Mahabharata — Ashvamedhika Parva, Shloka 29
Abhimanyunidhana-prakāśaḥ — Vasudeva–Kṛṣṇa–Subhadrā–Kuntī śoka-saṃvāda
Disclosure and Consolation
विगाहा सलिल त्वाशु वाग्बाणैर्भुशविक्षत: । उत्थाय स गदापाणिरयुद्धाय समुपस्थित:
vigāhya salilaṃ tv āśu vāgbāṇair bhṛśa-vikṣataḥ | utthāya sa gadāpāṇir ayuddhāya samupasthitaḥ ||
ਉਸ ਵੇਲੇ ਭੀਮਸੇਨ ਦੇ ਵਾਗ-ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਕੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਤੁਰੰਤ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਇਆ ਅਤੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਗਦਾ ਲੈ ਕੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ।
वासुदेव उवाच
Educational Q&A
Speech has moral weight: words can injure like weapons (vāgbāṇa). The verse implicitly warns that taunting and harsh admonition may deepen hostility, while also showing how pride and rage can propel a person back into violence despite being ‘wounded’ by rebuke.
Duryodhana, stung and ‘wounded’ by Bhīma’s cutting words, dives into the water; then he quickly rises out holding a mace and approaches the Pāṇḍavas, prepared to fight.