Shloka 29

Dharma-pratyabhijñāna and Vara-pradāna (धर्मप्रत्यभिज्ञानम्—वरप्रदानम्)

Devanagari script

मार्कण्डेय उदाच उभाभ्यामभ्यनुज्ञाता सा जगाम यशस्विनी । सह भर्त्रां हसन्तीव हृदयेन विदूयता,मार्कण्डेयजी कहते हैं--युधिष्ठिर! इस प्रकार सास और ससुर दोनोंकी आज्ञा पाकर यशस्विनी सावित्री अपने पतिदेवके साथ चल दी, वह ऊपरसे तो हँसती-सी जान पड़ती थी, किंतु उसका हृदय दुःखकी ज्वालासे दग्ध हो रहा था

Transliteration

mārkaṇḍeya uvāca—ubhābhyām abhyanujñātā sā jagāma yaśasvinī | saha bhartrā hasantīva hṛdayena vidūyatā ||

Translation

ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ! ਸੱਸ ਤੇ ਸਸੁਰ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਪਾ ਕੇ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਤੁਰ ਪਈ। ਬਾਹਰੋਂ ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਹੱਸਦੀ ਦਿੱਸਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਅੰਦਰੋਂ ਉਸ ਦਾ ਹਿਰਦਾ ਸ਼ੋਕ ਦੀ ਜਵਾਲਾ ਨਾਲ ਸੜ ਰਿਹਾ ਸੀ।

Word by Word

मार्कण्डेयःMarkandeya

उवाचsaid

उभाभ्याम्by both (of them)

अभ्यनुज्ञाताhaving been permitted/allowed

साshe

जगामwent

यशस्विनीthe illustrious (woman)

सहtogether with

भर्त्राwith (her) husband

हसन्तीsmiling/laughing

इवas if

हृदयेनwith (her) heart

विदूयताbeing scorched/tormented

Speaker

हुमत्सेन उवाच

Characters & Entities

Mārkaṇḍeya

Sāvitrī

her husband (Satyavān, implied)

mother-in-law (implied)

father-in-law (implied)

Yudhiṣṭhira (in the prose context)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes