Mahabharata 7.36.17 — Drona Parva, Adhyaya 36, Shloka 17
अभिमन्यु-परिवेष्टनम्
Encirclement and Counterassault of Abhimanyu
नानावादित्रनिनदै: &्ष्वेडितोत्क्ुष्टगर्जितै: । हुंकारैः सिंहनादैश्व तिष्ठ तिछ्ठेति नि:स्वनै:
nānāvāditra-ninadaiḥ śveḍitotkuṣṭa-garjitaiḥ | huṅkāraiḥ siṃha-nādaiś ca tiṣṭha tiṣṭheti niḥsvanaiḥ ||
ਸੰਜਯ ਨੇ ਆਖਿਆ— ਅਨੇਕਾਂ ਵਾਜਿਆਂ ਦੇ ਨਿਨਾਦ, ਕੋਲਾਹਲ, ਤਿੱਖੀਆਂ ਸੀਟੀਆਂ, ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਗੱਜਣ, ਲਲਕਾਰ, ਹੁੰਕਾਰ ਅਤੇ ਸਿੰਹਨਾਦ ਨਾਲ, ਵਾਰ-ਵਾਰ “ਠਹਿਰੋ, ਠਹਿਰੋ” ਦੀ ਧੁਨ ਚੁੱਕਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਵੀਰ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਚੀਘ, ਘੁੰਗਰੂਆਂ ਦੀ ਰੁਣਝੁਣ, ਅੱਟਹਾਸ, ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਤਾਲੀ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਦੇ ਪਹੀਿਆਂ ਦੀ ਘਰਘਰਾਹਟ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਗੂੰਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਏ—ਜਿਵੇਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸ਼ੋਰ ਨੇ ਡਰ ਦਾ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how collective frenzy and intimidation operate in war: loud instruments and aggressive cries are used to break an opponent’s resolve. Ethically, it points to the battlefield’s pressure on dharma—where valor is praised, yet the environment can also encourage excess and dehumanizing hostility.
Sañjaya describes the Kaurava-side warriors advancing with overwhelming noise—drums, roars, taunts, and repeated shouts of “Stand! Stand!”—as they close in upon Arjuna’s son (Abhimanyu), intensifying the chaos and menace of the combat.
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Mahabharata in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.