Shloka 14
हिरण्यपुरवर्णनम्
Description of Hiraṇyapura and the Nivātakavacas
यत्रतत्रशयो नित्यं येन केनचिदाशित: । येन केनचिदाच्छन्न: स गोव्रत इहोच्यते
yatratatraśayo nityaṁ yena kenacid āśitaḥ | yena kenacid ācchannaḥ sa govrata iho cyate ||
ਜੋ ਸਦਾ ਜਿੱਥੇ-ਕਿੱਥੇ ਵੀ ਲੇਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਜੋ ਕੁਝ ਮਿਲੇ ਉਸ ਨਾਲ ਹੀ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਉਪਲਬਧ ਹੋਵੇ ਉਸ ਨਾਲ ਹੀ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਢੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—ਉਹ ਇੱਥੇ ‘ਗੋਵ੍ਰਤ’ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
नारद उवाच
Educational Q&A
The verse defines ‘govrata’ as a discipline of radical simplicity: resting wherever one is, eating whatever is obtainable, and wearing whatever covering is available. Ethically, it trains non-attachment, endurance, and contentment, reducing dependence on comfort and choice.
Nārada is explaining a specific type of vrata (vow/observance) by giving its practical marks. The focus is descriptive—identifying who qualifies as a govrata-observer through conduct rather than lineage or status.