Shloka 493
Adhyāya 90: Babhruvāhana’s Reception and the Commencement of Yudhiṣṭhira’s Aśvamedha
सक्तुप्रस्थचतुर्भागं गृहाणेमं प्रसीद मे । पतिके ऐसा कहनेपर ब्राह्मणी बोली--'ब्रह्मन! हम दोनोंके धर्म और अर्थ समान हैं
saktuprasthacaturbhāgaṃ gṛhāṇemaṃ prasīda me |
ਨਕੁਲ ਨੇ ਕਿਹਾ—“ਇਹ ਸੱਤੂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਥ ਦਾ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਕਬੂਲ ਕਰੋ; ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੋ।” ਪਤੀ ਦੇ ਇਹ ਕਹਿਣ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਬੋਲੀ—“ਬ੍ਰਹਮਨ! ਸਾਡਾ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਰਥ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਇਹ ਪੌਣਾ-ਪ੍ਰਸਥ ਸੱਤੂ ਲੈ ਲਵੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਤਿਥੀ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕਰ ਸਕੋ।”
नकुल उवाच
Educational Q&A
Even in poverty, one should uphold atithi-dharma (duty to a guest) and practice generosity with humility; the moral worth lies in intention and sacrifice, not in the quantity given.
Nakula urges acceptance of a small, precisely measured share of sattu, framing it as a sincere offering and requesting goodwill—highlighting a moment where scarce resources are still offered in the name of dharma.