Shloka 25
Adhyāya 222 — ब्रह्मस्थानप्राप्ति: मोक्षधर्मे समत्वव्रतम्
Attaining the Brahman-Station: The Vow of Equanimity in Mokṣadharma
यहाँपर जो शुभ और अशुभ फलकी प्राप्ति होती है, उसमें लोग कर्मको ही कारण मानते हैं; अतः मैं तुमसे कर्मके विषयका ही पूर्णतया वर्णन करता हूँ, सुनो ।।
yatra śubha-aśubha-phala-prāptir bhavati, tatra lokāḥ karmaiva kāraṇaṃ manyante; ataḥ ahaṃ te karma-viṣayaṃ samyag vakṣyāmi, śṛṇu. yathā vedyate kaścid odanaṃ vāyaso hādan, evaṃ sarvāṇi karmāṇi svabhāvasyaiva lakṣaṇam.
ਇੱਥੇ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁਭ ਫਲਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਕਰਮ ਨੂੰ ਹੀ ਕਾਰਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਰਮ-ਵਿਸ਼ੇ ਦਾ ਪੂਰਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ—ਸੁਣ। ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਕਾਂ ਵਿਖਰੇ ਹੋਏ ਭਾਤ ਨੂੰ ਖਾਂਦਿਆਂ ‘ਕਾਂ-ਕਾਂ’ ਕਰਕੇ ਹੋਰ ਕਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਅੰਨ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵ ਦੇ ਹੀ ਲੱਛਣ ਹਨ—ਸੁਭਾਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਚਿੰਨ੍ਹ।
प्रह्माद उवाच
Educational Q&A
Actions are not merely external causes producing results; they also function as indicators of one’s innate disposition (svabhāva). Observing conduct reveals character, just as a crow’s behavior reveals the presence of food.
Prahlāda addresses his listener and begins a focused explanation of karma, using a simple everyday analogy—crows calling while eating rice—to illustrate that deeds publicly disclose inner nature.