Shloka 21
अव्यक्त-मानस-सृष्टिवादः
Doctrine of Creation from the Unmanifest ‘Mānasa’
इस समय तुम सुखसे दुःखमें आ पड़े हो। अब फिर तुम्हें सुखकी प्राप्ति होगी। यहाँ किसी भी प्राणीको न तो सदा सुख ही प्राप्त होता है और न सदा दुःख ही ।। शरीरमेवायतनं सुखस्य दुःखस्य चाप्यायतनं शरीरम् | यद्यच्छरीरेण करोति कर्म तेनैव देही समुपाश्षुते तत्,यह शरीर ही सुखका आधार है और यही दुःखका भी आधार है। देहाभिमानी पुरुष शरीरसे जो-जो कर्म करता है, उसीके अनुसार वह सुख एवं दुःखरूप फल भोगता है
idānīṁ tvaṁ sukhād duḥkham āpannaḥ | punaś ca te sukha-prāptir bhaviṣyati | iha hi kasyacid api prāṇinaḥ na sadā sukham eva prāpyate na ca sadā duḥkham eva || śarīram evāyatanaṁ sukhasya duḥkhasya cāpy āyatanaṁ śarīram | yad yac charīreṇa karoti karma tenaiva dehī samupāśnute tat ||
ਇਸ ਵੇਲੇ ਤੂੰ ਸੁਖ ਤੋਂ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਆ ਪਿਆ ਹੈਂ; ਫਿਰ ਤੈਨੂੰ ਸੁਖ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਜੀਵ ਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਸਦਾ ਸੁਖ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਸਦਾ ਦੁੱਖ ਹੀ। ਦੇਹ ਹੀ ਸੁਖ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਹ ਹੀ ਦੁੱਖ ਦਾ ਵੀ ਆਸਰਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦੇਹ-ਅਭਿਮਾਨ ਨਾਲ ਦੇਹ ਰਾਹੀਂ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਕਰਮਫਲ ਦੇਹਧਾਰੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਸੁਖ ਜਾਂ ਦੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭੋਗਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ब्राह्मण उवाच