Brahmanda Purana — Upodghata Pada, Shloka 79
Cintāmaṇi-gṛha Antara-kathana (Account of the Inner Chambers of the Cintāmaṇi Palace) — Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
नवकर्पूरकस्तूरीसदामोदितवीटिका / शरच्चञ्चन्निशानाथमण्डलीमधुरानना
Transliteration
navakarpūrakastūrīsadāmoditavīṭikā / śaraccañcanniśānāthamaṇḍalīmadhurānanā
Translation
ਨਵੇਂ ਕਪੂਰ ਤੇ ਕਸਤੂਰੀ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਵੀਟਿਕਾ (ਤਾਂਬੂਲ) ਸਦਾ ਮਹਿਕਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਮਿੱਠਾ ਮੁਖੜਾ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਚੰਚਲ ਚੰਦ ਮੰਡਲ ਵਾਂਗ ਮਨਮੋਹਕ ਸੀ।
Word by Word
nava-karpūra-kastūrī-sadā-modita-vīṭikāwith betel always sweetly scented with fresh camphor and musk
nava-karpūra-kastūrī-sadā-modita-vīṭikā:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootnava (प्रातिपदिक) + karpūra (प्रातिपदिक) + kastūrī (प्रातिपदिक) + sadā (अव्यय) + modita (कृदन्त; √mud/मुद्, क्त) + vīṭikā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; tatpuruṣa describing one whose vīṭikā (betel/chewing preparation) is always fragrant/pleasing with fresh camphor and musk
śarat-cañcan-niśā-nātha-maṇḍalī-madhura-ānanāwith a sweet face like the moving autumn moon-disc
śarat-cañcan-niśā-nātha-maṇḍalī-madhura-ānanā:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootśarat (प्रातिपदिक) + cañcan (प्रातिपदिक) + niśā (प्रातिपदिक) + nātha (प्रातिपदिक) + maṇḍalī (प्रातिपदिक) + madhura (प्रातिपदिक) + ānana (प्रातिपदik)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; tatpuruṣa: ‘madhuram ānanam’ likened to ‘śarat-kāle cañcat niśānātha-maṇḍalī’ (the moving circle of the autumn moon)