Adhyaya 16

Verse 1

। सूत उवाच । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन त्यक्त्वाऽन्या निखिलाः क्रियाः । रक्तशृंगस्य सांनिध्यं सेवनीयं विचक्षणैः

ସୂତ କହିଲେ—ଏହେତୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟତ୍ନରେ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା ତ୍ୟାଗ କରି, ବିଚକ୍ଷଣମାନେ ରକ୍ତଶୃଙ୍ଗଙ୍କ ପବିତ୍ର ସାନ୍ନିଧ୍ୟକୁ ସେବନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 2

किं दानैः किं क्रियाकांडैः किं यज्ञैः किं व्रतैरपि । तत्क्षेत्रं सेवयेद्भक्त्या हाटकेश्वरसंभवम्

ଦାନରେ କ’ଣ, କ୍ରିୟାକାଣ୍ଡରେ କ’ଣ, ଯଜ୍ଞରେ କ’ଣ, ବ୍ରତରେ ମଧ୍ୟ କ’ଣ ପ୍ରୟୋଜନ? ଭକ୍ତିସହିତ ହାଟକେଶ୍ୱର-ସମ୍ବନ୍ଧିତ ସେହି ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରକୁ ହିଁ ସେବନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 3

अग्निष्टोमादयो यज्ञाः सर्वे संपूर्णदक्षिणाः । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्

ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଆଦି ଯଜ୍ଞମାନେ—ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦକ୍ଷିଣାସହିତ କରାଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ—ସେହି କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ସମ୍ମୁଖେ ଷୋଡଶୀ କଳାର ଏକ ଅଂଶକୁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ନୁହେଁ।

Verse 4

चान्द्रायणानि कृच्छ्राणि तथा सांतपनानि च । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्

ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ, କୃଚ୍ଛ୍ର ତପ ଓ ସାଂତପନ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ମଧ୍ୟ—ସେହି ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରର ପୁଣ୍ୟ ସମ୍ମୁଖେ ଷୋଡଶାଂଶକୁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ନୁହେଁ।

Verse 5

प्रभासाद्यानि तीर्थानि गङ्गाद्याः सरितस्तथा । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्

ପ୍ରଭାସ ଆଦି ତୀର୍ଥ ଓ ଗଙ୍ଗା ଆଦି ପବିତ୍ର ନଦୀମାନେ ମଧ୍ୟ—ସେହି କ୍ଷେତ୍ରର ପୁଣ୍ୟ ସମ୍ମୁଖେ ଷୋଡଶାଂଶକୁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ନୁହେଁ।

Verse 6

भूमिदानानि सर्वाणि धर्माः सर्वे दयादिकाः । तस्य क्षेत्रस्य पुरतः कलां नार्हंति षोडशीम्

ସମସ୍ତ ଭୂମିଦାନ ଓ ଦୟା ଆଦି ସମସ୍ତ ଧର୍ମ—ସେହି ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରର ପୁଣ୍ୟ ସମ୍ମୁଖେ ଷୋଡଶାଂଶକୁ ମଧ୍ୟ ସମାନ ନୁହେଁ।

Verse 7

तत्र राजर्षयः पूर्वं प्रभूताः सिद्धिमागताः । पशवः पक्षिणः सर्पाः सिंहव्याघ्रा मृगादयः

ସେଠାରେ ପୂର୍ବକାଳରେ ଅନେକ ରାଜର୍ଷି ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ; ଏବଂ ପଶୁ, ପକ୍ଷୀ, ସର୍ପ, ସିଂହ-ବ୍ୟାଘ୍ର, ମୃଗ ଆଦିମାନେ ମଧ୍ୟ (ସେ ସ୍ଥାନପ୍ରଭାବରେ ସ୍ପର୍ଶିତ ହୋଇଥିଲେ)।

Verse 9

तत्र कालवशान्नष्टास्तेऽपि प्राप्ता दिवालयम् । यस्तत्र व्रतहीनोऽपि कृषिकर्मरतोऽपि वा

ସେଠାରେ କାଳବଶେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିବାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦିବାଳୟ (ଦେବଲୋକ) ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ; ଏବଂ ଯେ ସେଠାରେ ବ୍ରତହୀନ, କିମ୍ବା କେବଳ କୃଷିକର୍ମରେ ରତ—ସେ ମଧ୍ୟ (ସେହି ମହିମାର ଫଳ ପାଏ)।

Verse 10

श्रूयतां परमं गुह्यं तस्य क्षेत्रस्य संभवम् । पुनंति क्षेत्रतीर्थानि संवासादिह मानवान्

ସେହି କ୍ଷେତ୍ରର ଉତ୍ପତ୍ତି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପରମ ଗୁହ୍ୟ ରହସ୍ୟ ଶୁଣ। ଏହି କ୍ଷେତ୍ରର ତୀର୍ଥମାନେ ଏଠାରେ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କୁ କେବଳ ସେଠାରେ ବାସ କରିଲେ ମାତ୍ରେ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି।

Verse 11

हाटकेश्वरजं क्षेत्रं पुनाति स्मरणादपि । किं पुनर्दर्शनाद्विप्राः स्पर्शनाच्च विशेषतः

ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ହାଟକେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ର ସ୍ମରଣମାତ୍ରେ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର କରେ; ତେବେ ଦର୍ଶନରେ କେତେ ଅଧିକ, ଏବଂ ବିଶେଷତଃ ସ୍ପର୍ଶରେ ଅତ୍ୟଧିକ।

Verse 16

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये रक्तशृङ्गसांनिध्यसेवनफलश्रैष्ठ्यवर्णनंनाम षोडशोऽ ध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତିସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ, ହାଟକେଶ୍ୱର-କ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ ‘ରକ୍ତଶୃଙ୍ଗ-ସାନ୍ନିଧ୍ୟ-ସେବନ-ଫଳ-ଶ୍ରେଷ୍ଠ୍ୟ-ବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଷୋଳଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।