Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 6
Devanagari script
यस्यां स्थितो हरिः साक्षात्सेयं केनोपमीयते । अहो तीर्थानि सर्वाणि विष्णुलोकप्रदानि वै
Transliteration
yasyāṃ sthito hariḥ sākṣātseyaṃ kenopamīyate | aho tīrthāni sarvāṇi viṣṇulokapradāni vai
Translation
ଯେଉଁଠାରେ ସାକ୍ଷାତ୍ ହରି ନିବାସ କରନ୍ତି, ଏହାକୁ କାହା ସହ ଉପମା ଦିଆଯିବ? ଅହୋ! ଏହି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ନିଶ୍ଚୟ ବିଷ୍ଣୁଲୋକ ପ୍ରଦାନକାରୀ।
Word by Word
यस्यान्in which
यस्यान्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन; रूपम्: यस्याम् (IAST yasyāṃ)
स्थितःsituated, present
स्थितः:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; हरिः-विशेषणम्
हरिःHari (Viṣṇu)
हरिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
साक्षात्directly, manifestly
साक्षात्:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसाक्षात् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb) ‘directly, in person’
साthat (she/it)
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘that (city)’
इयम्this
इयम्:
Karta (Apposition/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘this’ (appositional)
केनby what, with whom
केन:
Karana (Instrument/means/करण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन; प्रश्नार्थक ‘by what/with whom’
उपमीयतेis compared
उपमीयते:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootउप-मा (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive) ‘is compared’
अहोoh!
अहो:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootअहो (अव्यय)
Formविस्मयादिबोधक-अव्यय (exclamation)
तीर्थानिholy places
तीर्थानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
सर्वाणिall
सर्वाणि:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् तीर्थानि-विशेषणम्
विष्णुof Viṣṇu
विष्णु:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुषार्थे पूर्वपद (genitive sense)
लोकworld, realm
लोक:
Karma (Object notion within compound)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-तत्पुरुषार्थे पूर्वपद (object sense)
प्रदानिgranting Viṣṇu’s world
प्रदानि:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र-दा (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle used adjectivally), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः: विष्णुलोक-प्रदानि = ‘(that) give the world of Viṣṇu’; विशेषणम् तीर्थानि-विशेषणम्
वैindeed
वै:
Sambandha (Emphasis particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (emphatic particle)
Speaker
Agastya (quoting the brāhmaṇa/Dharma in narrative)
Characters & Entities
H
HariV
ViṣṇuV
ViṣṇulokaA
AyodhyāFAQs
A place becomes incomparable when the Lord is present there; tīrthas are celebrated as pathways to Viṣṇu’s realm.
Ayodhyā is implied as the place where Hari abides; additionally, the verse praises the tīrthas found there.
No specific rite is listed; the verse states the fruit (phala) of tīrtha engagement as attainment of Viṣṇuloka.