Adhyaya 123: The Greatness of Fragrant Flowers and Leaves: Prabodhinī (Awakening) Observances and Seasonal Rites

Verse 1

अथ सुमनोगन्धादिमाहात्म्यम्॥ सूत उवाच॥ श्रुत्वा तु कोकामाहात्म्यं पृथिवी धर्मसंहितम्॥ विस्मयं परमं याता श्रुत्वा धर्मं महौजसम्॥

ଏବେ ସୁମନୋଗନ୍ଧା ଆଦିର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ପ୍ରସଙ୍ଗ। ସୂତ କହିଲେ—ଧର୍ମସଂହିତ କୋକାର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ଶୁଣି, ମହାଓଜସ୍ବୀ ଧର୍ମ ଶ୍ରବଣ କରି, ପୃଥିବୀ ପରମ ବିସ୍ମୟକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲା।

Verse 2

धरण्युवाच॥ अहो प्रभावः कोकाया माहात्म्यं क्रोडरूपिणः॥ तिर्यग्योनिगतो वापि प्राप्तो यत्परमां गतिम्॥

ଧରଣୀ କହିଲେ—ଆହୋ! କୋକାର ପ୍ରଭାବ ଏବଂ ବରାହରୂପଧାରୀ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମାହାତ୍ମ୍ୟ କେତେ ମହାନ; କାରଣ ତିର୍ୟକ୍-ଯୋନିରେ ଗତ ଲୋକ ମଧ୍ୟ ଏହାଦ୍ୱାରା ପରମ ଗତି ପାଏ।

Verse 3

तव देव प्रसादेन किञ्चिदिच्छामि वेदितुम्॥ यन्मया पूर्वपृष्टोऽसि केन धर्मेण मानवाः॥

ହେ ଦେବ! ତୁମ ପ୍ରସାଦରେ ମୁଁ ଆଉ କିଛି ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି। ପୂର୍ବେ ମୁଁ ପଚାରିଥିଲି—କେଉଁ ଧର୍ମଦ୍ୱାରା ମାନବମାନେ (ଲକ୍ଷ୍ୟ/ସିଦ୍ଧି) ପାଆନ୍ତି?

Verse 4

तपसा कर्मणा वापि पश्यन्ति त्वां हि माधव॥ प्रसादसुमुखो भूत्वा निखिलं वक्तुमर्हसि॥

ହେ ମାଧବ! ତପସ୍ୟାରେ କିମ୍ବା କର୍ମରେ ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ତୁମ ଦର୍ଶନ ପାଆନ୍ତି। ପ୍ରସାଦମୟ ମୁଖ ଧାରଣ କରି ସମଗ୍ର ଉପଦେଶ କହିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ହୁଅ।

Verse 5

एवं पृष्टस्तदा देव्याः माधव्याः स तु माधवः॥ प्रहस्य पुनरेवेदं वक्तुं समुपचक्रमे॥

ଏଭଳି ଦେବୀ ମାଧବୀଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନରେ, ମାଧବ ହସି ପୁନର୍ବାର ଏହି ଉପଦେଶ କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

Verse 6

श्रीवराह उवाच॥ एवमेतन्महाभागे यथा त्वं भीरु भाषसे॥ कथयिष्यामि ते धर्मं गुह्यं संसारमोक्षणम्॥

ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ—ହେ ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ! ତୁମେ ଭୟରେ ଯେପରି କହୁଛ, ସେପରି ହିଁ ସତ୍ୟ। ମୁଁ ତୁମକୁ ସଂସାରମୋକ୍ଷଦାୟକ ଗୁହ୍ୟ ଧର୍ମ କହିବି।

Verse 7

गते मेघागमे काले प्रसन्नशरदाशये॥ अम्बरे विमले जाते विमले शशिमण्डले॥

ମେଘାଗମନର କାଳ ଅତିତ ହୋଇ ଶରତ୍କାଳ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲା, ଆକାଶ ନିର୍ମଳ ହେଲା ଏବଂ ଶଶିମଣ୍ଡଳ ମଧ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲା—

Verse 8

नातिशीतं न चात्युष्णे काले हंसविराविणि॥ कुमुदोत्पलकह्लारपद्मसौरभनिर्भरे॥

ନ ଅତିଶୀତ ନ ଅତ୍ୟୁଷ୍ଣ ଏମିତି ସମୟରେ, ହଂସମାନଙ୍କ କୂଜନରେ ନିନାଦିତ, ଏବଂ କୁମୁଦ, ଉତ୍ପଳ, କହ୍ଲାର, ପଦ୍ମର ସୁଗନ୍ଧରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା—

Verse 9

कुमुदस्य च मासस्य भवेद्या द्वादशी शुभा॥ तस्यां मामर्चयेद्यस्तु तत्प्रभावं शृणुष्व मे॥

କୁମୁଦ ମାସର ଯେ ଶୁଭ ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥି ଆସେ—ସେ ଦିନ ଯେ ମୋତେ ଅର୍ଚ୍ଚନା କରେ, ତାହାର ପ୍ରଭାବ ମୋ ପାଖରୁ ଶୁଣ।

Verse 10

कृत्वा ममैव कार्याणि द्वादश्यां तत्र माधवि॥ ममैवाराधनार्थाय इमं मन्त्रमुदीरयेत्॥

ହେ ମାଧବୀ! ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନ ସେଠାରେ ମୋ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ କରି, ମୋର ଆରାଧନାର ନିମିତ୍ତେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 11

मन्त्रः— ब्रह्मणा च रुद्रेण यः स्तूयमानो भवानृषिवन्दितो वन्दनीयश्च प्राप्ता द्वादशीयं ते प्रबुध्यस्व जागृष्व मेघा गताः पूर्णश्चन्द्रः शारदानि पुष्पाणि लोकनाथ तुभ्यमहं ददानीति धर्महेतोस्तव प्रीतये प्रबुद्धं जाग्रतं लोकनाथ त्वां भजमाना यज्ञेन यजन्ते सत्रेण सत्रिणो वेदैः पठन्ति भगवन्तः शुद्धाः प्रबुद्धा जाग्रतो लोकनाथ।

ମନ୍ତ୍ର: “ଯାହାଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ରୁଦ୍ର ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି, ଯିଏ ଋଷିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଦିତ ଓ ବନ୍ଦନୀୟ—ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଆସିଛି; ଜାଗନ୍ତୁ, ଉଠନ୍ତୁ। ମେଘ ହଟିଗଲା, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଉଦିତ, ଶରତ୍କାଳୀନ ପୁଷ୍ପ ଫୁଟିଛି। ହେ ଲୋକନାଥ, ଏଗୁଡ଼ିକୁ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରୁଛି। ଧର୍ମହେତୁ ଓ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରୀତି ପାଇଁ—ଜାଗ୍ରତ ଲୋକନାଥ—ଯେମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ଭଜନ୍ତି ସେମାନେ ଯଜ୍ଞରେ ପୂଜା କରନ୍ତି; ସତ୍ରକାରୀ ସତ୍ରଯାଗରେ; ଶୁଦ୍ଧଜନ ବେଦପାଠ କରନ୍ତି। ହେ ଲୋକନାଥ, ଜାଗନ୍ତୁ।”

Verse 12

एवं कर्माणि कुर्वन्ति द्वादश्यां वै यशस्विनि॥ मम भक्ताः व्रतं श्रेष्ठं ते यान्ति परमां गतिम्॥

ହେ ଯଶସ୍ୱିନୀ! ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନେ ମୋର ଭକ୍ତମାନେ ଏଭଳି କର୍ମ କରନ୍ତି; ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରତ ପାଳନ କରି ସେମାନେ ପରମ ଗତି ପାଆନ୍ତି।

Verse 13

एवं वै शारदं कर्म निखिलं कथितं मया॥ देवि संसारमोक्षार्थं मम भक्तसुखावहम्॥

ହେ ଦେବୀ! ଏଭଳି ଶରତ୍କାଳୀନ ସମସ୍ତ କର୍ମ ମୁଁ କହିଛି; ଏହା ସଂସାରମୋକ୍ଷ ପାଇଁ ଓ ମୋର ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ସୁଖକର।

Verse 14

इति प्रबोधिनी कर्म॥ अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि शैशिरं कर्म शोभनम्॥ यानि कर्माणि कुर्वन्ति पुंसो यान्ति परां गतिम्॥

ଏହିପରି ପ୍ରବୋଧିନୀ କର୍ମ ସମାପ୍ତ। ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଶିଶିରକାଳର ଶୁଭ କର୍ମ କହିବି—ଯେ କର୍ମମାନେ କରି ମନୁଷ୍ୟ ପରମ ଗତି ପାଏ।

Verse 15

शीतवाताभिसन्तप्ता मम भक्त्या व्यवस्थिताः॥ अनन्यमनसो भूत्वा योगाय कृतनिश्चयाः॥

ଶୀତ ପବନରେ କଷ୍ଟ ପାଇଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ମୋର ଭକ୍ତିରେ ସ୍ଥିର ରହନ୍ତି; ଏକାଗ୍ର ମନ ହୋଇ ଯୋଗସାଧନା ପାଇଁ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କରନ୍ତି।

Verse 16

शिशिरे यानि कर्माणि पुष्पिताश्च वनस्पतिः॥ तैरेव चार्चनं कृत्वा जानुभ्यां पतितः क्षितौ॥

ଶିଶିର ଋତୁରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କର୍ମଗୁଡ଼ିକ କରି, ପୁଷ୍ପିତ ବନସ୍ପତିଦ୍ୱାରା ସେହିପରି ବିଧିପୂର୍ବକ ଅର୍ଚ୍ଚନା କରି, ଘୁଁଡି ଗେଡ଼ି ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରଣାମ କରିବ।

Verse 17

कराभ्यामञ्जलिं कृत्वा इमं मन्त्र मुदीरयेत्॥

ଦୁଇ ହାତ ଯୋଡ଼ି ଅଞ୍ଜଳି କରି ଏହି ମନ୍ତ୍ରଟି ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବ।

Verse 18

मन्त्रः— शिशिरो भवान् धातरिमं लोकनाथ हिमं दुस्तरं दुष्प्रवेशं कालं संसारान्मां तारयेमं धर्ता त्रिलोकनाथ।

ମନ୍ତ୍ର— “ହେ ଧାତା! ଆପଣ ହିଁ ଶିଶିର ଋତୁ। ହେ ଲୋକନାଥ! ଏହି ହିମମୟ, ଦୁସ୍ତର ଓ ଦୁଷ୍ପ୍ରବେଶ କାଳରେ ମୋତେ ସଂସାରରୁ ପାର କରାନ୍ତୁ; ହେ ଧର୍ତ୍ତା, ହେ ତ୍ରିଲୋକନାଥ!”

Verse 19

अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्धरे॥ मासं मार्गशिरं चैव वैशाखं च मम प्रियम्॥

ହେ ବସୁନ୍ଧରେ! ଆଉ ଏକ କଥା ମୁଁ କହିବି—ଶୁଣ; ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସ ଏବଂ ମୋତେ ପ୍ରିୟ ବୈଶାଖ ମାସ।

Verse 20

अहं तत्र प्रवक्ष्यामि पुष्पादीनां च यत्फलम् ॥ नववर्षसहस्राणि नववर्षशतानि च

ସେଠାରେ ମୁଁ ପୁଷ୍ପ ଆଦି ଅର୍ପଣର ଯେ ଫଳ, ତାହା କହିବି; ସେହି ପୁଣ୍ୟରେ (ଭକ୍ତ) ନଅ ହଜାର ବର୍ଷ ଏବଂ ନଅ ଶତ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟ ବସେ।

Verse 21

तिष्ठते विष्णुलोकेऽस्मिन् यो ददाति स्म निश्चलम् ॥ एकैकं गन्धपत्रं च दानमेतन्महत्फलम्

ଏହି ବିଷ୍ଣୁଲୋକରେ ଯେ ଅଚଳ ସଙ୍କଳ୍ପରେ ଦାନ କରେ, ସେ ସେଠାରେ ନିବାସ କରେ। ଗୋଟିଏ ସୁଗନ୍ଧିତ ପତ୍ର ଦାନ ମଧ୍ୟ ମହାଫଳଦାୟକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

Verse 22

मतिमान्धृतिमान्भूत्वा गन्धपुष्पाणि दापयेत् ॥ पुनरन्यत्प्रवक्ष्यामि गन्धपत्रस्य यत्फलम्

ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ଧୈର୍ୟବାନ ହୋଇ ସୁଗନ୍ଧିତ ପୁଷ୍ପ ଦାନ କରାଇବା ଉଚିତ। ପୁନର୍ବାର ଆଉ ଗୋଟିଏ କଥା କହୁଛି—ସୁଗନ୍ଧିତ ପତ୍ର ଅର୍ପଣର ଯେ ଫଳ।

Verse 23

द्वादश्यां चैव यो दद्यात्त्रीन्मासांश्च समाहितः ॥ कौमुदस्य तु मासस्य मार्गशीर्षस्य वै तथा

ଯେ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନ ତିନି ମାସ ଦାନ କରେ—କୌମୁଦ ନାମକ ମାସରେ ଏବଂ ସେହିପରି ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ ମଧ୍ୟ—

Verse 24

वैशाखस्य तु मासस्य वनमालां सुपुष्पिताम् ॥ एकचित्तं समाधाय गन्धपुष्पाणि यो न्यसेत्

ବୈଶାଖ ମାସରେ ସୁପୁଷ୍ପିତ ବନମାଳା ଅର୍ପଣ କରି, ଯେ ଏକଚିତ୍ତ ହୋଇ ସୁଗନ୍ଧିତ ପୁଷ୍ପ ନ୍ୟାସ କରେ (ଅର୍ପେ)—

Verse 25

वर्षाणि द्वादशैवेह तेन पूजा कृता भवेत् ॥ शालपुष्पेण मिश्रेण कौमुद्यां गन्धकेन च

ତାହାଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ବାରୋ ବର୍ଷ ପୂଜା କରାଯାଇଛି ବୋଲି ଗଣାଯାଏ। କୌମୁଦୀରେ ଶାଳପୁଷ୍ପମିଶ୍ରିତ ଏବଂ ସୁଗନ୍ଧିଦ୍ରବ୍ୟ ସହିତ ମଧ୍ୟ—

Verse 26

मासि मार्गशिरे भद्रे दद्यादुत्पलमिश्रितम् ॥ एवं महत्फलं भद्रे गन्धपत्रस्य च स्मृतम्

ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ, ହେ ଭଦ୍ରେ, ଉତ୍ପଳ (ନୀଳକମଳ) ମିଶ୍ରିତ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ। ଏଭଳି, ହେ ଭଦ୍ରେ, ଗନ୍ଧପତ୍ରର ମହତ୍ ଫଳ ସ୍ମୃତିରେ କୁହାଯାଇଛି।

Verse 27

श्रुत्वेति वचनं तस्य प्रश्रयेण तु माधवि ॥ प्रहस्य प्रणयाद्वाक्यमित्युवाच वसुन्धरा

ତାଙ୍କର ବଚନ ଶୁଣି, ହେ ମାଧବୀ, ବିନୟସହିତ ବସୁନ୍ଧରା ହସି ସ୍ନେହଭରା ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

Verse 28

द्वादशीं चापि देवेश प्रशंससि सदा मम ॥ इति पृष्टस्तदा देव्याः धरिण्या स तु माधवः

“ହେ ଦେବେଶ! ଆପଣ ମୋ ପାଖରେ ସଦା ଦ୍ୱାଦଶୀକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି।” ଏଭଳି ଦେବୀ ଧରିଣୀ ପଚାରିଲେ, ସେତେବେଳେ ମାଧବ (ଉତ୍ତର ଦେବାକୁ) ଉଦ୍ୟତ ହେଲେ।

Verse 29

प्रहस्य तामुवाचेदं वचनं धर्मसंश्रितम् ॥ शृणु तत्त्वेन मे देवि येनेमौ मम च प्रियौ

ହସି ସେ ତାଙ୍କୁ ଧର୍ମାଶ୍ରିତ ଏହି ବଚନ କହିଲେ— “ହେ ଦେବୀ, ତତ୍ତ୍ୱରୂପେ ଶୁଣ; ଯାହାଦ୍ୱାରା ଏହି ଦୁଇଟି ମୋତେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରିୟ।”

Verse 30

तिथीनां द्वादशी चापि सर्वयज्ञफलाधिका ॥ त्वया द्विजसहस्रेभ्यो यत्फलं प्राप्नुयान्नरः

ତିଥିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱାଦଶୀ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞଫଳଠାରୁ ଅଧିକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ହେ ଦେବୀ, ତୁମକୁ ସମ୍ମାନ/ଆରାଧନା କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ହଜାରେ ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ ଦାନ କରିଥିବା ଫଳ ପାଏ।

Verse 31

तदेकं संप्रदायैव द्वादश्यामभिविन्दति ॥ कौमुद्यां च प्रबुद्धोऽस्मि वैशाख्यां च समुद्घृतः

ସେଇ ଏକମାତ୍ର ଦାନ/ଅର୍ପଣ ସମ୍ପ୍ରଦାୟାନୁସାରେ ଦେଲେ ଦ୍ୱାଦଶୀରେ ତାହାର ଫଳ ନିଶ୍ଚୟ ମିଳେ। “କୌମୁଦୀ (କାର୍ତ୍ତିକ)ରେ ମୁଁ ଜାଗ୍ରତ ହୁଏ, ଏବଂ ବୈଶାଖରେ ପୁନଃ ଉଦ୍ଧୃତ ହୁଏ”—ଏମିତି କୁହାଯାଇଛି।

Verse 32

महानाधिहरॊ योगस्तेनैतत्प्रभवो धरे ॥ अतः कौमुदिकायां तु वैशाख्यां यतमानसः

ଏହି ସାଧନା ମହାକ୍ଲେଶ ହରଣକାରୀ ଯୋଗ; ଏହାରୁ ଏହି ଫଳ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ହେ ଧରା। ତେଣୁ କୌମୁଦୀ (କାର୍ତ୍ତିକ) ଓ ବୈଶାଖରେ ଏକାଗ୍ରମନେ ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ।

Verse 33

गन्धपत्रं करे गृहीय इमं मन्त्र मुदीरयेत् ॥ मन्त्रः — भगवन्नाज्ञापय इमं बहुतरं नित्यं वैशाखं चैव कार्तिकम्

ହାତରେ ସୁଗନ୍ଧିତ ପତ୍ର ଧରି ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ—“ହେ ଭଗବାନ, ଏହି ପ୍ରଚୁର ଅର୍ପଣ/ବ୍ରତକୁ ଗ୍ରହଣ କର/ଆଜ୍ଞା କର—ନିତ୍ୟ ବୈଶାଖ ଓ କାର୍ତ୍ତିକ ମଧ୍ୟ।”

Verse 34

गृहीाण गन्धपत्राणि धर्ममेव प्रवर्धय ॥ नमो नारायणेत्युक्त्वा गन्धपत्रं प्रदापयेत्

“ଏହି ସୁଗନ୍ଧିତ ପତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଗ୍ରହଣ କର; ଧର୍ମକୁ ନିଶ୍ଚୟ ବୃଦ୍ଧି କର।” ‘ନମୋ ନାରାୟଣ’ କହି ସୁଗନ୍ଧିତ ପତ୍ର ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 35

पुष्पाणां च प्रवक्ष्यामि यो गुणो यच्च वै फलम् ॥ दत्त्वा वै गन्धपत्राणि पुष्पहस्तः शुचिर्नरः ॥ ॐ नमो वासुदेवायेत्युक्त्वा मन्त्र मुदीरयेत्

ମୁଁ ପୁଷ୍ପମାନଙ୍କର ଗୁଣ ଓ ସେମାନେ ଦେଉଥିବା ଫଳ କହିବି। ସୁଗନ୍ଧିତ ପତ୍ର ଦାନ କରି, ହାତରେ ପୁଷ୍ପ ଧରିଥିବା ଶୁଚି ନର ‘ଓଂ ନମୋ ବାସୁଦେବାୟ’ କହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁ।

Verse 36

मन्त्रः — भगवन्नाज्ञापय सुमनांसीमानि अर्चयितुं मां सुमनसङ्कुरु गृहीष्व सुमनस्कं देव सुगन्धेन ते नमः

ମନ୍ତ୍ର— ହେ ଭଗବାନ, ଏହି ପୁଷ୍ପମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ମୋତେ ପୂଜା କରିବାକୁ ଆଜ୍ଞା ଦିଅ; ମୋତେ ପ୍ରସନ୍ନଚିତ୍ତ କର। ହେ ଦେବ, ପ୍ରସନ୍ନ ମନରେ ଏହି ଅର୍ପଣ ଗ୍ରହଣ କର; ସୁଗନ୍ଧସହିତ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

Verse 37

दिव्यं वर्षसहस्रं वै मम लोकेषु तिष्ठति ॥ एकैकस्य तु पुष्पस्य पुण्यमेतन्महाफलम्

ଅର୍ପଣକାରୀ ମୋର ଲୋକମାନଙ୍କରେ ଦିବ୍ୟ ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ରହେ; ପ୍ରତ୍ୟେକ ଏକେକ ପୁଷ୍ପର ଏହି ପୁଣ୍ୟ ମହାଫଳଦାୟକ।

Verse 38

सुमनो गन्धसम्भूतं यत्त्वया पूर्वपृच्छितम्

ସୁଗନ୍ଧରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ‘ସୁମନସ’ ପୁଷ୍ପ, ଯାହା ବିଷୟରେ ତୁମେ ପୂର୍ବେ ପଚାରିଥିଲ—ଏବେ ତାହାକୁ ମୁଁ କହୁଛି।

Verse 39

यावल्लोकाश्च धार्यन्ते तावत्कालं वसुन्धरे ॥ मद्भक्तो जायते धन्यो नान्यभक्तः कदाचन

ହେ ବସୁନ୍ଧରେ! ଯେତେଦିନ ଲୋକମାନେ ଧାରିତ ରହନ୍ତି, ସେତେକାଳ ମୋର ଭକ୍ତ ଧନ୍ୟ ହୋଇ ଜନ୍ମ ନେଉଛି; ଅଭକ୍ତ କେବେ ଧନ୍ୟ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 40

यस्त्वथैतेन मन्त्रेण शिशिरे कर्म कारयेत् ॥ स गच्छेत्परमां सिद्धिं मम भक्त्या व्यवस्थितः ॥

ଯେ ଏହି ମନ୍ତ୍ରଦ୍ୱାରା ଶିଶିର ଋତୁରେ କର୍ମ କରାଏ, ସେ ମୋର ଭକ୍ତିରେ ସ୍ଥିର ହୋଇ ପରମ ସିଦ୍ଧିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 41

प्रभो द्वादश मासाश्च षष्ट्युत्तरशतत्रयम् ॥ तत्र द्वावेव किं मह्यं भगवन् किं प्रशंससि ॥

ପ୍ରଭୋ! ବାରଟି ମାସ ଅଛି ଏବଂ ତିନିଶେ ଷାଠି ଦିନ ମଧ୍ୟ ଅଛି। ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ମୋ ହିତ ପାଇଁ ବିଶେଷ କେଉଁ ଦୁଇଟି? ହେ ଭଗବନ୍, ଆପଣ କାହାକୁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି?

Verse 42

प्राप्नोति ददमानस्तु मम कर्मपरायणः ॥ न जन्ममरणं चैव न ग्लानिं न च वै क्षुधाम् ॥

ଯେ ଜଣେ ବିଧିପୂର୍ବକ ଦାନ କରେ ଏବଂ ମୋ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କର୍ମରେ ପରାୟଣ ରହେ, ସେ ଫଳ ପାଏ—ଜନ୍ମମରଣ ନାହିଁ, ଗ୍ଲାନି ନାହିଁ, ଏବଂ କ୍ଷୁଧା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।