Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 26
Jayā-devāḥ Mantraśarīratvaṃ, Vairāgya, and Brahmā’s Śāpa
The Jayas’ Refusal of Progeny
Devanagari script
ततो देवस्तिरोभूत ईश्वरो ङ्यकुतोभयः / प्रपन्नाधारणामाद्यां युक्त्वा योगबलान्विताम्
Transliteration
tato devastirobhūta īśvaro ṅyakutobhayaḥ / prapannādhāraṇāmādyāṃ yuktvā yogabalānvitām
Translation
ਤਦ ਉਹ ਦੇਵ—ਈਸ਼ਵਰ, ਨਿਰਭਯ—ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ; ਅਤੇ ਯੋਗ-ਬਲ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਸ਼ਰਨਾਗਤਾਂ ਦੀ ਆਧਾਰ-ਰੂਪ ਆਦਿ ਧਾਰਣਾ (ਸਮਾਧੀ) ਧਾਰਨ ਕੀਤੀ।
Word by Word
ततःthen
ततः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्/अनन्तरम् (thereupon/then)
देवःthe god
देवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तिरोभूतःhaving become invisible
तिरोभूतः:
Kriyā/Viśeṣaṇa (क्रिया/विशेषण)
TypeVerb
Rootतिरस् (उपसर्ग/अव्यय) + भू (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle); पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'देवः' इत्यस्य विशेषणम्
ईश्वरःthe Lord
ईश्वरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'देवः' इत्यस्य विशेषण/अप्पोजिशन
निः-यकुतोभयःfearless (from any quarter)
निः-यकुतोभयः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिः (उपसर्ग) + यकुतोभय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः (यस्य कुतोऽपि भयम् न अस्ति)
प्रपन्न-आधारणाम्the (state of) surrendered concentration
प्रपन्न-आधारणाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रपन्न (कृदन्त-प्रातिपदिक) + धारणā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (प्रपन्ना धारणā = surrendered/settled concentration)
आद्याम्prime/first
आद्याम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootआद्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; 'धारणाम्' इत्यस्य विशेषणम्
युक्त्वाhaving entered/applied
युक्त्वा:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootयुज् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund); पूर्वकालिक क्रिया (having applied/entered)
योग-बल-अन्विताम्endowed with yogic power
योग-बल-अन्विताम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootयोग (प्रातिपदिक) + बल (प्रातिपदिक) + अन्वित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; 'धारणाम्' इत्यस्य विशेषणम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (योगबलैः अन्विता)