Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 5
Kārttavīrya’s Allied Kings Confront Jāmadagnya Rāma
Bhārgava-Charita
Devanagari script
चिक्षेप नागपाशं च आभिमन्त्र्य शरोत्तमम् / तदस्त्रं भार्गवे द्रेण क्षिप्तं संग्राममूर्द्धनि
Transliteration
cikṣepa nāgapāśaṃ ca ābhimantrya śarottamam / tadastraṃ bhārgave dreṇa kṣiptaṃ saṃgrāmamūrddhani
Translation
ਉਸ ਨੇ ਉੱਤਮ ਤੀਰ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਕੇ ਨਾਗਪਾਸ਼ ਅਸਤ੍ਰ ਸੁੱਟਿਆ। ਉਹ ਅਸਤ੍ਰ ਯੁੱਧ ਦੇ ਚਰਮ ਵੇਲੇ ਭਾਰਗਵ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ।
Word by Word
चिक्षेपhe hurled
चिक्षेप:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootक्षिप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
नागपाशम्the serpent-noose
नागपाशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनाग-पाश (प्रातिपदिक); नागस्य पाशः
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
आभिमन्त्र्यhaving consecrated/enchanted
आभिमन्त्र्य:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootआ + मन्त्र् (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund), अव्ययभाव (indeclinable)
शरोत्तमम्the best arrow
शरोत्तमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशर-उत्तम (प्रातिपदिक); शराणाम् उत्तमः
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन
तत्that
तत्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; अत्र विशेषणम्
अस्त्रम्missile/weapon
अस्त्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन
भार्गवेन्द्रेणby the chief Bhārgava
भार्गवेन्द्रेण:
Kartṛ (कर्ता)
TypeNoun
Rootभार्गव-इन्द्र (प्रातिपदिक); भार्गवस्य इन्द्रः
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental/3rd), एकवचन
क्षिप्तम्was hurled
क्षिप्तम्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootक्षिप् (धातु)
Formक्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन
संग्राममूर्द्धनिat the height/top of the battle
संग्राममूर्द्धनि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंग्राम-मूर्धन् (प्रातिपदिक); संग्रामस्य मूर्धनि
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (Locative/7th), एकवचन