Shloka 116
Devanagari script
येनासि बहुशो राज्ञा चोदित: सूतनन्दन । “उत्तम व्रतका पालन करनेवाले वीर! मैं कभी-कभी तुमसे जो कठोर वचन बोल दिया करता था
Translation
ਸੂਤਨੰਦਨ! ਰਾਜਾ ਤੈਨੂੰ ਬਾਰੰਬਾਰ ਉਕਸਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਉੱਤਮ ਵਰਤ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵੀਰ! ਮੈਂ ਕਦੇ ਕਦੇ ਤੈਨੂੰ ਜੋ ਕਠੋਰ ਬਚਨ ਕਹਿ ਦਿੰਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਤੇਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਤੇਜ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੀ ਕਿ, ਸੂਤਨੰਦਨ, ਰਾਜਾ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਉਕਸਾਵੇ ਨਾਲ ਤੂੰ ਬਿਨਾ ਕਾਰਨ ਪਾਂਡਵਾਂ ਉੱਤੇ ਮੁੜ ਮੁੜ ਆਖੇਪ ਕਰਦਾ ਸੀ।
Word by Word
येनby which/whereby
येन:
Karana
TypePronoun
Rootयद्
Formneuter, instrumental, singular
असिyou are
असि:
Karta
TypeVerb
Rootअस्
Formpresent, 2, singular, parasmaipada
बहुशःmany times, repeatedly
बहुशः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootबहुशस्
राज्ञाby the king
राज्ञा:
Karana
TypeNoun
Rootराजन्
Formmasculine, instrumental, singular
चोदितःurged/instigated
चोदितः:
Karta
TypeVerb
Rootचुद्
Formpast passive participle (kta), masculine, nominative, singular, passive
सूतनन्दनO son of the charioteer (Karna)
सूतनन्दन:
Sampradana
TypeNoun
Rootसूत-नन्दन
Formmasculine, vocative, singular
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes