Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 25
यज्ञसमापन-दक्षिणा-आवभृथस्नान-वर्णनम्
Completion of the Sacrifice, Gifts, and Avabhṛtha Bath
Devanagari script
स तेन सहितः श्रीमान्सुत्दृद्भिश्च नृपोत्तमः / भार्याभ्यामनुरूपाभ्यां रममाणो ऽवसच्चिरम्
Transliteration
sa tena sahitaḥ śrīmānsutdṛdbhiśca nṛpottamaḥ / bhāryābhyāmanurūpābhyāṃ ramamāṇo 'vasacciram
Translation
ਉਹ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਉੱਤਮ ਰਾਜਾ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਆਪਣੇ ਯੋਗ ਦੋ ਪਤਨੀਆਂ ਨਾਲ ਰਮਦਾ ਹੋਇਆ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵੱਸਿਆ।
Word by Word
सःhe
सः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेनwith that/with him
तेन:
सहकारक/करण (Instrument/with that)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
सहितःaccompanied
सहितः:
कर्तृविशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootसहित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP) √सह/सह् (to accompany) अर्थे ‘accompanied’
श्रीमान्prosperous/glorious
श्रीमान्:
कर्तृविशेषण
TypeAdjective
Rootश्रीमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; मतुप्-प्रत्ययान्त (possessive)
सुदृढ्भिःwith firm/strong (ones)
सुदृढ्भिः:
करण/सह (Instrument/with)
TypeAdjective
Rootसुदृढ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; (पाठभेदः: ‘सुदृढैः’)
चand
च:
सम्बन्ध
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
नृपोत्तमःthe best of kings
नृपोत्तमः:
कर्ता (Apposition to subject)
TypeNoun
Rootनृप + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—तत्पुरुष: नृपाणाम् उत्तमः (best of kings)
भार्याभ्याम्with (his) two wives
भार्याभ्याम्:
सह (Saha/Accompaniment)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), द्विवचन (Dual)
अनुरूपाभ्याम्suitable/compatible
अनुरूपाभ्याम्:
सहकारकविशेषण
TypeAdjective
Rootअनुरूप (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, द्विवचन; भार्याभ्याम् इति विशेषणम्
रममाणःenjoying/sporting
रममाणः:
कर्तृविशेषण (Participial predicate)
TypeVerb
Rootरम् (धातु)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त (present active participle), परस्मैपदी; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अवसत्dwelt/lived
अवसत्:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootवस् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; उपसर्गः—अव (down/at)
चिरम्for a long time
चिरम्:
क्रियाविशेषण (Time adverb)
TypeIndeclinable
Rootचिरम् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)