Shloka 99
Kārttikeya-Abhiṣecana: Mātṛgaṇa-Nāma Saṃkīrtana and Skanda’s Commission
हस्तिनासा: कूर्मनासा वृकनासास्तथा परे । दीर्घोच्छवासा दीर्घजड़्घा विकराला हाधोमुखा:
hastināsāḥ kūrmanāsā vṛkanāsās tathā pare | dīrghocchvāsā dīrghajaṅghā vikarālā hādhomukhāḥ ||
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਕਿਸੇ ਦੀ ਨੱਕ ਹਾਥੀ ਵਰਗੀ, ਕਿਸੇ ਦੀ ਕੱਛੂਏ ਵਰਗੀ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਦੀ ਭੇੜੀਏ ਵਰਗੀ ਸੀ। ਕੋਈ ਲੰਬੇ ਲੰਬੇ ਸਾਹ ਲੈਂਦੇ ਸਨ; ਕਿਸੇ ਦੀਆਂ ਰਾਨਾਂ ਬਹੁਤ ਲੰਬੀਆਂ ਸਨ; ਅਤੇ ਕੋਈ ਡਰਾਉਣੇ, ਅਧੋ-ਮੁਖ ਦਿਸਦੇ ਸਨ।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how war and moral collapse are accompanied by ominous, unsettling signs—grotesque forms and fearful imagery—suggesting a world out of balance when adharma predominates.
Vaiśampāyana continues a descriptive passage listing terrifying, abnormal-looking beings (or apparitions) with animal-like features and dreadful forms, functioning as ominous portents within the Shalya Parva war narrative.