Shloka 76
Vaivasvata-Manu Sarga and the Re-Manifestation of the Saptarṣis (वैवस्वतसर्गः—सप्तर्षिप्रादुर्भावः)
Devanagari script
देवासुराणामाचार्यं शुक्रं कविवरं ग्रहम् / शुक्र एवोशना नित्यमतः काव्यो ऽपि नामतः
Transliteration
devāsurāṇāmācāryaṃ śukraṃ kavivaraṃ graham / śukra evośanā nityamataḥ kāvyo 'pi nāmataḥ
Translation
ਦੇਵਾਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਆਚਾਰਯ, ਕਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਗ੍ਰਹਿ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਹਨ; ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਹੀ ਸਦਾ ਉਸ਼ਨਾ ਕਹਲਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਨਾਮ ਤੋਂ ‘ਕਾਵ੍ਯ’ ਵੀ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
Word by Word
deva-asurāṇāmof gods and demons
deva-asurāṇām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdeva + asura (प्रातिपदिक; components: deva + asura)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; द्वन्द्व-समास (copulative)
ācāryamteacher, preceptor
ācāryam:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootācārya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मपद (object in apposition)
śukramŚukra
śukram:
Karma (कर्म/object; apposition to ācāryam)
TypeNoun
Rootśukra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; नाम (proper name)
kavi-varambest of sages/poets
kavi-varam:
Karma (कर्म/object; apposition)
TypeNoun
Rootkavi + vara (प्रातिपदिक; components: kavi + vara)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी/तत्पुरुषार्थक (best among poets)
grahamplanet
graham:
Karma (कर्म/object; apposition)
TypeNoun
Rootgraha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
śukraḥŚukra
śukraḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootśukra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
evaindeed, only
eva:
Avadhāraṇa (अवधारण/emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)
uśanāḥUśanā
uśanāḥ:
Samānādhikaraṇa (समानााधिकरण/apposition)
TypeNoun
Rootuśanā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम (proper name: Uśanā)
nityamalways
nityam:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootnitya (प्रातिपदिक)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb: always)
ataḥtherefore
ataḥ:
Hetu (हेतु/reason)
TypeIndeclinable
Rootataḥ (अव्यय)
Formहेतुवाचक/तस्मात्-अर्थक अव्यय (therefore/for this reason)
kāvyaḥKāvya
kāvyaḥ:
Samānādhikaraṇa (समानााधिकरण/apposition)
TypeNoun
Rootkāvya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम (patronymic/epithet: Kāvyā)
apialso
api:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कारार्थक अव्यय (also/even)
nāmataḥby name
nāmataḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootnāmatas (अव्यय)
Formअव्यय, तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb: 'by name')