Shloka 37
Yuga-Lakṣaṇa and Varṣa-Pramāṇa Inquiry (युगलक्षण–वर्षप्रमाण–प्रश्न)
Devanagari script
मशकेषु तु राजन्या धार्मिका: सर्वकामदा: । मानसाभ्न महाराज वैश्यधर्मोपजीविन:
Translation
ਮਸ਼ਕ ਜਨਪਦ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨ੍ਯ (ਖ਼ਸ਼ਤਰੀ) ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਧਰਮਨਿਸ਼ਠ ਹਨ ਅਤੇ ਸਭ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹਨ। ਮਹਾਰਾਜ! ਮਾਨਸ ਜਨਪਦ ਦੇ ਲੋਕ ਵੈਸ਼੍ਯ-ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵਿਕਾ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।
Word by Word
मशकेषुamong the mosquitoes / in the mosquitoes
मशकेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमशक
FormMasculine, Locative, Plural
तुbut, however
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
राजन्याःKshatriyas / royal warriors
राजन्याः:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्य
FormMasculine, Nominative, Plural
धार्मिकाःrighteous, following dharma
धार्मिकाः:
Karta
TypeAdjective
Rootधार्मिक
FormMasculine, Nominative, Plural
सर्वकामदाःgranting all desires
सर्वकामदाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्वकामद
FormMasculine, Nominative, Plural
मानसाभ्नO one like a cloud in the mind (epithet; text-uncertain)
मानसाभ्न:
TypeNoun
Rootमानसाभ्न
FormMasculine, Vocative, Singular
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
वैश्यधर्मोपजीविनःliving by the duties/means of Vaishyas
वैश्यधर्मोपजीविनः:
Karta
TypeAdjective
Rootवैश्यधर्मोपजीविन्
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes