Adhyaya 152
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 152

Adhyaya 152

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଋଷିମାନେ ସୂତଙ୍କୁ ପଚାରନ୍ତି—କେଉଁ ତୀର୍ଥ କେବଳ ଦର୍ଶନ କିମ୍ବା ସ୍ପର୍ଶରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଇଚ୍ଛିତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ? ସୂତ ତୀର୍ଥ ଓ ଲିଙ୍ଗର ଅନନ୍ତତା କହି, ସ୍ଥାନୀୟ ପବିତ୍ର ପରିସରର ବିଶେଷ ବିଧି ଦେଖାନ୍ତି—ଶଙ୍ଖତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ, ବିଶେଷକରି ଏକାଦଶୀ ଦିନ, ସର୍ବପୁଣ୍ୟଦାୟକ; ଏକାଦଶ-ରୁଦ୍ର ଦର୍ଶନ ସମସ୍ତ ମହେଶ୍ୱର ଦର୍ଶନ ସମାନ; ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ତିଥିରେ ବଟାଦିତ୍ୟ ଦର୍ଶନ ସୂର୍ଯ୍ୟରୂପ ଦର୍ଶନତୁଲ୍ୟ; ଏବଂ ଗୌରୀ-ଦୁର୍ଗା ଆଦି ଦେବୀ ଓ ଗଣେଶ ଦର୍ଶନ ତାଙ୍କ ଦେବଗଣର ସମଗ୍ର ଦର୍ଶନଫଳ ଦେଇଥାଏ। ପରେ ଋଷିମାନେ ପଚାରନ୍ତି—ଚକ୍ରପାଣିଙ୍କ ମାହାତ୍ମ୍ୟ କାହିଁକି କୁହା ହେଲା ନାହିଁ, ଏବଂ କେବେ ଦର୍ଶନ କରିବା ଉଚିତ? ସୂତ କହନ୍ତି—ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅର୍ଜୁନ ଚକ୍ରପାଣିଙ୍କ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ; ସ୍ନାନ କରି ଭକ୍ତିରେ ଦର୍ଶନ କଲେ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଆଦି ମହାପାପ ମଧ୍ୟ ନଶ୍ଟ ହୁଏ। କୃଷ୍ଣ–ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ନର–ନାରାୟଣ ରୂପେ ଚିହ୍ନଟ କରି ଧର୍ମସ୍ଥାପନର ଦିବ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଦର୍ଶାଯାଏ। ଏଠାରେ ଏକ ନୀତି-ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ମଧ୍ୟ ଅଛି—ଶୁଭ ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଜଣେ ଲୋକକୁ ସ୍ତ୍ରୀ ସହିତ ଏକାନ୍ତରେ, ବିଶେଷକରି ଆତ୍ମୀୟକୁ, ଦେଖିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଏହା ସଂଯମ ଓ ସାମାଜିକ ମର୍ଯ୍ୟାଦାର ନିୟମ। ପରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଚୋରା ଗାଈ ଫେରାଇ ରକ୍ଷା, ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା, ବୈଷ୍ଣବ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ-ପ୍ରତିଷ୍ଠା, ଏବଂ ଚୈତ୍ରରେ ବିଷ୍ଣୁବାସର ଦିନ ହରିଙ୍କ ଶୟନ-ବୋଧନ ଉତ୍ସବ ସ୍ଥାପନା ବର୍ଣ୍ଣିତ। ଶେଷ ଫଳଶ୍ରୁତିରେ ଏକାଦଶୀଚକ୍ରରେ ନିୟମିତ ପୂଜାକାରୀଙ୍କୁ ବିଷ୍ଣୁଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତିର ପ୍ରତିଜ୍ଞା ରହିଛି।

Shlokas

Verse 1

ऋषय ऊचुः । असंख्यातानि तीर्थानि त्वयोक्ता न्यत्र सूतज । देवमानुषजातानि देवतायतनानि च । तथा वानरजातानि राक्षसस्थापितानि च

ଋଷିମାନେ କହିଲେ—ହେ ସୂତପୁତ୍ର! ତୁମେ ଅନ୍ୟତ୍ର ଅସଂଖ୍ୟ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛ—ଦେବ ଓ ମନୁଷ୍ୟଜାତିସମ୍ବନ୍ଧୀୟ, ଦେବତାୟତନମାନେ ମଧ୍ୟ; ତଥା ବାନରବଂଶସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନେ ସ୍ଥାପିତ କରିଥିବା ତୀର୍ଥମାନେ ମଧ୍ୟ।

Verse 2

सूतपुत्र वदास्माकं यैर्दृष्टैः स्पर्शितैरपि । सर्वेषां लभ्यते पूर्णं फलं चेप्सितमत्र च

ହେ ସୂତପୁତ୍ର! ଆମକୁ କୁହ—କେଉଁ ତୀର୍ଥ ଏମିତି ଯେ କେବଳ ଦର୍ଶନରେ, କିମ୍ବା ସ୍ପର୍ଶମାତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ମିଳେ ଏବଂ ଏଠାରେ ଇପ୍ସିତ ବର ମଧ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ?

Verse 3

सूत उवाच । सत्यमेतन्महाभागास्तत्र संख्या न विद्यते । तीर्थानां चैव लिंगानामाश्र माणां तथैव च

ସୂତ କହିଲେ—ହେ ମହାଭାଗ ଋଷିମାନେ! ଏହା ସତ୍ୟ; ସେଠାରେ ସେମାନଙ୍କର ସଂଖ୍ୟା ନାହିଁ—ତୀର୍ଥମାନଙ୍କର, ଶିବଲିଙ୍ଗମାନଙ୍କର, ଏବଂ ଆଶ୍ରମମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ।

Verse 4

तत्र यः कुरुते स्नानं शंखतीर्थे समाहितः । एकादश्यां विशेषेण सर्वेषां लभते फलम्

ସେଠାରେ ଶଙ୍ଖତୀର୍ଥରେ ସମାହିତଚିତ୍ତେ ସ୍ନାନ କରୁଥିବା ଯେ କେହି, ସେ ବିଶେଷକରି ଏକାଦଶୀ ଦିନେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ଫଳ ପାଏ।

Verse 5

यः पश्यति नरो भक्त्या तत्रैकादशरुद्रकम् । सिद्धेश्वरसमं तेन दृष्टाः सर्वे महेश्वराः

ଯେ ନର ଭକ୍ତିରେ ସେଠାରେ ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱରସମ ଏକାଦଶ-ରୁଦ୍ରକଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରେ, ସେହି ଦର୍ଶନଦ୍ୱାରା ତାହାର ସମସ୍ତ ମହେଶ୍ୱରରୂପ ଦର୍ଶିତ ହୋଇଯାଏ।

Verse 6

यः पश्यति वटादित्यं षष्ठ्यां चैत्रे विशेषतः । भास्कराकृत्स्नशो दृष्टास्तेन तत्रहि संस्थिताः

ଯେ ଚୈତ୍ରମାସର ଷଷ୍ଠୀ ତିଥିରେ ବିଶେଷତଃ ବଟାଦିତ୍ୟଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରେ, ସେ ମନୋ ସମଗ୍ର ଭାସ୍କରଙ୍କୁ ଦେଖିଲା; କାରଣ ସେଠାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସମସ୍ତ ରୂପ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ।

Verse 7

माहित्थां पश्यति तथा ये देवीं श्रद्धयाविताः । तेन दुर्गाः समस्तास्ता वीक्षिता नात्र संशयः

ଶ୍ରଦ୍ଧାଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଯେମାନେ ମାହିତ୍ଥାରେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି, ସେହି ଦର୍ଶନରେ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ସମସ୍ତ ରୂପ ଦର୍ଶିତ ହୁଏ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 8

यः पश्यति गणेशं च स्वर्गद्वारप्रदं नृणाम् । सर्वे विनायकास्तेन दृष्टाः स्युर्नात्र संशयः

ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସ୍ୱର୍ଗଦ୍ୱାର ପ୍ରଦାନକାରୀ ଗଣେଶଙ୍କୁ ଯେ ଦର୍ଶନ କରେ, ସେ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ବିନାୟକ ଦର୍ଶିତ ହୁଅନ୍ତି; ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 9

शर्मिष्ठास्थापितां गौरीं यो ज्येष्ठां तत्र पश्यति । तेन गौर्यः समस्तास्ता वीक्षिता द्विजसत्तमाः

ହେ ଦ୍ୱିଜସତ୍ତମମାନେ, ସେଠାରେ ଶର୍ମିଷ୍ଠା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଜ୍ୟେଷ୍ଠା ଗୌରୀଙ୍କୁ ଯେ ଦର୍ଶନ କରେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଗୌରୀଙ୍କ ସମସ୍ତ ରୂପ ଦେଖିଥାଏ।

Verse 10

चक्रपाणिं च यः पश्येत्प्रातरुत्थाय मानवः । वासुदेवा समस्ताश्च तेन तत्र निरीक्षिताः

ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ପ୍ରଭାତେ ଉଠି ଚକ୍ରପାଣିଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରେ, ସେ ଏହି ସ୍ଥାନରେ ହିଁ ବାସୁଦେବଙ୍କ ସମସ୍ତ ରୂପ ଦେଖିଥାଏ ବୋଲି ଗଣ୍ୟ।

Verse 11

ऋषय ऊचुः । त्वयासूत तथाऽस्माकं चक्रपाणिश्च यः स्थितः । नाख्यातः स कथं तत्र विस्मृतः किं वदस्व नः । कस्मिन्काले विशेषेण स द्रष्टव्यो मनीषिभिः

ଋଷିମାନେ କହିଲେ—ହେ ସୂତ! ତୁମେ ସବୁ କହିଲ, କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ ଆମ ପାଇଁ ଅବସ୍ଥିତ ଚକ୍ରପାଣି ଭଗବାନଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କଲ ନାହିଁ। ସେ କିପରି ଅନୁକ୍ତ ରହିଗଲେ—ଆମକୁ କୁହ। କେଉଁ ବିଶେଷ କାଳରେ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ସେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରିବେ?

Verse 12

सूत उवाच । अर्जुनेनैष विप्रेन्द्राः क्षेत्रेऽत्रैव प्रतिष्ठितः । शयने बोधने चैव प्रातरुत्थाय मानवः

ସୂତ କହିଲେ—ହେ ବିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରମାନେ! ଏହି ଚକ୍ରପାଣି ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ଶୟନ ସମୟରେ, ଜାଗରଣ ସମୟରେ, ଏବଂ ପ୍ରାତଃକାଳେ ଉଠି ମନୁଷ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରୁ।

Verse 13

स्नानं कृत्वा सुभक्त्या च यः पश्येच्चक्रपाणिनम् । ब्रह्महत्यादिपापानि तस्य नश्यंति तत्क्षणात्

ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧ ଭକ୍ତିସହ ଯେ ଚକ୍ରପାଣିଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରେ, ତାହାର ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଆଦି ପାପ ସେଇ କ୍ଷଣରେ ନଶିଯାଏ।

Verse 14

भूभारोत्तारणार्थाय धर्मसंस्थापनाय च । ब्रह्मणावतारितौ विप्रा नरनारायणावुभौ

ପୃଥିବୀର ଭାର ହରଣ କରିବାକୁ ଏବଂ ଧର୍ମ ସ୍ଥାପନା ପାଇଁ, ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ବ୍ରହ୍ମା ନର ଓ ନାରାୟଣ—ଉଭୟଙ୍କୁ—ଅବତରଣ କରାଇଲେ।

Verse 15

कृष्णार्जुनौ तदा मर्त्ये द्वापरांते द्विजोत्तमाः । अवतीर्णो धरापृष्ठे मिथः स्नेहानुगौ तदा । नरनारायणावेतौ स्वयमेव व्यवस्थितौ

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ! ଦ୍ୱାପରଯୁଗର ଶେଷେ କୃଷ୍ଣ ଓ ଅର୍ଜୁନ ମର୍ତ୍ୟଲୋକରେ, ଧରାପୃଷ୍ଠରେ ଅବତରିଲେ; ପରସ୍ପର ସ୍ନେହରେ ବନ୍ଧିତ ଥିଲେ। ସେଇ ଦୁଇଜଣେ ନର-ନାରାୟଣ, ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରକଟ ହୋଇ ସେଠାରେ ବ୍ୟବସ୍ଥିତ ହେଲେ।

Verse 16

यथा रक्षोविनाशाय रामो दशरथात्मजः । अवतीर्णो धरापृष्ठे तद्वत्कृष्णोऽपि चापरः

ଯେପରି ଦଶରଥନନ୍ଦନ ଶ୍ରୀରାମ ରାକ୍ଷସବିନାଶ ପାଇଁ ପୃଥିବୀରେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ସେପରି ଅନ୍ୟ ଦିବ୍ୟ ଅବତାର ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ।

Verse 17

यदा पार्थः समायातस्तीर्थयात्रां प्रति द्विजाः । युधिष्ठिरसमादेशाच्छक्रप्रस्थात्पुरोत्तमात्

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ) ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଗର ଶକ୍ରପ୍ରସ୍ଥ (ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥ) ଠାରୁ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।

Verse 19

द्रौपद्या सहितं दृष्ट्वा रहसि भ्रातरं द्विजम् । प्रोवाच प्रणतो भूत्वा विनयावनतोऽर्जुनः

ଦ୍ରୌପଦୀ ସହିତ ଏକାନ୍ତରେ ଭ୍ରାତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ବିନୟରେ ନମି ପ୍ରଣାମ କରି ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।

Verse 20

युधिष्ठिर उवाच । गच्छार्जुन द्रुतं तत्र नीयन्ते यत्र तस्करैः । धेनवो द्विजवर्यस्य ता मोक्षय धनंजय

ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ— ଅର୍ଜୁନ, ଶୀଘ୍ର ସେଠାକୁ ଯାଅ; ଯେଉଁଠାରେ ଚୋରମାନେ ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଧେନୁମାନଙ୍କୁ ହାଙ୍କି ନେଉଛନ୍ତି। ହେ ଧନଞ୍ଜୟ, ସେମାନଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କର।

Verse 21

तीर्थयात्रां ततो गच्छ यावद्द्वादशवत्सरान् । ततः पापविनिर्मुक्तः समेष्यसि ममांतिकम्

ତାପରେ ବାରୋ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କର; ତାହା ପରେ ପାପମୁକ୍ତ ହୋଇ ତୁମେ ପୁନର୍ବାର ମୋ ସନ୍ନିଧିକୁ ଆସିବ।

Verse 22

यः सदारं नरं पश्येदेकांतस्थं तु बुद्धिमान् । अपि चात्यंतपापः स्यात्किं पुनर्निजबांधवम्

ଯେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ପୁରୁଷ ନାରୀସହ ଏକାନ୍ତରେ ଥିବା ପୁରୁଷକୁ ଦେଖେ, ସେ ମଧ୍ୟ ଘୋର ପାପର ଭାଗୀ ହୁଏ; ତେବେ ସେ ନିଜ ବାନ୍ଧବ ହେଲେ କେତେ ଅଧିକ!

Verse 23

तस्मान्न वीक्षयेत्कञ्चिदेकांतस्थं सभार्यकम् । बांधवं च विशेषेण य इच्छेच्छुभमात्मनः

ଏହେତୁ ଯେ ନିଜ ଶୁଭ ଚାହେ, ସେ କାହାକୁ ମଧ୍ୟ ପତ୍ନୀସହ ଏକାନ୍ତରେ ଥିବାରୂପେ ଦେଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ବିଶେଷକରି ନିଜ ବାନ୍ଧବକୁ।

Verse 24

स तथेति प्रतिज्ञाय रथमारुह्य सत्वरम् । धनुरादाय बाणांश्च जगाम तदनन्तरम्

ସେ ‘ତଥେତି’ ବୋଲି ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରି, ଶୀଘ୍ର ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲା; ଧନୁ ଓ ବାଣ ନେଇ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲା।

Verse 25

येन मार्गेण ता गावो नीयन्ते तस्करैर्बलात् । तिरस्कृत्य द्विजान्सर्वाञ्छितशस्त्रधरैर्द्विजाः

ଯେ ମାର୍ଗରେ ଚୋରମାନେ ବଳପୂର୍ବକ ସେଇ ଗାଈମାନଙ୍କୁ ହାଙ୍କି ନେଉଥିଲେ—ଯେଉଁଠାରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନେ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ ତିରସ୍କାର କରି ହଟାଇଦେଇଥିଲେ—ସେଇ ମାର୍ଗେ ସେ ଅଗ୍ରସର ହେଲା।

Verse 26

अथ हत्वा क्षणाच्चौरान्गाः सर्वाः स्वयमाहृताः । स्वाः स्वा निवेदयामास ब्राह्मणानां महात्मनाम्

ତାପରେ ସେ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ଚୋରମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି, ସମସ୍ତ ଗାଈକୁ ନିଜେ ଫେରାଇ ଆଣି, ତାହାମାନଙ୍କର ତାହାମାନଙ୍କ ମହାତ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ନିବେଦନ କଲା।

Verse 27

ततस्तीर्थान्यनेकानि स दृष्ट्वायतनानि च । क्षेत्रेऽत्रैव समायातः स्नानार्थं पांडुनन्दनः

ତତ୍ପରେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ଅନେକ ତୀର୍ଥ ଦର୍ଶନ କରି ଓ ଅନେକ ଦେବାଳୟ ଦେଖି, ସ୍ନାନାର୍ଥେ ଏହି ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଆସିଲେ।

Verse 28

तेन पूर्वमपि प्रायस्तत्क्षेत्रमवलोकितम् । दुर्योधनसमायुक्तो यदा तत्र समागतः

ସେ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟ ସେହି କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ; ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ସହିତ ସେଠାକୁ ଆସିଲେବେଳେ, ପୁନର୍ବାର ସେହି ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

Verse 29

अथ संपूजयामास यल्लिंगं स्थापितं पुरा । अर्जुनेश्वर संज्ञं तु पुष्पधूपानुलेपनैः

ତାପରେ ସେ ପୂର୍ବେ ସ୍ଥାପିତ ‘ଅର୍ଜୁନେଶ୍ୱର’ ନାମକ ଲିଙ୍ଗକୁ ପୁଷ୍ପ, ଧୂପ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଅନୁଲେପନଦ୍ୱାରା ବିଧିପୂର୍ବକ ପୂଜା କଲେ।

Verse 30

अन्येषां कौरवेन्द्राणां पांडवानां विशेषतः

ଏବଂ ସେ ଏହି କର୍ମକୁ ଅନ୍ୟ କୌରବେନ୍ଦ୍ରମାନଙ୍କ ନିମିତ୍ତେ ମଧ୍ୟ, ବିଶେଷତଃ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ହିତାର୍ଥେ ମଧ୍ୟ କଲେ।

Verse 31

अथ संचिंतयामास मनसा पांडुनंदनः । अहं नरः स्वयं साक्षात्कृष्णो नारायणः स्वयम्

ତାପରେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ମନରେ ଚିନ୍ତା କଲେ—“ମୁଁ ସ୍ୱୟଂ ସାକ୍ଷାତ୍ ନର; ଏବଂ କୃଷ୍ଣ ସ୍ୱୟଂ ନାରାୟଣ।”

Verse 32

तस्मादत्र करिष्यामि चक्रपाणिं सुरेश्वरम् । प्रासादो मानवश्चैव यादृङ्नास्ति धरातले

ଏହେତୁ ମୁଁ ଏଠାରେ ଦେବମାନଙ୍କର ଈଶ୍ୱର ଚକ୍ରପାଣି ଭଗବାନଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବି; ଏବଂ ପୃଥିବୀରେ କେଉଁଠି ନଥିବା ଭବ୍ୟ ପ୍ରାସାଦ-ଦେଉଳ ନିର୍ମାଣ କରିବି।

Verse 33

कल्पांतेऽपि न नाशः स्यादस्य क्षेत्रस्य कर्हिचित् । प्रासादोऽपि तथाप्येवमत्र क्षेत्रे भविष्यति

କଳ୍ପାନ୍ତରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପୁଣ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରର କେବେ ନାଶ ହେବ ନାହିଁ; ଏହିପରି ଏହି ପ୍ରାସାଦ-ଦେଉଳ ମଧ୍ୟ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଚିରକାଳ ରହିବ।

Verse 34

एवं स निश्चयं कृत्वा स्वचित्ते पांडवानुजः । प्रासादं निर्ममे पश्चाद्वैष्णवं द्विजसत्तमाः

ଏଭଳି ନିଜ ଚିତ୍ତରେ ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ କରି ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଅନୁଜ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ପରେ ଏକ ବୈଷ୍ଣବ ପ୍ରାସାଦ-ଦେଉଳ ନିର୍ମାଣ କଲେ।

Verse 35

ततो विप्रान्समाहूय चमत्कारपुरोद्भवान् । प्रतिष्ठां कारयामास मतं तेषां समाश्रितः

ତାପରେ ସେ ଚମତ୍କାରପୁରରୁ ଉଦ୍ଭବିତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଡାକି, ତାଙ୍କର ମତ ଅନୁସାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କରାଇଲେ।

Verse 36

दत्त्वा दानान्यनेकानि शासनानि बहूनि च । अन्यच्च प्रददौ पश्चात्स तेषां तुष्टिदायकम्

ସେ ଅନେକ ଦାନ ଦେଲେ ଏବଂ ବହୁ ଶାସନପତ୍ର ଓ ଅନୁଦାନ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କଲେ; ପରେ ତାଙ୍କୁ ସନ୍ତୋଷ ଦେବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅର୍ପଣ ମଧ୍ୟ ଦେଲେ।

Verse 37

ततः प्रोवाच तान्सर्वान्कृतांजलिपुटः स्थितः । नरोऽहं ब्राह्मणाज्जातः पाण्डोर्भूमिं प्रपेदिवान्

ତେବେ ସେ କରଯୋଡ଼ି ଦାଁଡ଼ି ସମସ୍ତଙ୍କୁ କହିଲେ— “ମୁଁ ନର; ବ୍ରାହ୍ମଣଜାତ; ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ଭୂମିକୁ ଆସିଛି।”

Verse 38

मानुषेणैव रूपेण त्यक्त्वा तां बदरीं शुभाम् । प्रसिद्ध्यर्थं मया चात्र प्रासादोऽयं विनि र्मितः । मन्नाम्ना नरसंज्ञश्च श्रद्धापूतेन चेतसा

“ଶୁଭ ବଦରୀଧାମକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ଏହି ସ୍ଥାନ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବା ପାଇଁ ମୁଁ ଏଠାରେ ଏହି ପ୍ରାସାଦ ନିର୍ମାଣ କରିଛି; ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପବିତ୍ର ଚିତ୍ତରେ ଏହା ମୋ ନାମରେ ‘ନର’ ବୋଲି ପରିଚିତ ହେଉ।”

Verse 39

तस्मादेष भवद्भिश्च चक्रपाणिरिति द्विजाः । कीर्तनीयः सदा येन मम नाम प्रकाश्य ताम्

“ଏହେତୁ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ସଦା ତାଙ୍କୁ ‘ଚକ୍ରପାଣି’ ବୋଲି କୀର୍ତ୍ତନ କର; ଯାହାଦ୍ୱାରା ମୋ ନାମ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବ।”

Verse 40

विष्णुलोके ध्वनिर्याति यावच्चंद्रदिवाकरौ

“ତାହାର କୀର୍ତ୍ତିଧ୍ୱନି ବିଷ୍ଣୁଲୋକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଏ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।”

Verse 41

तथा महोत्सवः कार्यः शयने बोधने हरेः । चैत्रमासे विशेषेण संप्राप्ते विष्णुवासरे

“ସେହିପରି ହରିଙ୍କ ଶୟନ ଓ ବୋଧନ ସମୟରେ ମହୋତ୍ସବ କରିବା ଉଚିତ; ବିଶେଷକରି ଚୈତ୍ରମାସରେ, ବିଷ୍ଣୁବାର (ଗୁରୁବାର) ଆସିଲେ।”

Verse 42

एतेषु त्रिषु लोकेषु त्यक्त्वेमां बदरीमहम् । पूजामस्य करिष्यामि स्वयं विष्णोर्द्विजोत्तमाः

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ! ଏହି ତ୍ରିଲୋକରେ ଥିବା ଏହି ବଦରୀଧାମକୁ ତ୍ୟାଗ କରି, ମୁଁ ସ୍ୱୟଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଏହି ରୂପର ପୂଜା କରିବି।

Verse 43

यस्तत्र दिवसे मर्त्यः पूजामस्य विधा स्यति । सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुलोकं स यास्यति

ସେହି ଦିନ ସେଠାରେ ଯେ କୌଣସି ମର୍ତ୍ୟ ଏହି ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜା ବିଧିପୂର୍ବକ କରିବ, ସେ ସର୍ବପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ବିଷ୍ଣୁଲୋକକୁ ଯିବ।

Verse 44

तथा ये वासुदेवस्य क्षेत्रे केचिद्व्यवस्थिताः । तेषां प्रदर्शनं श्रेयो नित्यं दृष्ट्वा च लप्स्यते

ସେହିପରି ବାସୁଦେବଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଯେ କେହି ବସିଥାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଶ୍ରେୟସ୍କର; ନିତ୍ୟ ଦେଖିଲେ ସଦା ମଙ୍ଗଳ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ।

Verse 45

सूत उवाच । बाढमित्येव तैरुक्तो दाशार्हः पांडुनंदनः । तेषां तद्भारमावेश्य प्रशांतेनांतरात्मना । ययौ तीर्थानि चान्यानि कृतकृत्यस्ततः परम्

ସୂତ କହିଲେ—ସେମାନେ ‘ବାଢମ୍’ ବୋଲି କହିବା ପରେ, ଦାଶାର୍ହ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ସେମାନଙ୍କ ସେଇ ଭାର ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଅନ୍ତରାତ୍ମାକୁ ପ୍ରଶାନ୍ତ କରି, କୃତକୃତ୍ୟ ହୋଇ, ପରେ ସେ ଅନ୍ୟ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କୁ ଗମନ କଲେ।

Verse 46

एवं तत्र स्थितो देवश्चक्रपाणिवपुर्द्धरः । स्वयमेव हृषीकेशो जंतूनां पापनाशनः

ଏଭଳି ସେଠାରେ ଚକ୍ରପାଣି ରୂପ ଧାରଣ କରି ଦେବ ଅବସ୍ଥିତ ରହିଲେ—ସେ ସ୍ୱୟଂ ହୃଷୀକେଶ, ଜୀବମାନଙ୍କ ପାପନାଶକ।

Verse 47

अद्याऽपि च कला विष्णोः प्राप्ते चैकादशीत्रये । पूर्वोक्तेन विधानेन तस्माच्छ्रद्धासमन्वितैः । सदैव पूजनीयश्च वन्दनीयो विशेषतः

ଆଜି ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦିବ୍ୟ କଳା ବିରାଜିତ; ଏକାଦଶୀ-ତ୍ରୟ ଆସିଲେ, ପୂର୍ବୋକ୍ତ ବିଧାନାନୁସାରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଲୋକେ ସଦା ପୂଜା କରିବେ ଏବଂ ବିଶେଷତଃ ବନ୍ଦନ କରିବେ।

Verse 152

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये चक्रपाणिमाहात्म्यवर्णनंनाम द्विपञ्चाशदुत्तरशततमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତି-ସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ଷଷ୍ଠ ନାଗରଖଣ୍ଡରେ, ହାଟକେଶ୍ୱରକ୍ଷେତ୍ରର ତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ୟାନ୍ତର୍ଗତ ‘ଚକ୍ରପାଣି-ମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ 152ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।