Shloka 39
भण्डपुत्रशोकः (Bhaṇḍa’s Lament for His Sons) — Lalitopākhyāna Episode
Devanagari script
देवताष्टकमेतश्च शूलाष्टकपुटोपरि / नियोज्य लिखितं यन्त्रं मायावी सममन्त्रयत्
Transliteration
devatāṣṭakametaśca śūlāṣṭakapuṭopari / niyojya likhitaṃ yantraṃ māyāvī samamantrayat
Translation
ਉਸ ਮਾਇਆਵੀ ਨੇ ਸ਼ੂਲਾਸ਼ਟਕ ਦੇ ਆਵਰਨ ਉੱਤੇ ਇਸ ਦੇਵਤਾਸ਼ਟਕ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਕੇ, ਲਿਖੇ ਯੰਤਰ ਉੱਤੇ ਸਮਰੂਪ ਮੰਤਰ ਜਪਿਆ।
Word by Word
देवताष्टकम्the set of eight deities
देवताष्टकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदेवता + अष्टक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन (sg.); समासः—तत्पुरुषः (‘देवतानाम् अष्टकम्’)
एतत्this
एतत्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन (sg.) (agreeing with देवताष्टकम्)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
शूलाष्टकपुटोपरिon top of the enclosure/compartment of the eight tridents
शूलाष्टकपुटोपरि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootशूल + अष्टक + पुट + उपरि (प्रातिपदिक/अव्यय)
Formअव्ययीभाव-समासः; ‘शूलाष्टकपुटस्य उपरि’ (locative sense expressed by उपरि)
नियोज्यhaving placed/assigned
नियोज्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootनि + युज् (धातु) + ल्यप् (क्त्वा-प्रत्यय; कृदन्त)
Formअव्ययकृदन्त (gerund/क्त्वान्त), ‘having placed/assigned’
लिखितम्written/drawn
लिखितम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootलिखित (लिख् धातु, क्त-प्रत्यय; कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन (sg.) (qualifying यन्त्रम्); भूतकर्मणि कृदन्त (PPP)
यन्त्रम्the yantra/diagram
यन्त्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयन्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन (sg.)
मायावीthe sorcerer/illusionist
मायावी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमायाविन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन (sg.)
सममन्त्रयत्consecrated/enchanted (with mantras)
सममन्त्रयत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + मन्त्रय् (धातु)
Formलङ्-लकार (imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (sg.)