Adhyaya 29
ଅଧ୍ୟାୟର ଆରମ୍ଭରେ ଋଷିମାନେ ସୁବର୍ଣ୍ଣମୁଖରୀ ନଦୀ ଓ ତାହା ସହିତ ସଂଲଗ୍ନ ତୀର୍ଥସମୂହର ଉତ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ବିଷୟରେ ଅଧିକ ବିସ୍ତାର ଚାହାନ୍ତି। ସୂତ ମୁନି ପ୍ରଣାମ କରି ଭରଦ୍ୱାଜଙ୍କ କଥନାଧାରରେ ବୃତ୍ତାନ୍ତ କହି, ମହାଭାରତ-ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ନେଇଯାନ୍ତି—ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ବାସ ଓ ଦ୍ରୌପଦୀ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଗୃହ-ନିୟମ। ଶର୍ତ୍ତ ଥିଲା: ଯଦି କୌଣସି ଭାଇ ଅନ୍ୟ ଭାଇଙ୍କ ଗୃହରେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଦେଖିଦେଏ, ତେବେ ସେ ଏକ ବର୍ଷ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କରିବ। ପରେ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଚୋରାଯାଇଥିବା ଗାଈକୁ ଫେରାଇ ଆଣିବା ପାଇଁ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଶସ୍ତ୍ରାଗାରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ପଡ଼େ; ସେଠାରେ ଦ୍ରୌପଦୀ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଥିବାରୁ ନିୟମର ଫଳ ଲାଗୁ ହୁଏ। ଯୁଧିଷ୍ଠିର ବ୍ରାହ୍ମଣ-ରକ୍ଷା ଓ ଧନ-ରକ୍ଷା ହେତୁ କାର୍ଯ୍ୟଟି ଧର୍ମସମ୍ମତ ବୋଲି କହନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଅର୍ଜୁନ ପ୍ରତିଜ୍ଞା-ପାଳନକୁ ସର୍ବୋପରି ମାନନ୍ତି—ନହେଲେ କୀର୍ତ୍ତି ଓ ଧର୍ମ ଦୁହେଁ କ୍ଷୟ ପାଇବ। ରାଜାଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ସେ ସହଚର ଓ ସାଧନସମ୍ପତ୍ତି ସହିତ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରି ଗଙ୍ଗା, ପ୍ରୟାଗ, କାଶୀ, ଦକ୍ଷିଣ ସମୁଦ୍ର, ପୁରୀ/ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ସିଂହାଚଳ, ଗୋଦାବରୀ ଆଦି ଅନେକ ତୀର୍ଥ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି। ଶେଷରେ ସେ ଶ୍ରୀପର୍ବତ ଓ ବେଙ୍କଟାଚଳ ପହଞ୍ଚି ଶିଖରରେ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି ଏବଂ ସୁବର୍ଣ୍ଣମୁଖରୀ ନଦୀକୁ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି। କୁମ୍ଭସମ୍ଭବ ମହର୍ଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଏହି ପବିତ୍ର ନଦୀକୁ ସେଠାକୁ ଆଣି/ପ୍ରକଟ କରିଥିଲେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ଏହାଦ୍ୱାରା ତପସ୍ବୀଙ୍କ ପ୍ରାମାଣ୍ୟରେ ନଦୀ ଓ ତୀର୍ଥର ପାବନତା ସ୍ଥାପିତ ହୁଏ।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.