Shloka 14
अरण्यवृत्ति-वैराग्योपदेशः | Forest Discipline and the Program of Non-Attachment
न शोचन्न प्रद्नष्यंश्व तुल्यनिन्दात्मसंस्तुति: । निराशीरनरर्मिमो भूत्वा निर्द्धन्द्ो निष्परिग्रह:
na śocan na prahṛṣyaṃś ca tulya-nindātma-saṃstutiḥ | nirāśīr anahaṃkāro bhūtvā nirdvandvo niṣparigrahaḥ ||
ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਲਈ ਨਾ ਸੋਗ ਕਰਾਂਗਾ, ਨਾ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੋਵਾਂਗਾ। ਨਿੰਦਾ ਅਤੇ ਸਿਫ਼ਤ ਨੂੰ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਸਮਝਾਂਗਾ। ਆਸ ਅਤੇ ‘ਮੈਂ-ਮੇਰਾ’ ਦੀ ਮਮਤਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਦਵੰਦਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਕੇ, ਕੋਈ ਭੰਡਾਰ ਨਹੀਂ ਰੱਖਾਂਗਾ।
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse teaches inner equanimity: do not swing between sorrow and joy, treat praise and blame alike, abandon expectation and ego, and live free from dualities and possessiveness.
In the Śānti Parva’s instruction-oriented setting after the war, Yudhiṣṭhira articulates a resolve toward renunciant discipline—seeking peace through self-control, non-attachment, and freedom from social approval or condemnation.