Adhyaya 97

Verse 1

। सूत उवाच । ततः प्रभृति नो मन्दो रोहिणीशकटं द्विजाः । भिनत्ति वचनात्तस्य राज्ञो दशरथस्य च

ସୂତ କହିଲେ—ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ସେହି ସମୟରୁ ରାଜା ଦଶରଥଙ୍କ ବଚନପ୍ରଭାବରେ ମନ୍ଦ (ଶନୈଶ୍ଚର) ‘ରୋହିଣୀ-ଶକଟ’କୁ ଆଉ ଭଙ୍ଗ କରେନାହିଁ।

Verse 2

तद्वृत्तांतं समाकर्ण्य तस्य शक्रः प्रहर्षितः । भूपालं तं समभ्येत्य ततश्चोवाच सादरम्

ସେହି ସମସ୍ତ ବୃତ୍ତାନ୍ତ ଶୁଣି ଶକ୍ର (ଇନ୍ଦ୍ର) ପରମ ହର୍ଷିତ ହେଲେ। ସେ ଭୂପାଳଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ପରେ ସାଦରରେ କହିଲେ।

Verse 3

अत्यद्भुततरं कर्म त्वयैतत्पृथिवीपते । संसाधितं यदन्येन मनसापि न चिन्त्यते

ହେ ପୃଥିବୀପତି! ତୁମେ ଅତ୍ୟଦ୍ଭୁତ କର୍ମ ସାଧନ କରିଛ—ଯାହା ଅନ୍ୟ କେହି ମନରେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତି ପାରେନାହିଁ।

Verse 4

अत एव हि संतुष्टिः सञ्जाताद्य तवोपरि । वरं मत्तो गृहाणाद्य तदभीष्टं हृदि स्थितम्

ଏହି କାରଣରୁ ଆଜି ମୁଁ ତୁମପ୍ରତି ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ। ମୋଠାରୁ ବର ଗ୍ରହଣ କର—ହୃଦୟରେ ଯେ ଅଭୀଷ୍ଟ ଅଛି, ସେଇ।

Verse 5

राजोवाच । त्वया सह सुरश्रेष्ठ मैत्री संप्रार्थयाम्यहम् । शाश्वती सर्वकृत्येषु परमां लोकसंस्थिताम्

ରାଜା କହିଲେ—ହେ ସୁରଶ୍ରେଷ୍ଠ! ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ସହ ମୈତ୍ରୀ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛି—ସେ ମୈତ୍ରୀ ଶାଶ୍ୱତ, ପରମ, ଏବଂ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଓ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଦୃଢ଼ଭାବେ ସୁସ୍ଥିତ ହେଉ।

Verse 6

इन्द्र उवाच । एवं भवतु राजेंद्र त्वया सह सदा मम । संपत्स्यते सदा मैत्री वसोरिव च शाश्वती

ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ—ତଥାସ୍ତୁ, ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ତୁମ ସହ ମୋର ମୈତ୍ରୀ ବସୁଙ୍କ ପରି ସଦା ସ୍ଥିର ଓ ଶାଶ୍ୱତ ହେବ।

Verse 7

त्वया सदैव मे पार्श्वे सभायां देवसंनिधौ । आगन्तव्यं विशेषेण येन मैत्री प्रवर्धते

ତୁମେ ସଦା ମୋ ପାଖକୁ—ଦେବସଭାରେ, ଦେବମାନଙ୍କ ସନ୍ନିଧିରେ—ବିଶେଷଭାବେ ଆସ; ଯେନୁ ଆମ ମୈତ୍ରୀ ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ।

Verse 8

एवमुक्त्वा सहस्राक्षो जगाम त्रिदिवालयम् । राजापि चागतो हर्म्ये स्वकीये हर्षसंयुतः

ଏଭଳି କହି ସହସ୍ରାକ୍ଷ (ଇନ୍ଦ୍ର) ତ୍ରିଦିବାଳୟକୁ ଗଲେ। ରାଜା ମଧ୍ୟ ହର୍ଷସହିତ ନିଜ ପ୍ରାସାଦକୁ ଫେରିଲେ।

Verse 9

रक्षयित्वा जगत्सर्वं शनैश्चर कृताद्भयात् । अप्राप्यां प्राप्य संकीर्तिं स्तूयमानस्तु बन्दिभिः

ଶନୈଶ୍ଚର (ଶନି) କୃତ ଭୟରୁ ସମଗ୍ର ଜଗତକୁ ରକ୍ଷା କରି ସେ ଅପ୍ରାପ୍ୟ କୀର୍ତ୍ତି ଲାଭ କଲେ, ଏବଂ ବନ୍ଦୀ-ଚାରଣମାନେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

Verse 10

ततः प्रभृति नित्यं स सन्ध्याकाल उपस्थिते । सायाह्नं संविधायाथ याति शक्रस्य मंदिरे

ସେତେବେଳୁ ସେ ପ୍ରତିଦିନ ସନ୍ଧ୍ୟାକାଳ ଆସିଲେ ସାୟାହ୍ନିକ ବିଧି ସମ୍ପନ୍ନ କରି, ପରେ ଶକ୍ର (ଇନ୍ଦ୍ର)ଙ୍କ ମନ୍ଦିରକୁ ଯାଉଥିଲେ।

Verse 11

तत्र स्थित्वा चिरं श्रुत्वा गंधर्वाणां मनोहरम् । गीतं दृष्ट्वा च नृत्यं च तानादिविहितं शुभम्

ସେଠାରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହି ସେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କର ମନୋହର ଗୀତ ଶୁଣିଲେ ଏବଂ ତାନ-ଲୟରେ ବିନ୍ୟସ୍ତ ଶୁଭ ନୃତ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ।

Verse 12

विचित्रार्थाः कथाः श्रुत्वा देवर्षीणां मुखाच्च्युताः । स्वयं च कीर्तयित्वाथ प्रयाति निजमंदिरम्

ଦେବର୍ଷିମାନଙ୍କ ମୁଖରୁ ନିସ୍ସୃତ ଅର୍ଥଗର୍ଭ ବିଚିତ୍ର କଥା ଶୁଣି, ପରେ ସେ ନିଜେ ତାହା କୀର୍ତ୍ତନ କରି, ନିଜ ଧାମକୁ ପ୍ରୟାଣ କରେ।

Verse 13

विमानवरमारुह्य हंसबर्हिणनादितम् । मनोहरपताकाभिः समंताच्च विभूषितम्

ହଂସ ଓ ମୟୂରର ନାଦରେ ନିନାଦିତ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ମନୋହର ପତାକାରେ ବିଭୂଷିତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିମାନରେ ଆରୋହଣ କରି ସେ ଐଶ୍ୱର୍ୟରେ ଅଗ୍ରସର ହୁଏ।

Verse 14

यदायदा स निर्याति शक्रस्थानान्निजालयम् । तदातदाऽसने तस्य क्रियतेऽभ्युक्षणं सदा

ଯେତେବେଳେ ଯେତେବେଳେ ସେ ଶକ୍ରସ୍ଥାନରୁ ନିଜ ଆଳୟକୁ ନିର୍ଗମନ କରେ, ସେତେବେଳେ ସେତେବେଳେ ତାହାର ଆସନରେ ସଦା ଅଭ୍ୟୁକ୍ଷଣ (ପବିତ୍ର ଜଳ ଛିଟା) କରାଯାଏ।

Verse 15

शक्रादेशात्तदा वेत्ति न स भूपः कथंचन । अन्यस्मिन्दिवसे तस्य नारदो मुनिसत्तमः । कथयामास तत्सर्वमभ्युक्षणसमुद्भवम्

ଶକ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରୁ ସେ ଭୂପ ଏହାକୁ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ମଧ୍ୟ ଜାଣିଲେ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ ଦିନେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାରଦ ଅଭ୍ୟୁକ୍ଷଣର ଉଦ୍ଭବ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମସ୍ତ କଥା ତାଙ୍କୁ କହିଦେଲେ।

Verse 16

वृत्तांतं तस्य राजर्षेस्तस्यैव गृहमागतः । तीर्थयात्रा प्रसंगेन विद्वेषपरिवृद्धये

ସେହି ରାଜର୍ଷିଙ୍କ ଘରକୁ ନାରଦ ଆସି, ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାର ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇ ଦ୍ୱେଷକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇଲେ।

Verse 17

तच्छ्रुत्वा नारदेनोक्तं श्रद्धेयमपि भूपतिः । न चक्रे हृदयेऽधर्ममात्मानं परिचिंतयन्

ନାରଦଙ୍କ କଥା ଶୁଣି—ତାହା ବିଶ୍ୱସନୀୟ ହେଲେ ମଧ୍ୟ—ରାଜା ଆତ୍ମଚିନ୍ତନ କରି ହୃଦୟରେ ଅଧର୍ମକୁ ସ୍ଥାନ ଦେଲେ ନାହିଁ।

Verse 18

तथापि कौतुकाविष्टो गत्वा शक्रनिवेशनम् । अन्यस्मिन्दिवसे स्थित्वा चिरं तत्र समुत्थितः

ତଥାପି କୌତୁହଳରେ ଆବିଷ୍ଟ ହୋଇ ସେ ଶକ୍ରଙ୍କ ନିବାସକୁ ଗଲା; ଅନ୍ୟ ଦିନ ସେଠାରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହି ପରେ ଉଠିଲା।

Verse 19

अलक्ष्यं वीक्षयामास स्वासनं दूरमास्थितः । किंचित्सद्मांतरं प्राप्य कौतूहलसमन्वितः

ଦୂରରେ ରହି ଅଲକ୍ଷ୍ୟ ଭାବେ ସେ ନିଜ ଆସନକୁ ଦେଖିଲା; କୌତୁହଳରେ ଭରି ରାଜଭବନର ଭିତରେ ଅନ୍ୟ ଏକ କକ୍ଷକୁ ପହଞ୍ଚିଲା।

Verse 20

ततः शक्रसमादेशादुत्थाय सुरकिंकरः । प्रोक्षयामास तोयेन पार्थिवस्य तदासनम्

ତାପରେ ଶକ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଜଣେ ସୁରସେବକ ଉଠି, ସେହି ରାଜାଙ୍କ ଆସନ ଉପରେ ଜଳ ଛିଟାଇଲା।

Verse 21

तद्दृष्ट्वा कोपसंपन्नः स राजाऽभ्येत्य वासवम् । प्रोवाच किमिदं शक्र प्रोक्ष्यते यन्ममासनम्

ତାହା ଦେଖି କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଜା ବାସବ (ଇନ୍ଦ୍ର)ଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ କହିଲେ— “ହେ ଶକ୍ର! ଏହା କ’ଣ, ଯେ ମୋ ଆସନ ଉପରେ ପ୍ରୋକ୍ଷଣ (ଜଳଛିଟା) କରାଯାଉଛି?”

Verse 22

किं मया निहता विप्राः किं वा विप्रसमुद्भवम् । शासनं लोपितं किंचित्किं वा विप्रा विनिंदिताः

ମୁଁ କି କୌଣସି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଛି? କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କଠାରୁ ଉଦ୍ଭବିତ କିଛିକୁ କ୍ଷତି କରିଛି? ଧର୍ମଯୁକ୍ତ ଶାସନନୀତିକୁ କିଛିମାତ୍ରେ ଲୋପ କରିଛି? କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିଛି?

Verse 23

किं वा नष्टोऽस्मि संग्रामे दृष्ट्वा शत्रून्समागतान् । दैन्यं वा जल्पितं तेषां भयत्रस्तेन चेतसा

କିମ୍ବା ଶତ୍ରୁମାନେ ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବାକୁ ଦେଖି ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜିତ ହୋଇଛି କି? ଅଥବା ଭୟରେ କମ୍ପିତ ଚିତ୍ତରେ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଦୈନ୍ୟର କଥା କହିଛି କି?

Verse 24

मम राज्येऽथवा शक्र दुर्बलो बलवत्तरैः । पीड़्यते वाथ चौराद्यैर्मुष्यते वंचकैस्तथा

କିମ୍ବା, ହେ ଶକ୍ର, ମୋ ରାଜ୍ୟରେ ଦୁର୍ବଳମାନେ ବଳବାନମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ହେଉଛନ୍ତି କି? କିମ୍ବା ଲୋକେ ଚୋରାଦିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲୁଟାଯାଉଛନ୍ତି ଏବଂ ବଞ୍ଚକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେହିପରି ଠକାଯାଉଛନ୍ତି କି?

Verse 25

किं वा राज्ये मदीये च जायते योनिविप्लवः । संकरो वाथ वर्णानां परित्यक्तविधिक्रमः

କିମ୍ବା ମୋ ରାଜ୍ୟରେ କୁଳ-ବଂଶ ଓ ଜନ୍ମମର୍ଯ୍ୟାଦାରେ ‘ଯୋନିବିପ୍ଲବ’ ଘଟିଛି କି? ଅଥବା ବିଧିକ୍ରମ ତ୍ୟାଗ କରି ବର୍ଣ୍ଣସଂକର ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଛି କି?

Verse 26

किं वा दुर्जनवाक्येन दूषितो दोषवर्जितः । दंड्यते मम राज्ये च केनचित्त्रिदशेश्वर

ହେ ତ୍ରିଦଶେଶ୍ୱର! ଦୁର୍ଜନଙ୍କ ବାକ୍ୟରେ କି ନିର୍ଦୋଷ ଲୋକ ମଧ୍ୟ କଳୁଷିତ ହୋଇ ମୋ ରାଜ୍ୟରେ କାହାରୋ ଦ୍ୱାରା ଦଣ୍ଡିତ ହୁଏ?

Verse 27

किं वा चौरोऽथ पापो वा गृहीतो दोषवान्स्वयम् । मुच्यते द्रव्यलोभेन तथान्यो वा जुगुप्सितः

ଚୋର କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପାପୀ, ଯେ ସତ୍ୟସତ୍ୟ ଦୋଷୀ ହୋଇ ଧରାପଡ଼ିଛି, ସେ କି ଧନଲୋଭରେ ଛାଡ଼ା ପାଉଛି? କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଘୃଣିତ ଲୋକ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତ ହେଉଛି?

Verse 28

किंस्विन्मया परित्यक्तः कोऽप्यत्र शरणागतः । भयत्रस्तः सुभीतेन प्राणानां त्रिदशाधिप

ହେ ତ୍ରିଦଶାଧିପ! ଭୟରେ ଆତଙ୍କିତ ହୋଇ ପ୍ରାଣରକ୍ଷା ପାଇଁ ଶରଣ ନେଇଥିବା କାହାକୁ ମୁଁ ଏଠାରେ କେବେ ପରିତ୍ୟାଗ କରିଛି କି?

Verse 29

कस्य वा पृष्ठमांसानि भक्षितानि मया क्वचित् । कच्चिच्च त्रिदशाधीष ब्राह्मणस्य विशेषतः

ହେ ତ୍ରିଦଶାଧୀଶ! ମୁଁ କେବେ କାହାର ପିଠିର ମାଂସ ଭକ୍ଷଣ କରିଛି କି? ନିଶ୍ଚୟ ନୁହେଁ—ବିଶେଷକରି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ତ ଅତି କଦାପି ନୁହେଁ!

Verse 30

किं वा दानं मया दत्त्वा ब्राह्मणाय महात्मने पश्चात्तापः । कृतः पश्चाद्दत्तं चोपेक्षितं च वा

ମହାତ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଇ ମୁଁ ପରେ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପ କରିଛି କି? କିମ୍ବା ଦାନ ଦେଇ ପରେ ସେହି ଦାନ ଓ ତାହାର ଯଥୋଚିତ ସତ୍କାରକୁ ଅବହେଳା କରିଛି କି?

Verse 31

किं वा राज्ये मदीये च दीनानां प्रपतंति च । अश्रुपाता दिवारात्रं दुःखितानां समंततः

ମୋ ରାଜ୍ୟରେ କି ଦୀନଜନ ପତନକୁ ପଡ଼ୁଛନ୍ତି, ଏବଂ ଦୁଃଖିତମାନଙ୍କ ଅଶ୍ରୁ ଦିନରାତି ସବୁଦିଗରେ ନିରନ୍ତର ବହୁଛି କି?

Verse 32

दैवं वा पैतृकं वापि किं वा कर्म गृहे मम । लोपं गच्छति देवेन्द्र क्रियते वा विधिच्युतम्

ହେ ଦେବେନ୍ଦ୍ର! ମୋ ଘରେ କି ଦୈବକର୍ମ ବା ପିତୃକର୍ମ, କିମ୍ବା କୌଣସି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଲୋପ ପାଉଛି? ନା କି ବିଧି ଛାଡ଼ି କରାଯାଉଛି?

Verse 33

यत्त्वया क्रियते नित्यं तोयैरभ्युक्षणं मम । आसनस्य द्रुतं ब्रूया यत्पापं विहितं मया

ତୁମେ ନିତ୍ୟ ଜଳଦ୍ୱାରା ମୋ ଆସନକୁ ପ୍ରୋକ୍ଷଣ କରୁଛ; ତେଣୁ ମୋ ଦ୍ୱାରା କୌଣସି ପାପ ହୋଇଛି—ଶୀଘ୍ର କହ।

Verse 34

इन्द्र उवाच । न विद्यते महाराज शरीरे तव पातकम् । न राष्ट्रे च कुले गेहे भृत्यवर्गे विशेषतः

ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ—ମହାରାଜ! ତୁମ ଶରୀରରେ ପାତକ ନାହିଁ; ନ ରାଜ୍ୟରେ, ନ କୁଳରେ, ନ ଗୃହରେ, ବିଶେଷତଃ ଭୃତ୍ୟବର୍ଗରେ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।

Verse 35

परं शृणु प्रवक्ष्यामि यत्ते पापं भविष्यति । तेन संप्रोक्ष्यते चैव आसनं सर्वदैव तु

କିନ୍ତୁ ଶୁଣ—ତୁମ ପାଇଁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଯେ ଦୋଷ ଉଦ୍ଭବିତ ହେବ, ତାହା ମୁଁ କହିବି; ସେହି କାରଣରୁ ତୁମ ଆସନ ସଦା ପ୍ରୋକ୍ଷିତ ହୁଏ।

Verse 36

अपुत्रस्य गतिर्नास्ति न च स्वर्गं प्रपद्यते । पैतृकेण नरो ग्रस्तो य ऋणेन सदा नृप

ହେ ନୃପ! ଯାହାର ପୁତ୍ର ନାହିଁ, ତାହାର ଗତି ନାହିଁ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ମଧ୍ୟ ପାଉନାହିଁ; ପିତୃଋଣରେ ମନୁଷ୍ୟ ସଦା ଗ୍ରସ୍ତ ରହେ।

Verse 37

द्वेष्यतां याति देवानां पितॄणां च विशेषतः । यदा पश्यति पुत्रस्य वदनं पुरुषो नृप

ହେ ନୃପ! ଯେତେବେଳେ ପୁରୁଷ ପୁତ୍ରର ମୁଖ ଦେଖେ, ସେ ଦେବମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ହୁଏ—ବିଶେଷତଃ ପିତୃମାନଙ୍କର।

Verse 38

आनृण्यं समवाप्नोति पितॄणां स तदा ध्रुवम् । स त्वं नैव गतो राजन्नानृण्यं यन्मयोदितम्

ତେବେ ସେ ନିଶ୍ଚୟ ପିତୃଋଣରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ; କିନ୍ତୁ ହେ ରାଜନ! ମୁଁ କହିଥିବା ସେଇ ଆନୃଣ୍ୟ ତୁମେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଇନାହ।

Verse 39

पितॄणां तेन ते नित्यमासनेऽभ्युक्षणं कृतम् । तस्माद्यतस्व पुत्रार्थं यदीच्छसि परां गतिम्

ଏହିହେତୁ ପିତୃମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମ ଆସନରେ ନିତ୍ୟ ଅଭ୍ୟୁକ୍ଷଣ (ଜଳଛିଟା) କରାଯାଏ; ତେଣୁ ପରମ ଗତି ଇଚ୍ଛା କଲେ ପୁତ୍ରାର୍ଥେ ଯତ୍ନ କର।

Verse 40

आत्मानं नरकात्त्रातुं पुंसंज्ञाच्च तथा नृप । एवमुक्तः स शक्रेण राजा दशरथस्तदा

ହେ ନୃପ! ନରକରୁ ନିଜକୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଏବଂ ‘ପୁଂସ’ ସଂଜ୍ଞା (ପୌରୁଷ-ସ୍ଥିତି) ପାଇବାକୁ—ଏଭଳି ଶକ୍ର କହିଲେ, ସେତେବେଳେ ରାଜା ଦଶରଥ ପ୍ରଭାବିତ ହେଲେ।

Verse 41

दुःखेन महता युक्तो लज्जयाऽधोमुखः स्थितः । आमंत्र्याथ सहस्राक्षं गत्वाऽयोध्यां निजां पुरीम् । अमात्यानां निजं राज्यमर्पयामास सत्वरः

ମହାଦୁଃଖରେ ଆବୃତ ହୋଇ ଲଜ୍ଜାରେ ମୁହଁ ନମାଇ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିବା ସେ, ସହସ୍ରାକ୍ଷ (ଇନ୍ଦ୍ର)ଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ ନିଜ ନଗରୀ ଅଯୋଧ୍ୟାକୁ ଗଲା। ସେଠାରେ ସେ ଶୀଘ୍ରେ ନିଜ ରାଜ୍ୟଭାର ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲା।

Verse 42

ततः प्रोवाच तान्सर्वांस्तपः कार्यं मयाऽधुना । यावत्पुत्रस्य संप्राप्तिस्तावदेव न संशयः

ତାପରେ ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ କହିଲା—“ଏବେ ମୋତେ ତପସ୍ୟା କରିବାକୁ ହେବ; ପୁତ୍ରପ୍ରାପ୍ତି ହେଉଅବଧି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ତାହା କରିବି—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।”

Verse 43

एतद्राज्यं प्रयत्नेन रक्षणीयं यथाविधि । युष्माभिर्मम वाक्येन यावदागमनं मम

“ମୋର ଆଜ୍ଞାନୁସାରେ, ମୋର ପୁନରାଗମନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ଯଥାବିଧି ଓ ପ୍ରୟତ୍ନପୂର୍ବକ ତୁମେ ରକ୍ଷା କରିବ।”

Verse 44

मंत्रिण ऊचुः । युक्तमेतन्महाराज पुत्रार्थं यत्समुद्यमः । क्रियते पुत्रहीनस्य किं राज्येन धनेन वा

ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ କହିଲେ—“ମହାରାଜ, ପୁତ୍ରାର୍ଥେ ଏହି ଉଦ୍ୟମ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ। ପୁତ୍ରହୀନଙ୍କ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ କିମ୍ବା ଧନର କ’ଣ ପ୍ରୟୋଜନ?”

Verse 45

वयं रक्षां करिष्यामस्तव राज्ये समंततः । निर्वृतिं त्वं समास्थाय कुरु पुत्रकृते तपः

“ଆମେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆପଣଙ୍କ ରାଜ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରିବୁ। ଆପଣ ମନରେ ଶାନ୍ତି ଧାରଣ କରି ପୁତ୍ରାର୍ଥେ ତପସ୍ୟା କରନ୍ତୁ।”

Verse 46

कार्तिकेयपुरं गत्वा यत्र पित्रा पुरा तव । तपस्तप्तं यथा लब्धा सिद्धिश्च मनसेप्सिता

କାର୍ତ୍ତିକେୟପୁରକୁ ଯାଅ; ସେଠାରେ ପୂର୍ବେ ତୁମ ପିତା ତପ କରିଥିଲେ—ସେଇ ତପରୁ ତାଙ୍କ ହୃଦୟପ୍ରିୟ ମନୋଇଚ୍ଛିତ ସିଦ୍ଧି ଲଭ୍ୟ ହୋଇଥିଲା।

Verse 97

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे श्रीहाटकेश्वरक्षेत्र माहात्म्ये दशरथकृततपःसमुद्योगवर्णनंनाम सप्तनवतितमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତିସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ, ଶ୍ରୀହାଟକେଶ୍ୱରକ୍ଷେତ୍ର ମାହାତ୍ମ୍ୟାନ୍ତର୍ଗତ ‘ଦଶରଥକୃତ ତପଃସମୁଦ୍ୟୋଗବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ସତାନବତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।