Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 20
Paraśurāma’s Vow and Jamadagni’s Teaching on Kṣamā
Forbearance
Devanagari script
वसिष्ठ उवाच एवमुक्तः स पितरं नमस्कृत्य महामतिः / जगाम ब्रह्मणो लोकमगम्यं प्राकृतैर्जनैः
Transliteration
vasiṣṭha uvāca evamuktaḥ sa pitaraṃ namaskṛtya mahāmatiḥ / jagāma brahmaṇo lokamagamyaṃ prākṛtairjanaiḥ
Translation
ਵਸਿਸ਼ਠ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਇਉਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਹ ਮਹਾਮਤੀ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਸਧਾਰਣ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਅਗਮ ਹੈ।
Word by Word
vasiṣṭhaḥVasiṣṭha
vasiṣṭhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvasiṣṭha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
evamthus
evam:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (manner adverb)
uktaḥhaving been addressed / spoken to
uktaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootvac (धातु) + kta (कृत् प्रत्यय)
Formकृदन्त-भूतकर्मणि (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifying saḥ)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
pitaramfather
pitaram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
namaskṛtyahaving saluted
namaskṛtya:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootnamas (प्रातिपदिक) + kṛ (धातु) + ल्यप् (कृत्)
Formक्त्वान्त/ल्यबन्त-अव्यय (absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया (prior action)
mahāmatiḥthe great-minded one
mahāmatiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + mati (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (descriptive), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण-रूपेण (epithet of saḥ)
jagāmawent
jagāma:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
brahmaṇaḥof Brahmā
brahmaṇaḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Brahmā), षष्ठी, एकवचन
lokamworld
lokam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootloka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
agamyaminaccessible / not to be reached
agamyam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Roota- (उपसर्ग/निषेध) + gam (धातु) + ya (कृत्)
Formकृदन्त-योग्यतावाचक (gerundive/णीय/यत्-प्रत्ययार्थ), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; लोकम् इति विशेषणम्
prākṛtaiḥby ordinary (worldly)
prākṛtaiḥ:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootprākṛta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental/3rd), बहुवचन; जनैः इति विशेषणम्
janaiḥpeople
janaiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootjana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन