Adhyaya 58

Verse 1

। सूत उवाच । एवं संस्थाप्य गांगेयः पुण्यं देवचतुष्टयम् । ततः संस्थापयामास गंगां त्रिपथगामिनीम्

ସୂତ କହିଲେ—ଏଭଳି ଭାବେ ଗାଙ୍ଗେୟ (ଭୀଷ୍ମ) ପୁଣ୍ୟମୟ ଚାରି ଦେବତାଙ୍କ ସମୂହକୁ ସ୍ଥାପନ କରି, ପରେ ତ୍ରିପଥଗାମିନୀ ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାପନ କଲେ।

Verse 2

कूपिकायां महाभाग शिवलिंगस्य पूर्वतः । ततः प्रोवाच तान्हृष्टः संपूज्य द्विजसत्तमान्

ହେ ମହାଭାଗ! ଶିବଲିଙ୍ଗର ପୂର୍ବଦିଗରେ ଥିବା ସେଇ ଛୋଟ କୂପିକା ନିକଟେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ପୂଜି ହର୍ଷିତ ହୋଇ ସେ କହିଲେ।

Verse 3

अस्यां यः पुरुषः स्नानं कृत्वा मां वीक्षयिष्यति । सर्वपापविनिर्मुक्तः शिवलोकं प्रयास्यति

ଏହି ତୀର୍ଥରେ ଯେ ପୁରୁଷ ସ୍ନାନ କରି ପରେ ମୋର ଦର୍ଶନ କରିବ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଶିବଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ।

Verse 4

करिष्यति तथा यस्तु शपथं चात्र मानवः । असत्यं यास्यति क्षिप्रं स यमस्य गृहं प्रति

କିନ୍ତୁ ଯେ ମଣିଷ ଏଠାରେ ଶପଥ କରି ଅସତ୍ୟ କହେ, ସେ ଶୀଘ୍ର ଯମଙ୍କ ଗୃହକୁ ଯାଏ।

Verse 5

एवमुक्त्वा महाभागो भीष्मः कुरुपितामहः । जगाम स्वपुरं तस्माद्धर्षेण महता वृतः

ଏପରି କହି ମହାଭାଗ କୁରୁପିତାମହ ଭୀଷ୍ମ, ମହାନ ହର୍ଷରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ସେଠାରୁ ନିଜ ନଗରକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।

Verse 6

सूत उवाच । तत्रासीच्छूद्रसंभूतः पौंड्रकोनाम नामतः । बालभावे समं मित्रैः स क्रीडति दिवानिशम्

ସୂତ କହିଲେ—ସେଠାରେ ଶୂଦ୍ରକୁଳଜ ‘ପୌଣ୍ଡ୍ରକ’ ନାମରେ ଜଣେ ଲୋକ ଥିଲା; ସେ ଶିଶୁବୟସରେ ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ସହ ଦିନରାତି ଖେଳୁଥିଲା।

Verse 7

हास्यभावाच्च मित्रस्य पुस्तकं तेन चोरितम् । मित्रैः पृष्टः पौण्ड्रकः स प्राह नैव मया हृतम्

ହାସ୍ୟଭାବରେ ସେ ମିତ୍ରର ପୁସ୍ତକ ଚୋରି କଲା। ମିତ୍ରମାନେ ପଚାରିଲେ ପୌଣ୍ଡ୍ରକ କହିଲା—“ମୁଁ ତ ଏହା କେବେ ନେଇନି।”

Verse 8

पुस्तकं चैव युष्माकं चिन्तनीयं सदैव तत् । भवद्भिर्यत्नमास्थाय दृश्यतां क्वापि पुस्तकम्

“ସେ ପୁସ୍ତକ ତ ତୁମମାନଙ୍କର; ତାହାକୁ ସଦା ମନେ ରଖିବା ଉଚିତ। ତୁମେ ପ୍ରୟାସ କରି କେଉଁଠି ନା କେଉଁଠି ପୁସ୍ତକଟି ଖୋଜି ଦେଖ।”

Verse 9

कृताश्च शपथास्तत्र स्नात्वा भागीरथीजले । अदुष्टचेतसा तेन दत्तं तत्पुस्तकं हृतम्

ସେଠାରେ ଭାଗୀରଥୀ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରି ଶପଥ ନିଆଗଲା; ଯାହାକୁ ସେମାନେ ନିର୍ଦୋଷଚିତ୍ତ ଭାବିଥିଲେ, ସେଇ ଚୋରା ପୁସ୍ତକକୁ ଯେନେ ଯଥାର୍ଥ ଦାନ, ସେପରି ସମର୍ପଣ କଲା।

Verse 10

पुनश्च रुचिरं हास्यं कृत्वा तेन समं बहु । अथासावभवत्कुष्ठी तत्क्षणादेव गर्हितः

ପୁଣି ସେ ତାଙ୍କ ସହ ବହୁ ରୁଚିର ହାସ୍ୟ କରିଲା; ତେବେ ସେଇ କ୍ଷଣରେ ସେ କୁଷ୍ଠରୋଗୀ ହୋଇ ନିନ୍ଦାର ପାତ୍ର ହେଲା।

Verse 11

स त्यक्तो बांधवैः सर्वैः कलत्रैरपि वल्लभैः । ततो वैराग्यमापन्नो भृगुपातं पपात सः

ସମସ୍ତ ବାନ୍ଧବମାନେ, ପ୍ରିୟ ପତ୍ନୀ/ପତ୍ନୀମାନେ ମଧ୍ୟ, ତାକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ। ତାପରେ ସେ ବୈରାଗ୍ୟ ପାଇ ଭୃଗୁପାତ ତୀର୍ଥକୁ ଗଲା।

Verse 12

जातश्च तत्प्रभावेन कुष्ठेन परिवर्जितः । शास्त्रचौर्यकृताद्दोषान्मूकरूपः स हास्यकृत्

ସେହି ତୀର୍ଥ-ପ୍ରଭାବରେ ସେ କୁଷ୍ଠରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲା। କିନ୍ତୁ ଶାସ୍ତ୍ରଚୌର୍ୟଦୋଷରୁ ସେ ହାସ୍ୟକାରୀ ମୂକରୂପ ହେଲା।

Verse 13

न कार्यः शपथस्तस्मात्तस्याग्रेऽपि लघुर्द्विजाः । अपि हास्योपचारेण आत्मनः सुखमिच्छता

ଏହେତୁ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ତାହାର ସମ୍ମୁଖରେ ମଧ୍ୟ ଶପଥକୁ ହଳକା କରି କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ନିଜ ମଙ୍ଗଳ ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ହାସ୍ୟୋପଚାରରେ ମଧ୍ୟ ଏହାରୁ ବିରତ ରହୁ।

Verse 58

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये शिवगंगामाहात्म्यवर्णनंनाम अष्टपञ्चाशत्तमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତିସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ, ହାଟକେଶ୍ୱରକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ ‘ଶିବଗଙ୍ଗାମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଅଷ୍ଟପଞ୍ଚାଶତ୍ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।