Mantra 2
Sukta 112
उन्मुञ्च पाशांस्त्वमग्न एषां त्रयस्त्रिभिरुत्सिता येभिरासन्। स ग्राह्याः पाशान् वि चृत प्रजानन् पितापुत्रौ मातरं मुञ्च सर्वान्
ún muñca pā́śāṃs tvám agne eṣā́ṃ tráyas tribhír útsitā yébhir ā́san | sá grāhyā́ḥ pā́śān ví cṛta prajā́nann pitā-putráu mātáraṃ muñca sárvān ||
Unloose thou forth the nooses of these men, O Agni—three, fastened on by three, wherewith they were. As one who knoweth, sever thou the seizing bonds: release the father and the son, release the mother, release them all.
ਹੇ ਅਗਨੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਸ਼ ਤੂੰ ਖੋਲ੍ਹ ਦੇ—ਤਿੰਨ ਪਾਸ਼, ਤਿੰਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਕੱਸੇ ਹੋਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਬੱਝੇ ਸਨ। ਜਾਣਕਾਰ ਹੋ ਕੇ ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਬੰਧਨਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦੇ; ਪਿਤਾ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਛੁਡਾ, ਮਾਂ ਨੂੰ ਛੁਡਾ, ਸਭ ਨੂੰ ਛੁਡਾ।
Rishi: Atharvanic tradition (see Anukramaṇī for precise attribution).
Devata: Agni (liberator), with implicit household deities as beneficiaries
Chandas: Anuṣṭubh
{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"Forceful command to unbind → widening compassion to family → calm completion (all released).","listener_experience":"Empowered relief; sense of collective safety.","intensity":6}