Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 84
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
तस्यापानं विना चैव योग्यभावो भविष्यति / तां स दीर्घतमाश्चैव कुक्षौ स्पृष्ट्वदमब्रवीत्
Transliteration
tasyāpānaṃ vinā caiva yogyabhāvo bhaviṣyati / tāṃ sa dīrghatamāścaiva kukṣau spṛṣṭvadamabravīt
Translation
ਉਸ ਵਿੱਚ ਅਪਾਨ ਵਾਯੂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵੀ ਯੋਗਤਾ ਹੋਵੇਗੀ। ਤਦ ਦੀਰਘਤਮਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਕੁੱਖ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਇਹ ਕਿਹਾ।
Word by Word
तस्यof him/that
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; Genitive singular
अपानम्drinking
अपानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअपान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; Accusative singular
विनाwithout
विना:
Apadana (अपादान)
TypeIndeclinable
Rootविना (अव्यय)
Formअव्ययम्; preposition ‘without’
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; conjunction
एवindeed/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधारण-निपातः (emphasis)
योग्यभावःfitness/eligibility
योग्यभावः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयोग्य + भाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; Masculine, Nominative singular; तत्पुरुषः: ‘योग्यस्य भावः’
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकारः (Simple Future), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; Parasmaipada
ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; Pronoun, Feminine, Accusative singular
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; Pronoun, Masculine, Nominative singular
दीर्घतमाःDīrghatamas
दीर्घतमाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदीर्घतमस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; Proper noun, Nominative singular
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; conjunction
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्ययम्; emphasis
कुक्षौin the belly/womb
कुक्षौ:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकुक्षि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; Locative singular
स्पृष्ट्वाhaving touched
स्पृष्ट्वा:
Purvakala (पूर्वकाल/क्त्वार्थ)
TypeVerb
Rootस्पृश् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय-कृदन्तम् (gerund); ‘having touched’
दम्this
दम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; Pronoun, Neuter, Accusative singular (enclitic form)
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकारः (Imperfect), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; Parasmaipada