Adhyaya 1
ଅଧ୍ୟାୟ ୧ ନୈମିଷାରଣ୍ୟର ପୌରାଣିକ ପରିବେଶରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଶୌନକ ଆଦି ଋଷିମାନେ ଲୋକରକ୍ଷାର୍ଥେ ବାରୋ ବର୍ଷର ସତ୍ର କରୁଥିବାବେଳେ, ପୌରାଣିକ ସୂତ ଉଗ୍ରଶ୍ରବାଙ୍କୁ ସ୍କନ୍ଦପୁରାଣ କଥା କହିବାକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି। ସୂତ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ପୂର୍ବରୁ ପଚାରାଯାଇଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ ସ୍ମରଣ କରାଇ, ବ୍ୟାସ ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ଘଟଣା କହନ୍ତି—ନାରଦ ସୁମେରୁକୁ ଆରୋହଣ କରି ବିଶ୍ୱ-ପିପ୍ପଳ ବୃକ୍ଷ ତଳେ ଦିବ୍ୟ ମଣ୍ଡପ ଦେଖି, ପଦ୍ମାସନରେ ବିରାଜିତ ବରାହମୁଖ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଆନ୍ତି। ସେଠାରେ ଧରଣୀ (ପୃଥିବୀଦେବୀ) ସଖୀମାନଙ୍କ ସହ ଉପହାର ନେଇ ଆସି, ବରାହଙ୍କ ଆଲିଙ୍ଗନ ପାଆନ୍ତି ଏବଂ ନିଜ ଆଧାର ହୋଇଥିବା ପ୍ରମୁଖ ପର୍ବତମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ପଚାରନ୍ତି। ବରାହ ବହୁ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀ ଉଲ୍ଲେଖ କରି ଦକ୍ଷିଣର ପୁଣ୍ୟଭୂମିକୁ ବିଶେଷ ଭାବେ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି—ନାରାୟଣାଦ୍ରି/ଶ୍ରୀବେଙ୍କଟାଚଳ, ସୁବର୍ଣ୍ଣମୁଖରୀ, କମଲାକ୍ଷ ସରୋବର ଓ ଦେବାଳୟ ପରିସର ଆଦି। ପରେ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରି ସ୍ୱାମିପୁଷ୍କରିଣୀକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ବୋଲି କୁହାଯାଏ ଏବଂ ତାହାରେ ଅସଂଖ୍ୟ ତୀର୍ଥ (ପରମ୍ପରାରେ ‘ଛୟାଷଠି କୋଟି’) ଥିବା କଥା ଆସେ; ସହିତ ଛଅଟି ପ୍ରଧାନ ତୀର୍ଥ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ହୁଏ। କୁମାରଧାରିକା, ତୁମ୍ବ, ଆକାଶଗଙ୍ଗା, ପାଣ୍ଡବ, ପାପନାଶନ ଓ ଦେବତୀର୍ଥରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟର ସ୍ନାନଫଳ ବର୍ଣ୍ଣିତ। ଶେଷରେ ଧରଣୀଙ୍କ ବରାହସ୍ତୁତି, ବରାହଙ୍କ ଧରଣୀ ସହ ବୃଷଭାଚଳ/ଶେଷାଚଳକୁ ଗମନ, ଏବଂ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପାଠ-ଶ୍ରବଣ କରିଲେ ଇଷ୍ଟଫଳ ଓ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ମିଳେ ବୋଲି ଫଳଶ୍ରୁତି ସହ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହୁଏ।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.