Sutra 25
Devanagari script
वैयावृत्यविक्रयस्तु वैयावृत्यकरा यथादेशकालं विक्रीणानाः पण्यं यथाजातं मूल्यमुदयं च दद्युः ॥ कZ_०३.१२.२५ ॥
Transliteration
vaiyāvṛtyavikrayaḥ tu vaiyāvṛtyakarā yathādeśakālaṃ vikrīṇānāḥ paṇyaṃ yathājātaṃ mūlyam udayaṃ ca dadyuḥ
Translation
ਏਜੰਸੀ ਵਿਕਰੀ (ਵੈਯਾਵ੍ਰਿਤ੍ਯ-ਵਿਕ੍ਰਯ) ਵਿੱਚ ਏਜੰਟ-ਵਿਕਰੇਤਾ ਥਾਂ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਵੇਚ ਕੇ, ਜਿੰਨਾ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ ਉਸ ਦੇ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਮੁੱਢਲਾ ਮੁੱਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਲਾਭ (ਉਦਯ) ਅਦਾ ਕਰਨ।
Word by Word
वैयावृत्य-विक्रयःsale based on service/labour (service-fee sale)
वैयावृत्य-विक्रयः:
TypeNoun
Rootविक्रि (वि+क्री)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; वैयावृत्यस्य विक्रयः
तुbut; however
तु:
TypeParticle
Rootतु
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थे
वैयावृत्य-कराःservice-workers / labourers
वैयावृत्य-कराः:
TypeNoun
Rootकर
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन; वैयावृत्यं कुर्वन्ति/वैयावृत्यसम्बद्धाः कराः
यथा-अदेश-कालम्according to the place and time
यथा-अदेश-कालम्:
TypeAdverbial (indeclinable usage)
Rootदेश/काल
Formअव्ययार्थे; ‘देशकालानुसारेण’
विक्रीणानाःselling
विक्रीणानाः:
TypeVerb (participle)
Rootविक्रि (वि+क्री)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ), परस्मैपदी; प्रथमा-बहुवचन, पुंलिङ्ग; ‘विक्रयम् कुर्वन्तः’
पण्यम्the commodity/merchandise
पण्यम्:
TypeNoun
Rootपण्य
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; कर्म
यथा-जातम्as produced; as it is (in its natural state)
यथा-जातम्:
TypeAdverbial (indeclinable usage)
Rootजात (√जन्)
Formअव्ययार्थे; ‘यथोत्पन्नम्/यथासम्भवम्’
मूल्यम्the price/value
मूल्यम्:
TypeNoun
Rootमूल्य
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन
उदयम्profit; increment
उदयम्:
TypeNoun
Rootउदय
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; अर्थे ‘लाभ/वृद्धि’
चand
च:
TypeConjunction
Rootच
Formअव्यय; समुच्चयार्थे
दद्युःshould give/pay
दद्युः:
TypeVerb
Rootदा
Formलोट्/विधिलिङ् (आज्ञा/विधान), परस्मैपदी; प्रथम-पुरुष, बहुवचन
Entities Mentioned
A
agent-seller (vaiyāvṛtyakara)FAQs
Mandatory accounting: agents must remit both principal and profit based on actual sale outcomes under prevailing market conditions.