Shloka 104
पितृनुद्धरते सवानिकादशसमुद्धवान् | आत्मानं ससुतं चैव स्त्रियं च भरतर्षभ,भरतश्रेष्ठ) वह पुरुष अपनी ग्यारह पीढ़ीमें समस्त पितरोंका, अपना तथा अपनी स्त्री और पुत्रका भी उद्धार कर देता है
pitṝn uddharate sarvān ekādaśa-samuddhavān | ātmānaṁ sa-sutaṁ caiva striyaṁ ca bharatarṣabha ||
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ— ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ! ਐਸਾ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਤਾਰਨਹਾਰ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਗਿਆਰਾਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਉੱਧਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਵੀ ਆਤਮਿਕ ਕਲਿਆਣ ਕਰਦਾ ਹੈ।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that righteous conduct with spiritual potency is not merely personal; it radiates outward, bringing uplift to one’s ancestors and immediate family. Dharma is presented as intergenerational responsibility and benefit.
Vaiśaṃpāyana, continuing his narration, states a general dharmic principle: a certain exemplary person (implied by the surrounding context) is said to ‘deliver’ ancestors up to eleven generations and also benefit himself, his wife, and his son—highlighting the far-reaching fruits of virtue.