Shloka 943
Sauptika Parva, Adhyaya 8 — Dhṛṣṭadyumna-vadha and the Camp’s Nocturnal Rout
अपूरयद् दिश: सर्वा दिवं चातिमहान् स्वनः । राजन्! आनन्दमग्न हुए भूतसमुदायोंके द्वारा किया हुआ वह महान् कोलाहल सम्पूर्ण दिशाओं तथा आकाशमें गूँज उठा
apūrayad diśaḥ sarvā divaṃ cātimahān svanaḥ | rājan ānandamagnair bhūtasamūhair kṛto mahān kolāhalaḥ samantād diśaś ca nabhaś ca nināda |
ਸੰਜਯ ਬੋਲਿਆ—ਰਾਜਨ! ਇਕ ਅਤਿ ਮਹਾਨ ਧੁਨੀ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਨੰਦ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਭੂਤ-ਸਮੂਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਉਹ ਮਹਾ ਕੋਲਾਹਲ ਹਰ ਥਾਂ ਗੂੰਜ ਉਠਿਆ।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how collective emotion—here, a jubilant frenzy among unseen beings—can swell into a world-filling tumult, functioning as a portent in the war narrative and reminding the listener that violence and its aftermath draw in forces beyond the human sphere.
Sañjaya reports to King Dhṛtarāṣṭra that a tremendous roar arose and echoed through all directions and the sky, produced by hosts of beings exulting in excitement—an atmospheric, ominous soundscape surrounding the events of the Sauptika episode.