तु मातृभिः ॥

ਤਦ ਮਹਾਂ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਸ਼ੁੰਭ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਮਾਤ੍ਰਿਕਾਵਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਚੰਡਿਕਾ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਆਇਆ।

Verse 7

ततो युद्धमतीवासीद्देव्याः शुम्भनिशुम्भयोः । शरवर्षमतीवोग्रं मेघयोरिव वर्षतोः ॥

ਤਦ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁੰਭ-ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਵਿਚਕਾਰ ਯੁੱਧ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੋਰ ਹੋ ਗਿਆ; ਭਿਆਨਕ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਐਸੇ ਹੋਈ ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਤੂਫ਼ਾਨੀ ਬੱਦਲ ਵਰ੍ਹ ਰਹੇ ਹੋਣ।

Verse 8

चिच्छेदास्ताञ्चरांस्ताभ्यां चण्डिका स्वशरोत्करैः । ताडयामास चाङ्गेषु शस्त्रौघैरसुरेश्वरौ ॥

ਚੰਡਿਕਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਉਹ ਅਸਤ੍ਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ, ਫਿਰ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਅਧਿਪਤੀਆਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਹਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 9

निशुम्भो निशितं खड्गं चर्म चादाय सुप्रभम् । अताडयन्मूर्ध्नि सिंहं देव्याः वाहनमुत्तमम् ॥

ਨਿਸੁੰਭ ਨੇ ਤਿੱਖੀ ਤਲਵਾਰ ਅਤੇ ਚਮਕਦੀ ਢਾਲ ਚੁੱਕ ਕੇ ਦੇਵੀ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵਾਹਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 10

निशुम्भो निशितं खड्गं चर्म चादाय सुप्रभम् । अताडयन्मूर्ध्नि सिंहं देव्याः वाहनमुत्तमम् ॥

ਨਿਸੁੰਭ ਨੇ ਤਿੱਖੀ ਤਲਵਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਢਾਲ ਚੁੱਕ ਕੇ ਦੇਵੀ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵਾਹਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 11

छिन्नॆ चर्मणि खड्गे च शक्तिं चिक्षेप सोऽसुरः । तामप्यस्य द्विधा चक्रे चक्रेणाभिमुखागताम् ॥

ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਢਾਲ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰ ਕੱਟ ਗਈਆਂ, ਤਾਂ ਉਸ ਅਸੁਰ ਨੇ ਬਰਛਾ ਸੁੱਟਿਆ; ਪਰ ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਉਸ ਵੱਲ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਦੇਵੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 12

कोपाध्मातो निशुम्भोऽथ शूलं जग्राह दानवः । आयातं मुष्टिपातेन देवी तच्चाप्यचूर्णयत् ॥

ਫਿਰ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਫੂਲਿਆ ਹੋਇਆ ਦਾਨਵ ਨਿਸੁੰਭ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਲੈ ਆਇਆ; ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਉਸ ਵੱਲ ਆਇਆ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁੱਠੀ ਦੇ ਵਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਚੂਰ-ਚੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 13

अथादाय गदां सोऽपि चिक्षेप चण्डिकां प्रति । सापि देव्याः त्रिशूलेन भिन्ना भस्मत्वमागता ॥

ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਵੀ ਗਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ ਚੰਡਿਕਾ ਵੱਲ ਸੁੱਟੀ; ਪਰ ਦੇਵੀ ਦੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਚੀਰੀ ਹੋਈ ਉਹ ਗਦਾ ਵੀ ਭਸਮ ਹੋ ਗਈ।

Verse 14

ततः परशुहस्तं तमायान्त दैत्यपुङ्गवम् । आहत्य देवी बाणौघैरपातयत भूतले ॥

ਫਿਰ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਰਸ਼ੂ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਦੈਤ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੇੜੇ ਆਇਆ; ਦੇਵੀ ਨੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਾਹ ਦਿੱਤਾ।

Verse 15

तस्मिन्निपतिते भूमौ निशुम्भे भीमविक्रमॆ । भ्रातर्यतीव संक्रुद्धः प्रययौ हन्तुमम्बिकाम् ॥

ਜਦੋਂ ਭਿਆਨਕ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵਾਲਾ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਅੰਬਿਕਾ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।

Verse 16

स रथस्थस्तथात्युच्चैर्गृहीतपरमायुधैः । भुजैरष्टाभिरतुलैर्व्याप्याशेषं बभौ नभः ॥

ਉਹ ਰਥ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ, ਆਪਣੇ ਸਰਵੋਤਮ ਅਸਤ੍ਰ ਉੱਚੇ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਠ ਅਨੁਪਮ ਭੁਜਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਆਕਾਸ਼-ਵਿਸਤਾਰ ਨੂੰ ਭਰਦਾ ਹੋਇਆ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚਮਕਿਆ।

Verse 17

तमायान्तं समालोक्य देवी शङ्खमवादयत् । ज्याशब्दं चापि धनुषश्चकारातीव दुःसहम् ॥

ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਦੇਵੀ ਨੇ ਸ਼ੰਖ ਫੂਕਿਆ; ਅਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਜਿਆ ਦਾ ਐਸਾ ਟੰਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜੋ ਵੈਰੀਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਸੀ।

Verse 18

पूरयामास ककुभो निजघण्टास्वनेन च । समस्तदैत्यसैन्यानां तेजोवधविधायिना ॥

ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਹੀ ਘੰਟੀ ਦੀ ਧੁਨ ਨਾਲ ਸਭ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਭਰ ਦਿੱਤੀਆਂ; ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਝੰਕਾਰ ਨੇ ਸਾਰੀ ਅਸੁਰ-ਸੈਨਾ ਦਾ ਤੇਜ ਤੇ ਸ਼ਾਨ ਚੂਰ-ਚੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 19

ततः सिंहो महानादैस्त्याजितेभमहामदैः । पूरयामास गगनं गां तथैव दिशो दश ॥

ਫਿਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਭਾਰੀ ਗੱਜਣਾਂ ਨਾਲ ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਭਜਾ ਕੇ ਆਕਾਸ਼, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਦਸੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 20

ततः काली समुत्पत्य गगनं क्ष्मामताडयत् । कराभ्यां तन्निनादेन प्राक्स्वनास्ते तिरोधिताḥ ॥

ਤਦ ਕਾਲੀ ਉਛਲ ਕੇ ਉੱਠੀ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਹਾਰਿਆ; ਉਸ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਗੜਗੜਾਹਟ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਨਾਦ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਬਾ ਦਿੱਤੇ।

Verse 21

अट्टाट्टहासमशिवं शिवदूती चकार ह । तैः शब्दैरसुरास्त्रेसुः शुम्भः कोपं परं ययौ ॥

ਤਦ ਸ਼ਿਵਦੂਤੀ ਨੇ ਅਸ਼ੁਭ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਅੱਟਹਾਸ ਕੀਤਾ; ਉਹ ਧੁਨ ਸੁਣ ਕੇ ਅਸੁਰਾਂ ਨੇ ਹਥਿਆਰ ਚਲਾਏ, ਅਤੇ ਸ਼ੁੰਭ ਅਤਿ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਘਿਰ ਗਿਆ।

Verse 22

दुरात्मंस्तिष्ठ तिष्ठेति व्याजहाराम्बिका यदा । तदा जयेत्यभिहितं देवैराकाशसंस्थितैः ॥

ਜਦੋਂ ਅੰਬਿਕਾ ਨੇ ਪੁਕਾਰਿਆ—“ਓ ਦੁਸ਼ਟ, ਖੜਾ ਰਹੁ, ਖੜਾ ਰਹੁ!”, ਤਦ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ “ਜੈ!” ਦਾ ਨਾਅਰਾ ਲਾਇਆ।

Verse 23

शुम्भेनागत्य या शक्तिर्मुक्ता ज्वालातिभीषणा । आयान्ती वह्निकूटाभा सा निरस्ता महोल्कया ॥

ਸ਼ੁੰਭ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੀ ਗਈ ਜਵਲੰਤ, ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਕਤੀ ਅੱਗ ਦੇ ਢੇਰ ਵਾਂਗ ਆ ਰਹੀ ਸੀ; ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਉਲਕਾ-ਸਮਾਨ ਪ੍ਰਕਸ਼ੇਪਾਸਤਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੱਕਰ ਮਾਰ ਕੇ ਪਰੇ ਧੱਕ ਦਿੱਤਾ।

Verse 24

सिंहनादेन शुम्भस्य व्याप्तं लोकत्रयान्तaram् । निर्घातनिः स्वनो घोरो जितवानवनिपते ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸ਼ੁੰਭ ਦਾ ਸਿੰਹਨਾਦ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਭਰ ਗਿਆ—ਭਿਆਨਕ, ਬੱਦਲਾਂ ਦੀ ਗਰਜ ਵਰਗੀ ਗੂੰਜ, ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਹੋਵੇ।

Verse 25

शुम्भमुक्ताञ्छरान्देवी शुम्भस्तत्प्रहिताञ्छरान् । चिच्छेद स्वशरैरुग्रैः शतशोऽथ सहस्रशः ॥

ਦੇਵੀ ਨੇ ਸ਼ੁੰਭ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੇ ਤੀਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ, ਅਤੇ ਸ਼ੁੰਭ ਨੇ ਵੀ ਦੇਵੀ ਦੇ ਭੇਜੇ ਤੀਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ—ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਤਿੱਖੇ ਸ਼ਰਾਂ ਨਾਲ, ਪਹਿਲਾਂ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਅਤੇ ਫਿਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ।

Verse 26

ततः सा चण्डिका क्रुद्धा शूलेनाभिजघान तम् । स तदाभिहतो भूमौ मूर्च्छितो निपपात ह ॥

ਤਦ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਚੰਡਿਕਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ; ਉਸ ਪ੍ਰਹਾਰ ਨਾਲ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ—ਬੇਹੋਸ਼ ਅਤੇ ਅਚੇਤ।

Verse 27

ततो निशुम्भः सम्प्राप्य चेतनामात्तकार्मुकः । आजघान शरैर्देवीं कालीं केसरिणं तथा ॥

ਫਿਰ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਹੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਿਆ ਅਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਦੇਵੀ, ਕਾਲੀ ਅਤੇ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਵੀ ਵੱਜਿਆ।

Verse 28

पुनश्च कृत्वा बाहूनामयुतं दनुजेश्वरः । चक्रायुधेन दितिजश्छादयामास चण्डिकाम् ॥

ਫਿਰ ਦਾਨਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਦਾਨੁਜ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਭੁਜਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਦਿਤੀ-ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚੱਕਰ-ਆਯੁਧਾਂ ਨਾਲ ਚੰਡਿਕਾ ਨੂੰ ਢੱਕ ਕੇ ਘੇਰ ਲਿਆ।

Verse 29

ततो भगवती क्रुद्धा दुर्गा दुर्गार्तिनाशिनी । चिच्छेद तानि चक्राणि स्वशरैः सायकांश्च तान् ॥

ਤਦ ਭਗਵਤੀ ਦੁਰਗਾ—ਦੁਰਗਮ ਦੁੱਖ ਦੀ ਨਾਸਕ—ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਚੱਕਰ ਕੱਟ ਸੁੱਟੇ, ਅਤੇ ਉਹ ਹੋਰ ਪ੍ਰਹਾਰਕ ਅਸਤ੍ਰ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।

Verse 30

ततो निशुम्भो वेगेन गदामादाय चण्डिकाम् । अभ्यधावत वै हन्तुं दैत्यसेनासमावृतः ॥

ਤਦ ਨਿਸੁੰਭ ਗਦਾ ਫੜ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੌੜਿਆ; ਦੈਤਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਚੰਡਿਕਾ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਟੁੱਟ ਪਿਆ।

Verse 31

तस्यापतत एवाशु गदां चिच्छेद चण्डिका । खड्गेन शितधारेण स च शूलं समाददे ॥

ਜਦੋਂ ਉਹ ਧਾਵਾ ਕਰਦਾ ਆਇਆ, ਚੰਡਿਕਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਿੱਖੀ ਧਾਰ ਵਾਲੀ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਗਦਾ ਤੁਰੰਤ ਕੱਟ ਦਿੱਤੀ; ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੂਲ (ਭਾਲਾ) ਚੁੱਕ ਲਿਆ।

Verse 32

शूलहस्तं समायान्तं निशुम्भममरार्दनम् । हृदि विव्याध शूलेन वेगाविद्धेन चण्डिका ॥

ਸ਼ੂਲ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪੀੜਨ ਵਾਲਾ ਨਿਸੁੰਭ ਜਦੋਂ ਨੇੜੇ ਆਇਆ, ਤਦ ਚੰਡਿਕਾ ਨੇ ਬਲ ਨਾਲ ਸੁੱਟੇ ਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਹਿਰਦਾ ਬੇਧ ਦਿੱਤਾ।

Verse 33

भिन्नस्य तस्य शूलेन हृदयान्निः सृतो 'परः । महाबलो महावीर्यस्तिष्ठेति पुरुषो वदन् ॥

ਉਸ ਭਾਲੇ ਨਾਲ ਚੀਰਿਆ ਜਾਣ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੋਰ ਪੁਰਖ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ—ਮਹਾਬਲੀ, ਮਹਾਵੀਰ—ਅਤੇ ਬੋਲਿਆ, “ਠਹਿਰ, ਸਾਹਮਣੇ ਆ!”

Verse 34

तस्य निष्क्रामतो देवी प्रहस्य स्वनवत्ततः । शिरश्चिच्छेद खड्गेन ततो 'सावपतद्भुवि ॥

ਜਦੋਂ ਉਹ ਨਿਕਲਿਆ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਗੂੰਜਦਾਰ ਅੱਟਹਾਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ; ਫਿਰ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।

Verse 35

ततः सिंहश्चखादोग्रं दंष्ट्राक्षुण्णशिरोधरान् । असुरांस्तांस्तथा काली शिवदूती तथापरान् ॥

ਫਿਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਅਸੁਰਾਂ ਦੀਆਂ ਗਰਦਨਾਂ ਕੁਚਲੀਆਂ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਗਲ ਲਿਆ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵਦੂਤੀ ਨੇ ਹੋਰ ਦਾਨਵਾਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 36

कौमारीशक्तिनिर्भिन्नाः केचिन्नेशुर्महासुराः । ब्रह्माणीमन्त्रपूतेन तोयेनान्ये निराकृताः ॥

ਕਈ ਮਹਾਦਾਨਵ ਕੌਮਾਰੀ ਦੇ ਭਾਲੇ ਨਾਲ ਚੀਰੇ ਜਾ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਏ; ਅਤੇ ਕਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਵੱਲੋਂ ਮੰਤ੍ਰ-ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਨਾਲ ਪ੍ਰਤਿਹਤ (ਨਸ਼ਟ) ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।

Verse 37

माहेश्वरीत्रिशूलेन भिन्नाः पेतुस्तथापरे । वाराहीतुण्डघातेन केचिच्चूर्णोकृताः भुवि ॥

ਹੋਰ ਕਈ ਮਾਹੇਸ਼ਵਰੀ ਦੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਚੀਰੇ ਜਾ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਏ; ਅਤੇ ਕੁਝ ਵਰਾਹੀ ਦੇ ਥੂਥਣ/ਸੂੰਡ ਦੇ ਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਚੂਰ-ਚੂਰ ਹੋ ਗਏ।

Verse 38

खण्डं खण्डं च चक्रेण वैष्णव्या दानवाः कृताः । वज्रेण चैन्द्रीहस्ताग्रविमुक्तेन तथापरे ॥

ਵੈਸ਼ਣਵੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨਾਲ ਦਾਨਵ ਟੁਕੜੇ ਟੁਕੜੇ ਹੋ ਕੇ ਕੱਟੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਐੰਦਰੀ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲੀਆਂ ਦੇ ਸਿਰਿਆਂ ਤੋਂ ਛੁੱਟੇ ਵਜ੍ਰ ਨਾਲ ਹੋਰ ਦਾਨਵ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ।

Verse 39

केचिद्विनेशुरसुराः केचिन्नष्टा महाहवात् । भक्षिताश्चापरे कालीशिवदूतीमृगाधिपैः ॥

ਕੁਝ ਅਸੁਰ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਕੁਝ ਮਹਾਂ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਭੱਜ ਗਏ, ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਕਾਲੀ, ਸ਼ਿਵਦੂਤੀ ਅਤੇ ਸਿੰਘ ਨੇ ਨਿਗਲ ਲਿਆ।