Verse 3

Avadhuta

Sanskrit (Devanagari)

यो विलङ्घ्याश्रमान्वर्णानात्मन्येव स्थितः सदा । अतिवर्णाश्रमी योगी अवधूतः स कथ्यते॥३॥

Padapatha (Word Split)

यः । विलङ्घ्य । आश्रमान् । वर्णान् । आत्मनि । एव । स्थितः । सदा । अति-वर्ण-आश्रमी । योगी । अवधूतः । सः । कथ्यते ॥३॥

IAST Transliteration

yo vilaṅghyāśramān varṇān ātmany eva sthitaḥ sadā | ativarṇāśramī yogī avadhūtaḥ sa kathyate ||3||

Translation

ଯେ ଚାରି ଆଶ୍ରମ ଓ ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ସଦା ଆତ୍ମାରେ ମାତ୍ର ସ୍ଥିତ ରହେ— ସେହି ବର୍ଣ୍ଣାଶ୍ରମାତୀତ ଯୋଗୀ ‘ଅବଧୂତ’ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

Academic Translation

He who, having transcended the (four) āśramas and the (four) varṇas, remains always established in the Self alone—such a yogin, beyond varṇa and āśrama, is called an Avadhūta.

Verse Context

• Ātma-niṣṭhā (abidance in the Self) and transcendence of varṇāśrama through jñāna
• Mahavakya: Implicitly grounded in non-dual identity (supports ‘aham brahmāsmi’/‘tat tvam asi’ as the basis for transcending social identity).
• Atharva
• Chandas: Anuṣṭubh (śloka)