Shloka 77

Virāṭa-parva Adhyāya 22 — Draupadī’s Abduction Attempt and Bhīma’s Suppression of the Kīcakas

Devanagari script

फिर द्रौपदीका क्रोध शान्त करनेके लिये उन्होंने दोनों हाथोंसे उसका गला पकड़कर बड़े वेगसे दबाया ।। अथ तं भग्नसर्वड़िं व्याविद्धनयनाम्बरम्‌ । आक्रम्य च कटीदेशे जानुना कीचकाधमम्‌ । अपीडयत बाहुभ्यां पशुमारममारयत्‌,इस प्रकार जब उसके सब अंग भग्न हो गये, आँखकी पुतलियाँ बाहर निकल आयीं और वस्त्र फट गये, तब उन्होंने उस कीचकाधमकी कमरको अपने घुटनोंसे दबाकर दोनों भुजाओंद्वारा उसका गला घोंट दिया और उसे पशुकी तरह मारने लगे

Transliteration

atha taṁ bhagnasarvāṅgaṁ vyāviddhanayanāmbaram | ākramya ca kaṭīdeśe jānunā kīcakādhamam | apīḍayat bāhubhyāṁ paśum āramam ārayat ||

Translation

ਫਿਰ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦਾ ਕ੍ਰੋਧ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਗਲਾ ਫੜ ਕੇ ਬੜੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਦਬਾਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਟੁੱਟ-ਭੱਜ ਗਏ, ਅੱਖਾਂ ਉਲਟ ਕੇ ਬਾਹਰ ਆ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਕੱਪੜੇ ਫਟ ਗਏ, ਤਦ ਭੀਮ ਨੇ ਉਸ ਅਧਮ ਕੀਚਕ ਦੀ ਕਮਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘੁੱਟਣ ਨਾਲ ਦਬਾ ਕੇ, ਦੋਹਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਗਲਾ ਘੋਟ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਸ਼ੂ ਵਾਂਗ ਮਾਰ ਡਾਲਿਆ।

Word by Word

• {'atha': 'then, thereafter', 'tam': 'him (accusative singular)', 'bhagna': 'broken, shattered', 'sarvāṅga': 'all limbs

• the whole body', 'vyāviddha': 'turned aside, distorted, rolled about (of eyes)', 'nayana': 'eye', 'ambara': 'garment, clothing', 'ākramya': 'having stepped upon/overpowered

• having attacked', 'kaṭīdeśe': 'in the region of the waist/hips', 'jānunā': 'with the knee', 'kīcaka': 'Kīcaka (commander of Virāṭa’s forces

• aggressor toward Draupadī)', 'adhama': 'lowest, vile, contemptible', 'apīḍayat': 'he pressed, crushed, throttled', 'bāhubhyām': 'with (both) arms', 'paśu': 'animal, beast', 'ārayat': 'he struck down/finished off

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• Kīcaka
• Draupadī
• Bhīma