Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 10

सीमविवादं ग्रामयोरुभयोः सामन्ता पञ्चग्रामी दशग्रामी वा सेतुभिः स्थावरैः कृत्रिमैर्वा कुर्यात् ॥ कZ_०३.९.१० ॥

sīmavivādaṃ grāmayorubhayoḥ sāmantā pañcagrāmī daśagrāmī vā setubhiḥ sthāvaraiḥ kṛtrimairvā kuryāt

ਦੋ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੀਮਾ-ਵਿਵਾਦ ਨੂੰ ਪੜੋਸੀ ਅਧਿਕਾਰੀ—ਪੰਜ-ਗ੍ਰਾਮੀ ਜਾਂ ਦਸ-ਗ੍ਰਾਮੀ (ਸੰਘ)—ਕੁਦਰਤੀ/ਸਥਾਈ ਜਾਂ ਕ੍ਰਿਤ੍ਰਿਮ ਸੀਮਾ-ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਨਾਲ ਨਿਪਟਾਉਣ।

सीमा-विवादम्a boundary dispute
सीमा-विवादम्:
TypeNoun
Rootविवद्
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-एकवचन; (सीम्नः विवादः)
ग्रामयोःof (between) the two villages
ग्रामयोः:
TypeNoun
Rootग्राम
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी/सप्तमी-द्विवचन; ‘of/in the two villages’
उभयोःof both (parties)
उभयोः:
TypePronoun
Rootउभ
Formसर्वनाम; षष्ठी/सप्तमी-द्विवचन; ‘of both’
सामन्ताःthe neighbouring people (local assessors/witnesses)
सामन्ताः:
TypeNoun
Rootसामन्त
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-बहुवचन; कर्तृपद
पञ्च-ग्रामीa five-village unit/representative
पञ्च-ग्रामी:
TypeAdjective (Noun-used)
Rootग्राम
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; ‘five-village (group/official)’ (सामन्ताः इत्यस्य विशेषण/विकल्प)
दश-ग्रामीa ten-village unit/representative
दश-ग्रामी:
TypeAdjective (Noun-used)
Rootग्राम
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; ‘ten-village (group/official)’ (वा-समुच्चय)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्यय
सेतुभिःby boundary markers
सेतुभिः:
TypeNoun
Rootसेतु
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-बहुवचन; करण
स्थावरैःfixed (immovable/permanent)
स्थावरैः:
TypeAdjective
Rootस्थावर
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-बहुवचन; सेतुभिः इत्यस्य विशेषण
कृत्रिमैःartificial (man-made)
कृत्रिमैः:
TypeAdjective
Rootकृत्रिम
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-बहुवचन; सेतुभिः इत्यस्य विशेषण
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्यय
कुर्यात्should establish/settle (it)
कुर्यात्:
TypeVerb
Rootकृ
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपद; प्रथमपुरुष-एकवचन; ‘he should cause to be done/should establish’
S
sāmanta (neighboring authority)
P
pañcagrāmī
D
daśagrāmī
S
setu (boundary marker/landmark)

FAQs

A federated local body of multiple villages used for fact-finding and dispute settlement—an early form of inter-village administrative jurisdiction.