Shloka 27
Kali-yuga’s Degradation, the Advent of Kalki, and the Reset of the Yuga Cycle
सप्तर्षीणां तु यौ पूर्वौ दृश्येते उदितौ दिवि । तयोस्तु मध्ये नक्षत्रं दृश्यते यत् समं निशि ॥ २७ ॥ तेनैव ऋषयो युक्तास्तिष्ठन्त्यब्दशतं नृणाम् । ते त्वदीये द्विजा: काल अधुना चाश्रिता मघा: ॥ २८ ॥
saptarṣīṇāṁ tu yau pūrvau dṛśyete uditau divi tayos tu madhye nakṣatraṁ dṛśyate yat samaṁ niśi
ਸਪਤ੍ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਪੁਲਹ ਅਤੇ ਕ੍ਰਤੂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਗਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੱਧ ਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਉੱਤਰ-ਦੱਖਣ ਰੇਖਾ ਖਿੱਚੀਏ ਤਾਂ ਜੋ ਨਕਸ਼ਤਰ ਉਸ ਨੂੰ ਛੂਹੇ, ਉਹੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦਾ ਅਧਿਪ ਨਕਸ਼ਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਿਸ਼ੀ ਉਸ ਨਕਸ਼ਤਰ ਨਾਲ ਸੌ ਮਨੁੱਖੀ ਸਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਤੁਹਾਡੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮਘਾ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਹਨ।
FAQs
This verse explains an observational method: by noting which nakshatra appears aligned between the two foremost-rising Saptarishis, one can track their celestial position as part of a time cycle.
In the context of describing Kali-yuga and its progression, Śukadeva provides traditional time markers—astronomical cycles used to locate eras and calculate periods.
It encourages disciplined observation and awareness of time’s flow—supporting a reflective life where one prioritizes dharma and devotion amid changing ages.