Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 41
गान्धर्वमूर्छनालक्षणवर्णनम्
Description of Gandharva Mūrchanā Characteristics
Devanagari script
मद्रकोदक्षिणस्यापि यथोक्ता वर्त्तते कला / सर्वमेवानुयोगं तु द्वितीयं बुद्धिमिष्यते
Transliteration
madrakodakṣiṇasyāpi yathoktā varttate kalā / sarvamevānuyogaṃ tu dvitīyaṃ buddhimiṣyate
Translation
ਦੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮਦ੍ਰਕ ਦੀ ਕਲਾ ਵੀ ਜਿਵੇਂ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਵਰਤਦੀ ਹੈ। ਸਾਰਾ ਅਨੁਯੋਗ ਹੀ ਦੂਜੀ ਬੁੱਧੀ (ਦੂਜਾ ਨਿਰਣੈ) ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Word by Word
madrakaḥMadraka (name/region/person)
madrakaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmadraka (प्रातिपदिक; जनपद/नाम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
udakṣiṇasyaof the northern (one)
udakṣiṇasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeAdjective
Rootudakṣiṇa (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक (सन्दर्भानुसार), षष्ठी (सम्बन्ध), एकवचन; ‘northern’ (genitive)
apialso
api:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात ‘also/even’
yathā-uktāas stated
yathā-uktā:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootyathā (अव्यय) + ukta (कृदन्त, क्त; √vac)
Formअव्ययीभावसमास (yathā+ukta); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘as said’
varttateexists/continues
varttate:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√vṛt (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
kalāa part/measure (kalā)
kalā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkalā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
sarvamall/entire
sarvam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘all/entire’
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphatic particle) ‘indeed/only’
anuyogamapplication/connection/inquiry
anuyogam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootanuyoga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात ‘but/indeed’
dvitīyamthe second
dvitīyam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootdvitīya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; क्रमवाचक ‘second’
buddhimunderstanding/idea
buddhim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbuddhi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
iṣyateis considered/accepted
iṣyate:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√iṣ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि/भावे प्रयोग (passive/impersonal sense)