Sutra 14
Devanagari script
हस्तिस्तम्भसंक्रमसेतुबन्धनौकाष्ठवेणुसंघातैरलाबुचर्मकरण्डदृतिप्लवगण्डिकावेणिकाभिश्चोदकानि तारयेत् ॥ कZ_१०.२.१४ ॥
Transliteration
hastistambhasaṃkrama-setubandhana-naukā-kāṣṭha-veṇusaṃghātair alābu-carma-karaṇḍa-dṛti-plava-gaṇḍikā-veṇikābhiś ca udakāni tārayet
Translation
ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਹਾਥੀ-ਸਤੰਭੀ ਪਾਰ-ਰਾਹਾਂ, ਪੁਲਾਂ, ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ, ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੇ ਬੇੜਿਆਂ ਨਾਲ; ਅਤੇ ਲੌਕੀ, ਚਮੜੇ ਦੇ ਤੈਰਾਕ, ਟੋਕਰੀ-ਤੈਰਾਕ, ਚਮੜੇ ਦੀਆਂ ਥੈਲੀਆਂ, ਬੇੜੇ, ਤੈਰਦੇ ਟੁਕੜੇ ਅਤੇ ਬੁਣੇ ਹੋਏ ਤੈਰਾਕ-ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
Word by Word
हस्ति-स्तम्भ-संक्रम-सेतु-बन्धन-नौका-आष्ठ-वेणु-संघातैःby means of (such devices as) elephant-posts, crossings, bridges, mooring/fastening-boats, rafts of wood and bundles of bamboo
हस्ति-स्तम्भ-संक्रम-सेतु-बन्धन-नौका-आष्ठ-वेणु-संघातैः:
TypeNoun
Rootहस्ति/स्तम्भ/संक्रम/सेतु/बन्धन/नौका/काष्ठ/वेणु/संघात
Formपुं/नपुं-प्रायः; तृतीया-बहुवचन (करण/उपकरण); समासान्ते: -ैः
अलाबु-चर्म-करण्ड-दृति-प्लव-गण्डिका-वेणिकाभिःwith gourds, leather (floats), baskets, leather-bags, floats/rafts, small float-balls, and bamboo-made floats
अलाबु-चर्म-करण्ड-दृति-प्लव-गण्डिका-वेणिकाभिः:
TypeNoun
Rootअलाबु/चर्म/करण्ड/दृति/प्लव/गण्डिका/वेणिका
Formस्त्री/पुं/नपुं-प्रायः; तृतीया-बहुवचन (करण/उपकरण); समासान्ते: -भिः
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चय-अव्यय
उदकानिwaters (bodies of water)
उदकानि:
TypeNoun
Rootउदक
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-बहुवचन (कर्म)
तारयेत्should cause (them) to cross / should ferry across
तारयेत्:
TypeVerb
Rootतॄ (तारयति)
Formलोट्/विधिलिङ्-प्रयोगः (आज्ञा/विधि); परस्मैपद; प्रथम-पुरुष एकवचन; causative (णिच्) ‘तारयति’
Entities Mentioned
S
setu (bridge)N
naukā (boat)V
veṇu (bamboo)H
hasti (elephant)FAQs
Redundancy and improvisation: commanders must cross water with locally available materials, not rely on a single engineered solution.