Adhyaya 11
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ସ୍ୱାମିପୁଷ୍କରିଣୀକୁ ମହାଶୁଦ୍ଧିକର ତୀର୍ଥ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି। ସୂତ କହନ୍ତି—କାଶ୍ୟପଙ୍କ ସ୍ୱାମିପୁଷ୍କରିଣୀରେ ସ୍ନାନ ଗୁରୁତର ନୈତିକ ମଲିନତାକୁ ମଧ୍ୟ ନାଶ କରେ। ଋଷିମାନେ କାଶ୍ୟପଙ୍କ ଦୋଷର କାରଣ ଓ ତାଙ୍କର ହଠାତ୍ ମୁକ୍ତିର ହେତୁ ପଚାରିଲେ, ସୂତ ପରୀକ୍ଷିତ ରାଜାଙ୍କ ଉପାଖ୍ୟାନ ସହିତ ଏହାକୁ ଯୋଡ଼ି କହନ୍ତି। ଶିକାର ସମୟରେ ପରୀକ୍ଷିତ ମୌନବ୍ରତୀ ଋଷିଙ୍କୁ ଦେଖି ଉତ୍ତର ନମିଳିବାରୁ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ତାଙ୍କ କାନ୍ଧରେ ମୃତ ସର୍ପ ରଖିଦିଅନ୍ତି। ତାପରେ ଋଷିପୁତ୍ର ଶୃଙ୍ଗୀ ଶାପ ଦିଅନ୍ତି—ସପ୍ତମ ଦିନ ତକ୍ଷକର ଦଂଶରେ ରାଜା ମରିବେ। ଅନେକ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ସତ୍ତ୍ୱେ ତକ୍ଷକ ଛଳରେ ବ୍ରାହ୍ମଣସଦୃଶ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆସି, ଫଳରେ କୀଟରୂପେ ଲୁଚି ଶାପକୁ ସତ୍ୟ କରେ। ବିଷହର ମନ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାର ଚିକିତ୍ସକ କାଶ୍ୟପ ରାଜାଙ୍କୁ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ଯାଉଥିବାବେଳେ ତକ୍ଷକ ଶକ୍ତିପରୀକ୍ଷା ଓ ଧନଲୋଭ ଦେଖାଇ ତାଙ୍କୁ ଫେରାଇଦିଏ। ପରେ ‘ସମର୍ଥ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କଲେନି’ ବୋଲି କାଶ୍ୟପ ଲୋକନିନ୍ଦାରେ ପଡ଼ନ୍ତି। ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ପାଇଁ ସେ ଶାକଲ୍ୟ ମୁନିଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କଲେ, ମୁନି କହନ୍ତି—ବିଷପୀଡ଼ିତ ପ୍ରାଣକୁ ବଞ୍ଚାଇବାର କ୍ଷମତା ଥାଇ ସହାୟତା ନକରିବା ଘୋର ଦୋଷ ଓ ସାମାଜିକ ପରିଣାମକାରୀ। ପ୍ରତିକାର ଭାବେ ୱେଙ୍କଟାଦ୍ରିକୁ ଯାଇ ସଙ୍କଳ୍ପପୂର୍ବକ ସ୍ୱାମିପୁଷ୍କରିଣୀରେ ସ୍ନାନ, ବରାହସ୍ୱାମିନ ଓ ପରେ ଶ୍ରୀନିବାସଙ୍କ ପୂଜା, ନିୟମାନୁଷ୍ଠାନ କରିଲେ କାଶ୍ୟପଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଓ ସମ୍ମାନ ଫେରିଆସେ। ଶେଷରେ ଫଳଶ୍ରୁତି ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ଶ୍ରୋତାଙ୍କୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗତିର ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରେ।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.