Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 6
गणेश-एकदन्त-उत्पत्तिः (Origin of Gaṇeśa’s Single Tusk) / Bhārgava–Gaṇeśa Encounter
Devanagari script
हाहाकारो महानासी द्देवानां दिवि पश्यताम् / कार्त्तिकेयादयस्तत्र चुक्रुशुर्भृशमातुराः
Transliteration
hāhākāro mahānāsī ddevānāṃ divi paśyatām / kārttikeyādayastatra cukruśurbhṛśamāturāḥ
Translation
ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਦੇਖ ਰਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਹਾਹਾਕਾਰ ਮੱਚ ਗਈ। ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉੱਥੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਰੋਣ ਲੱਗੇ।
Word by Word
हाहाकारःa cry of ‘hā hā’ (wailing)
हाहाकारः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootहाहाकार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
महान्great
महान्:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifies हाहाकारः)
आसीत्was/arose
आसीत्:
Kriya (क्रिया/Action)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
दिविin heaven
दिवि:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
पश्यताम्(you all) see/behold
पश्यताम्:
Kriya (क्रिया/Action)
TypeVerb
Rootपश् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), बहुवचन; परस्मैपद; प्रयोगः—आशीर्लिङ्गवत्/आदेशार्थ (‘behold!’)
कार्त्तिकेय-आदयःKārttikeya and others
कार्त्तिकेय-आदयः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकार्त्तिकेय (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (‘कार्त्तिकेयः आदिः येषां ते’); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण/Location marker)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)
चुक्रुशुःcried out
चुक्रुशुः:
Kriya (क्रिया/Action)
TypeVerb
Rootक्रुश् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
भृशम्exceedingly
भृशम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootभृशम् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: exceedingly)
आतुराःdistressed/agitated
आतुराः:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeAdjective
Rootआतुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम् (qualifies कार्त्तिकेयादयः)