Adhyaya 51

Verse 1

सूत उवाच । अथातः संप्रवक्ष्यामि सेतुयात्राक्रमं द्विजाः । यं श्रुत्वा सर्वपापेभ्यो मुच्यते मानवः क्षणात्

ସୂତ କହିଲେ—ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ଏବେ ମୁଁ ସେତୁଯାତ୍ରାର ଯଥାବିଧି କ୍ରମ ସମ୍ୟକ୍ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି; ଯାହା ଶୁଣିଲେ ମନୁଷ୍ୟ କ୍ଷଣମାତ୍ରେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 2

स्नात्वाचम्य विशुद्धात्मा कृतनित्यविधिः सुधीः । रामनाथस्य तुष्ट्यर्थं प्रीत्यर्थं राघवस्य च

ସ୍ନାନ କରି ଆଚମନ କରି, ଅନ୍ତଃକରଣେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ନିତ୍ୟବିଧି ସମ୍ପନ୍ନ କରି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଯାତ୍ରୀ ରାମନାଥଙ୍କ ତୁଷ୍ଟି ଓ ରାଘବ (ରାମ)ଙ୍କ ପ୍ରୀତି ପାଇଁ କର୍ମ କରେ।

Verse 3

भोजयित्वा यथाशक्ति ब्राह्मणान्वेदपारगान् । भस्मोद्धूलितसर्वांगस्त्रिपुंड्रांकितमस्तकः

ଯଥାଶକ୍ତି ବେଦପାରଗ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇ, ସର୍ବାଙ୍ଗରେ ଭସ୍ମ ଲେପନ କରି, ମସ୍ତକରେ ତ୍ରିପୁଣ୍ଡ୍ର ଧାରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 4

गोपीचन्दनलिप्तो वा स्वभालेऽप्यूर्ध्वपुंड्रकः । रुद्राक्ष मालाभरणः सपवित्रकरः शुचिः

କିମ୍ବା ଗୋପୀଚନ୍ଦନ ଲେପନ କରି କପାଳରେ ଊର୍ଧ୍ୱପୁଣ୍ଡ୍ର ଧାରଣ କରୁ; ରୁଦ୍ରାକ୍ଷମାଳା ପିନ୍ଧି, ହାତରେ ପବିତ୍ରକ (ଅଙ୍ଗୁଠି) ଧାରଣ କରି, ଶୁଚି ଓ ନିୟମପରାୟଣ ରହୁ।

Verse 5

सेतुयात्रां करिष्येऽहमिति संकल्प्य भक्तितः । स्वगृहात्प्रव्रजेन्मौनी जपन्नष्टाक्षरं मनुम्

“ମୁଁ ସେତୁଯାତ୍ରା କରିବି” ଏହିଭଳି ଭକ୍ତିପୂର୍ବକ ସଙ୍କଳ୍ପ କରି, ମୌନ ଧାରଣ କରି ଗୃହରୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରୁ; ପବିତ୍ର ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ରକୁ ନିରନ୍ତର ଜପ କରୁ।

Verse 6

पंचाक्षरं नाममंत्रं जपेन्नियतमानसः । एकवारं हविष्याशी जितक्रोधो जितेंद्रियः

ନିୟତ ମନରେ ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ନାମମନ୍ତ୍ର ଜପ କରୁ; ହବିଷ୍ୟ (ସରଳ ଯଜ୍ଞ-ଆହାର) ଗ୍ରହଣ କରି ଦିନକୁ ଏକଥର ଭୋଜନ କରୁ, କ୍ରୋଧ ଜୟ କରୁ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସଂଯମୀ ହେଉ।

Verse 7

पादुकाछत्ररहितस्तांबूलपरिवर्जितः । तैलाभ्यंगविहीनश्च स्त्रीसंगादिविवर्जितः

ପାଦୁକା ଓ ଛତା ବିନା ଚାଲୁ; ତାମ୍ବୂଳ ବର୍ଜନ କରୁ; ତେଲ ଅଭ୍ୟଙ୍ଗ ନ କରୁ ଏବଂ ସ୍ତ୍ରୀସଙ୍ଗ ଆଦି ଭୋଗବିଲାସରୁ ଦୂରେ ରହୁ।

Verse 8

शौचाद्याचारसंयुक्तः सन्ध्योपास्तिपरायणः । गायत्र्युपास्ति कुर्वाणस्त्रिसंध्यं रामचिंतकः

ଶୌଚ ଆଦି ସଦାଚାରରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ସନ୍ଧ୍ୟା-ଉପାସନାରେ ପରାୟଣ ରହୁ; ତ୍ରିସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଗାୟତ୍ରୀ-ଉପାସନା କରି ରାମସ୍ମରଣରେ ଲୀନ ରହୁ।

Verse 9

मध्येमार्गं पठन्नित्यं सेतुमाहात्म्यमादरात् । पठन्रामायणं वापि पुराणांतरमेव वा

ମାର୍ଗମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିଦିନ ଆଦରସହିତ ସେତୁ-ମାହାତ୍ମ୍ୟ ପାଠ କରୁ; ନହେଲେ ରାମାୟଣ ପଢ଼ୁ, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପୁରାଣ ମଧ୍ୟ।

Verse 10

व्यर्थवाक्यानि संत्यज्य सेतुं गच्छेद्विशुद्धये । प्रतिग्रहं न गृह्णीयान्नाचारांश्च परित्यजेत्

ବ୍ୟର୍ଥ କଥା ତ୍ୟାଗ କରି ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ସେତୁକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ଦାନ-ପ୍ରତିଗ୍ରହ ଗ୍ରହଣ ନ କରି, ସଦାଚାର ତ୍ୟାଗ ନ କରୁ।

Verse 11

कुर्यान्मार्गे यथाशक्ति शिवविष्ण्वादिपूजनम् । वैश्वदेवादिकर्माणि यथाशक्ति समाचरेत्

ମାର୍ଗରେ ଯଥାଶକ୍ତି ଶିବ, ବିଷ୍ଣୁ ଆଦି ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ବୈଶ୍ୱଦେବ ଆଦି କର୍ମମାନେ ମଧ୍ୟ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଆଚରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 12

ब्रह्मयज्ञमुखान्धर्मा न्प्रकुर्याच्चाग्निपूजनम् । अतिथिभ्योऽन्नपानादि संप्रदद्याद्यथाबलम्

ବ୍ରହ୍ମଯଜ୍ଞ ଆଦି ଧର୍ମକର୍ମ କରି ଅଗ୍ନିପୂଜା ମଧ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ଯଥାବଳ ଅତିଥିମାନଙ୍କୁ ଅନ୍ନ-ପାନ ଆଦି ଦେବା ଉଚିତ।

Verse 13

दद्याद्भिक्षां यतिभ्योऽपि वित्तशाठ्यं परित्यजन् । शिवविष्ण्वादि नामानि स्तोत्राणि च पठेत्पथि

ଧନର କଞ୍ଜୁସି ତ୍ୟାଗ କରି ଯତିମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭିକ୍ଷା ଦେବା ଉଚିତ; ଏବଂ ପଥରେ ଶିବ-ବିଷ୍ଣୁ ଆଦିଙ୍କ ନାମ ଓ ସ୍ତୋତ୍ର ପାଠ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 14

धर्ममेव सदा कुर्यान्निषिद्धानि परित्यजेत् । इत्यादिनियमोपेतः सेतुमूलं ततो व्रजेत्

ସଦା କେବଳ ଧର୍ମକୁ ଆଚରଣ କରିବା ଉଚିତ ଏବଂ ନିଷିଦ୍ଧ କର୍ମ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ। ଏପରି ନିୟମରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ପରେ ସେତୁମୂଳକୁ ଯିବା ଉଚିତ।

Verse 15

पाषाणं प्रथमं दद्यात्तत्र गत्वा समाहितः । तत्रावाह्य समुद्रं च प्रणमेत्तदनंतरम्

ସମାହିତ ଚିତ୍ତରେ ସେଠାକୁ ଯାଇ ପ୍ରଥମେ ଗୋଟିଏ ପାଷାଣ ଅର୍ପଣ କରିବ। ପରେ ସମୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଆବାହନ କରି ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ପରେ ପ୍ରଣାମ କରିବ।

Verse 16

अर्घ्यं दद्यात्समुद्राय प्रार्थयेत्तदनंतरम् । अनुज्ञां च ततः कुर्यात्ततः स्नायान्महोदधौ

ସମୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଇ ତାହା ପରେ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବ। ତାପରେ ଅନୁଜ୍ଞା ମାଗି ମହାସମୁଦ୍ରରେ ସ୍ନାନ କରିବ।

Verse 17

मुनीनामथ देवानां कपीनां पितृणां तथा । प्रकुर्यात्तर्पणं विप्रा मनसा संस्मरन्हरिम्

ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ମନରେ ହରିଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି ମୁନି, ଦେବ, କପି ଏବଂ ପିତୃମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିଧିପୂର୍ବକ ତର୍ପଣ କରିବ।

Verse 18

पाषाणसंख्या । पाषाणसप्तकं दद्यादेकं वा विप्रपुंगवाः । पाषाणदानात्सफलं स्नानं भवति नान्यथा

ହେ ବିପ୍ରଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ସାତଟି ପାଷାଣ କିମ୍ବା ଗୋଟିଏ ମାତ୍ର ଅର୍ପଣ କରିବ। ପାଷାଣଦାନରେ ହିଁ ସ୍ନାନ ଫଳଦାୟକ ହୁଏ, ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ।

Verse 19

पाषाणदानमंत्रः । पिप्पलादसमुत्पन्ने कृत्ये लोकभयंकरे । पाषाणं ते मया दत्तमाहारार्थं प्रकल्प्यताम्

ହେ ପିପ୍ପଲାଦରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଲୋକଭୟଙ୍କର କୃତ୍ୟ! ଏହି ପାଷାଣ ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଲି; ଏହା ତୁମ ଆହାରାର୍ଥେ ନିୟୋଜିତ ହେଉ।

Verse 20

सान्निध्यप्रार्थनामन्त्रः । विश्वार्चि त्वं घृताचि त्वं विश्वयाने विशांपते । सान्निध्यं कुरु मे देव सागरे लवणांभसि

ସାନ୍ନିଧ୍ୟ-ପ୍ରାର୍ଥନା ମନ୍ତ୍ର— ହେ ବିଶ୍ୱଜ୍ୟୋତି, ହେ ଘୃତଦୀପ୍ତ ଶିଖା, ହେ ବିଶ୍ୱଯାନର ଅଧିପତି, ପ୍ରଜାପତେ! ହେ ଦେବ, ଏହି ଲବଣଜଳ ସମୁଦ୍ରରେ ମୋତେ ତୁମ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ଦିଅ।

Verse 21

नमस्कारमन्त्रः । नमस्ते विश्वगुप्ताय नमो विष्णो ह्यपांपते । नमो हिरण्यशृंगाय नदीनां पतये नमः । समुद्राय वयूनाय प्रोच्चार्य प्रणमेत्तथा

ନମସ୍କାର ମନ୍ତ୍ର— ବିଶ୍ୱର ରକ୍ଷକଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ହେ ବିଷ୍ଣୁ, ଜଳର ଅଧିପତି, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ସୁବର୍ଣ୍ଣଶୃଙ୍ଗଧାରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ନଦୀମାନଙ୍କ ଅଧିପତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ‘ସମୁଦ୍ର—ବୟୂନ’ (ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ) ଏଭଳି ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ତଦନୁସାରେ ପ୍ରଣାମ କରିବ।

Verse 22

अर्घ्यमन्त्रः । सर्वरत्नमय श्रीमन्सर्वरत्नाकराकर । सर्वरत्नप्रधानस्त्वं गृहाणार्घ्यं महोदधे

ଅର୍ଘ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର— ହେ ସର୍ବରତ୍ନମୟ ଶ୍ରୀମାନ, ହେ ସର୍ବରତ୍ନାକରମାନଙ୍କ ଆଧାର! ତୁମେ ସର୍ବରତ୍ନରେ ପ୍ରଧାନ; ହେ ମହୋଦଧି, ଏହି ଅର୍ଘ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କର।

Verse 23

अनुज्ञापनमंत्रः । अशेषजगदाधार शंखचक्रगदा धर । देहि देव ममानुज्ञां युष्मत्तीर्थनिषेवणे

ଅନୁଜ୍ଞାପନ ମନ୍ତ୍ର— ହେ ଅଶେଷ ଜଗତର ଆଧାର, ଶଙ୍ଖ-ଚକ୍ର-ଗଦାଧର! ହେ ଦେବ, ଆପଣଙ୍କ ତୀର୍ଥନିଷେବଣ ପାଇଁ ମୋତେ ଅନୁଜ୍ଞା ଦିଅ।

Verse 24

प्रार्थनामंत्रः । प्राच्यां दिशि च सुग्रीवं दक्षिणस्यां नलं स्मरेत्

ପ୍ରାର୍ଥନା ମନ୍ତ୍ର— ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ନଳଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 25

प्रतीच्यां मैंदनामानमुदीच्यां द्विविदं तथा । रामं च लक्ष्मणं चैव सीतामपि यशस्विनीम्

ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ‘ମୈନ୍ଦ’ ନାମକୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ସେହିପରି ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ‘ଦ୍ୱିବିଦ’କୁ। ଶ୍ରୀରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଯଶସ୍ୱିନୀ ସୀତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 26

अंगदं वायुतनयं स्मरेन्मध्ये विभीषणम् । पृथिव्यां यानि तीर्थानि प्राविशंस्त्वा महोदधे

ଅଙ୍ଗଦ ଓ ବାୟୁତନୟ (ହନୁମାନ)ଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ନିଜ ସମ୍ମୁଖରେ ମଧ୍ୟଭାଗରେ ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ। ହେ ମହୋଦଧି! ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଅଛି, ସେସବୁ ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି।

Verse 27

स्नानस्य मे फलं देहि सर्वस्मात्त्राहि मांहसः । हिरण्यशृंगमित्याभ्यां नाभ्यां नारायणं स्मरेत्

“ମୋ ସ୍ନାନର ଫଳ ଦିଅ; ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୋତେ ରକ୍ଷା କର” ବୋଲି। ‘ହିରଣ୍ୟଶୃଙ୍ଗ…’ ଆଦି ଦୁଇ ଉଚ୍ଚାରଣ ଜପ କରି, ନାଭିସ୍ଥାନରେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 28

ध्यायन्नारायणं देवं स्नानादिषु च कर्मसु । ब्रह्मलोकमवाप्नोति जायते नेह वै पुनः

ସ୍ନାନ ଆଦି କର୍ମ ସମୟରେ ଭଗବାନ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କଲେ ବ୍ରହ୍ମଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ଏବଂ ପୁଣି ଏହି ଲୋକରେ ଜନ୍ମ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 29

सर्वेषामपि पापानां प्रायश्चित्तं भवेत्ततः । प्रह्लादं नारदं व्यासमंबरीषं शुकं तथा । अन्यांश्च भगवद्भक्तांश्चिंतयेदेकमानसः

ତାପରେ ଏହା ସମସ୍ତ ପାପର ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ହୋଇଯାଏ। ଏକାଗ୍ର ମନରେ ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ନାରଦ, ବ୍ୟାସ, ଅମ୍ବରୀଷ, ଶୁକ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭଗବଦ୍ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ଚିନ୍ତନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 30

स्नानमन्त्रः । वेदादिर्यो वेदवसिष्ठयोनिः सरित्पतिः सागररत्नयोनिः । अग्निश्च तेजश्च इलां च तेजो रेतोधा विष्णुरमृतस्य नाभिः

ସ୍ନାନମନ୍ତ୍ର—ଯିଏ ବେଦମାନଙ୍କର ଆଦିସ୍ରୋତ, ବେଦବିଦ୍ୟା ଓ ବସିଷ୍ଠଙ୍କର ଯୋନି; ନଦୀମାନଙ୍କର ପତି, ରତ୍ନଯୋନି ସମୁଦ୍ର; ଅଗ୍ନି ଓ ତେଜ, ପୃଥିବୀର ତେଜ; ସେଇ ରେତୋଧାରୀ ବିଷ୍ଣୁ, ଅମୃତର ନାଭି।

Verse 31

इदं ते अन्याभिरसमानमद्भिर्याः काश्च सिंधुं प्रविशंत्यापः । सर्पो जीर्णामिव त्वचं जहामि पापं शरीरात्सशिरस्कोऽभ्युपेत्य

ଏହା ତୁମ ପାଇଁ—ଅନ୍ୟ ଜଳମାନଙ୍କଠାରୁ ଅସମାନ ସେଇ ଜଳମାନଙ୍କ ସହ, ଯେଉଁ ଜଳ ସମୁଦ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କରେ। ସର୍ପ ଯେପରି ଜୀର୍ଣ୍ଣ ଚର୍ମ ତ୍ୟାଗ କରେ, ସେପରି ମୁଁ ଏହି ପବିତ୍ର ଜଳକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି, ଶିରସ ସହିତ ଦେହରୁ ପାପ ତ୍ୟାଗ କରେ।

Verse 32

समुद्राय वयूनाय नमस्कुर्यात्पुनर्द्विजाः । सर्वतीर्थमयं शुद्धं नदीनां पतिमंबुधिम्

ତାପରେ ଦ୍ୱିଜ ପୁନଃ ସର୍ବଜ୍ଞ ସମୁଦ୍ରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ—ଯିଏ ଶୁଦ୍ଧ, ସର୍ବତୀର୍ଥମୟ, ଏବଂ ନଦୀମାନଙ୍କର ପତି ଅମ୍ବୁଧି।

Verse 33

द्वौ समुद्राविति पुनः प्रोच्चार्य स्नानमाचरेत् । ब्रह्मांडोदरतीर्थानि करस्पृष्टानि ते रवे

‘ଦ୍ୱୌ ସମୁଦ୍ରୌ’ ବୋଲି ପୁନଃ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ। ଏବଂ—‘ହେ ରବି! ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଉଦରସ୍ଥ ତୀର୍ଥମାନେ ତୁମ କିରଣସ୍ପର୍ଶରେ (ଏଠାରେ) ପ୍ରକଟ ହୁଅନ୍ତି’ ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ।

Verse 34

तेन सत्येन मे सेतौ तीर्थं देहि दिवाकर । प्राच्यां दिशि च सुग्रीवमित्यादिक्रमयोगतः

ସେଇ ସତ୍ୟବଳରେ, ହେ ଦିବାକର! ସେତୁରେ ମୋତେ ତୀର୍ଥଲାଭ ଦିଅ। ଏବଂ ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ସୁଗ୍ରୀବ ଆଦିଙ୍କୁ ବିଧିକ୍ରମ ଅନୁସାରେ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 35

स्मृत्वा भूयो द्विजाः सेतौ तृतीयं स्नानमाचरेत् । देवीपत्तनमारभ्य प्रव्रजेद्यदि मानवः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ପୁନଃ ସ୍ମରଣ କରି ସେତୁତୀର୍ଥରେ ତୃତୀୟ ସ୍ନାନ ଆଚରଣ କର। ଯଦି କେହି ମାନବ ଦେବୀପତ୍ତନରୁ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କରେ, ତେବେ ନିୟମାନୁସାରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁ।

Verse 36

तदा तु नवपाषाणमध्ये सेतौ विमुक्तिदे । स्नानमंबुनिधौ कुर्यात्स्वपापौघापनुत्तये

ତେବେ ମୁକ୍ତିଦାତା ସେତୁର ନବ ପାଷାଣମଧ୍ୟରେ, ନିଜ ପାପଘନର ନାଶ ପାଇଁ ସମୁଦ୍ରରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 37

दर्भशय्यापदव्या चेद्गच्छे त्सेतुं विमुक्तिदम् । तदा तत्रोदधावेव स्नानं कुर्याद्विमुक्तये

ଯଦି ଦର୍ଭଶୟ୍ୟା-ଚିହ୍ନିତ ପଥରେ ମୁକ୍ତିଦାତା ସେତୁକୁ ଯାଏ, ତେବେ ସେଠାରେ ଏହି ସମୁଦ୍ରରେ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ସ୍ନାନ କରୁ।

Verse 38

तर्पणविधिः । पिप्पलादं कविं कण्वं कृतांतं जीवितेश्वरम् । मन्युं च कालरात्रिं च विद्यां चाहर्गणेश्वरम्

ତର୍ପଣବିଧି: ପିପ୍ପଲାଦ, କବି, କଣ୍ୱ, କୃତାନ୍ତ, ଜୀବିତେଶ୍ୱର; ଏବଂ ମନ୍ୟୁ, କାଳରାତ୍ରି, ବିଦ୍ୟା, ଅହର୍ଗଣେଶ୍ୱର—ଏମାନଙ୍କୁ ତର୍ପଣ ଦେବା ଉଚିତ।

Verse 39

वसिष्ठं वामदेवं च पराशरमुमापतिम् । वाल्मिकिं नारदं चैव वालखिल्यान्मुनींस्तथा

ଏବଂ ବସିଷ୍ଠ ଓ ବାମଦେବ; ପରାଶର ଓ ଉମାପତି; ବାଲ୍ମୀକି ଓ ନାରଦ; ତଥା ବାଲଖିଲ୍ୟ ମୁନିମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ତର୍ପଣ ଦେବା ଉଚିତ।

Verse 40

नलं नीलं गवाक्षं च गवयं गन्धमादनम् । मैंदं च द्विविदं चैव शरभं चर्षभं तथा

ନଳ, ନୀଳ, ଗବାକ୍ଷ, ଗବୟ, ଗନ୍ଧମାଦନ, ମୈନ୍ଦ, ଦ୍ୱିବିଦ ଏବଂ ଶରଭ ଓ ଋଷଭ—ଏ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ତର୍ପଣ ଅର୍ପଣ କରିବ।

Verse 41

सुग्रीवं च हनूमंतं वेगदर्शनमेव च । रामं च लक्ष्मणं सीतां महाभागां यशस्विनीम्

ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ହନୁମାନଙ୍କୁ, ଏବଂ ବେଗଦର୍ଶନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ; ତଥା ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ମହାଭାଗା ଯଶସ୍ୱିନୀ ସୀତାଙ୍କୁ ତର୍ପଣ ଅର୍ପଣ କରିବ।

Verse 42

त्रिः कृत्वा तर्पयेदेतान्मंत्रानुक्त्वा यथाक्रमम् । विभोश्च तत्तन्नामानि चतुर्थ्यंतानि वै द्विजाः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ମନ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଯଥାକ୍ରମେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ତିନିଥର ଏମାନଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କରିବ; ଏବଂ ବିଭୁଙ୍କ ତତ୍ତତ୍ ନାମ ଚତୁର୍ଥୀ (ଦାତିବ) ବିଭକ୍ତିରେ କହିବ।

Verse 43

देवा नृषीन्पितॄंश्चैव विधिवच्च तिलोदकैः । द्वितीयांतानि नामानि चोक्त्वा तर्पयेद्द्विजाः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ତିଳମିଶ୍ରିତ ଜଳଦ୍ୱାରା ବିଧିମତେ ଦେବ, ନୃଷି ଓ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ତର୍ପଣ ଦେବ; ଏବଂ ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ଦ୍ୱିତୀୟା (କର୍ମ) ବିଭକ୍ତିରେ କହି ତୃପ୍ତ କରିବ।

Verse 44

तर्पयेत्सपवित्रस्तु जले स्थित्वा प्रसन्नधीः । तर्पणात्सर्वतीर्थेषु स्नानस्य फलमाप्नुयात्

ପବିତ୍ର ଧାରଣ କରି, ଜଳରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ ପ୍ରସନ୍ନ ମନେ ତର୍ପଣ କରିବ; ତର୍ପଣରେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନର ଫଳ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 45

एवमेतांस्तर्पयित्वा नमस्कृत्योत्तरेज्जलात् । आर्द्रवस्त्रं परित्यज्य शुष्कवासःसमावृतः

ଏଭଳି ତର୍ପଣ କରି ଓ ନମସ୍କାର ନିବେଦନ କରି ଜଳରୁ ବାହାରିବା ଉଚିତ। ଭିଜା ବସ୍ତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରି ଶୁଖିଲା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିବା ଉଚିତ।

Verse 46

आचम्य सपवित्रश्च विधिवच्छ्राद्धमाचरेत् । पिंडान्पितृभ्यो दद्याच्च तिलतण्डुलकैस्तथा

ଆଚମନ କରି ପବିତ୍ର (ଦର୍ଭବଳୟ) ଧାରଣ କରି ବିଧିମତେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ। ତିଳ ଓ ଚାଉଳ ଦାଣା ସହ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ପିଣ୍ଡ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 47

एतच्छ्राद्धमशक्तस्य मया प्रोक्तं द्विजोत्तमाः । धनाढ्योऽन्नेन वै श्राद्धं षड्रसेन समाचरेत्

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ! ଅଶକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ଏହି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ମୁଁ କହିଛି। କିନ୍ତୁ ଧନୀ ଲୋକ ଷଡ୍ରସଯୁକ୍ତ ଅନ୍ନରେ ନିଶ୍ଚୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 48

गोभूतिलहिरण्यादिदानं कुर्यात्समृद्धिमान् । रामचन्द्रधनुष्कोटावेवमेव समाचरेत्

ଯେ ସମୃଦ୍ଧ, ସେ ଗୋ, ଭୂମି, ତିଳ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଇତ୍ୟାଦି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ‘ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଧନୁଷ୍କୋଟି’ ନାମକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଭାବେ ଆଚରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 49

पाषाणदानपूर्वाणि तर्पणांतानि वै द्विजाः । सेतुमूले यथैतानि विधिवद्व्यतनोद्द्विजाः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ପାଷାଣଦାନରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ତର୍ପଣ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା ସେତୁମୂଳରେ ଏହିପରି ଭାବେ ବିଧିମତେ ସମ୍ପାଦନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 50

चक्रतीर्थं ततो गत्वा तत्रापि स्नानमाचरेत् । पश्येच्च सेत्वधिपतिं देवं नारायणं हरिम्

ତତ୍ପରେ ଚକ୍ରତୀର୍ଥକୁ ଯାଇ ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କରିବ। ଏବଂ ସେତୁର ଅଧିପତି ଦେବ—ନାରାୟଣ, ହରି—ଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରିବ।

Verse 51

गच्छन्पश्चिममार्गेण तत्रत्ये चक्रतीर्थके । स्नात्वा दर्भशयं देवं प्रपश्येद्भक्तिपूर्वकम्

ପଶ୍ଚିମ ମାର୍ଗେ ଯାଇ ସେଠାରେ ଥିବା ଚକ୍ରତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିବ। ସ୍ନାନ ପରେ ଦର୍ଭାଶୟୀ ଦେବ (ଦର୍ଭଶୟ)ଙ୍କୁ ଭକ୍ତିପୂର୍ବକ ଦର୍ଶନ କରିବ।

Verse 52

कपितीर्थं ततः प्राप्य तत्रापि स्नानमाचरेत् । सीताकुंडं ततः प्राप्य तत्रापि स्नानमाचरेत्

ତାପରେ କପିତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କରିବ। ପୁଣି ସୀତାକୁଣ୍ଡକୁ ପହଞ୍ଚି ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କରିବ।

Verse 53

ऋणमोचनतीर्थं तु ततः प्राप्य महाफलम् । स्नात्वा प्रणम्य रामं च जानकीरमणं प्रभुम्

ତାପରେ ମହାଫଳଦାୟକ ଋଣମୋଚନ-ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି ସ୍ନାନ କରିବ। ସ୍ନାନ କରି ଜାନକୀରମଣ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରିବ।

Verse 54

गच्छेल्लक्ष्मणतीर्थं तु कण्ठादुपरि वापनम् । कृत्वा स्नायाच्च तत्रापि दुष्कृतान्यपि चिन्तयन्

ତାପରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣତୀର୍ଥକୁ ଯିବ। କଣ୍ଠର ଉପରେ ‘ବାପନମ୍’ (ବ୍ରତ/କର୍ମ) କରି ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କରିବ, ଏବଂ ନିଜ ଦୁଷ୍କୃତ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ମରଣ କରି ଚିନ୍ତନ କରିବ।

Verse 55

ततः स्नात्वा रामतीर्थे ततो देवालयं व्रजेत् । स्नात्वा पापविनाशने च गंगायमुनयोस्तथा

ତତଃ ରାମତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି ପରେ ଦେବାଳୟକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ପାପବିନାଶକ ତୀର୍ଥରେ ପୁନଃ ସ୍ନାନ କରି, ତଦ୍ରୂପ ଗଙ୍ଗା ଓ ଯମୁନା ନାମକ ତୀର୍ଥରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କରୁ।

Verse 56

सावित्र्यां च सरस्वत्यां गायत्र्यां च द्विजोत्तमाः । स्नात्वा च हनुमत्कुण्डे ततः स्नायान्महाफले । ब्रह्मकुण्डं ततः प्राप्य स्नायाद्विधिपुरःसरम्

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ! ସାବିତ୍ରୀ, ସରସ୍ୱତୀ ଓ ଗାୟତ୍ରୀ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କର। ହନୁମତ୍କୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନାନ କରି ପରେ ମହାଫଳଦାୟକ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କର। ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମକୁଣ୍ଡକୁ ପହଞ୍ଚି ବିଧି-ନିୟମ ଅନୁସାରେ ସ୍ନାନ କର।

Verse 57

नागकुण्डं ततः प्राप्य सर्वपापविनाशनम् । स्नानं कुर्यान्नरो विप्रा नरकक्लेशनाशनम् । गंगाद्याः सरितः सर्वास्तीर्थानि सकलान्यपि

ତାପରେ ସର୍ବପାପବିନାଶକ ନାଗକୁଣ୍ଡକୁ ପହଞ୍ଚି, ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ମନୁଷ୍ୟ ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରୁ; ଏହା ନରକକ୍ଲେଶକୁ ନାଶ କରେ। ସେଠାରେ ଗଙ୍ଗା ଆଦି ସମସ୍ତ ନଦୀ ଓ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ସାରରୂପେ ଏକତ୍ର ବିଦ୍ୟମାନ।

Verse 58

सर्वदा नागकुंडे तु वसंति स्वाघशांतये । अनंतादिमहानागैरष्टाभिरिदमुत्तमम्

ନାଗକୁଣ୍ଡରେ ମହାନାଗମାନେ ସଦା ନିଜ ପାପଶାନ୍ତି ପାଇଁ ବସନ୍ତି। ଅନନ୍ତ ଆଦି ଆଠ ମହାନାଗଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଉତ୍ତମ ତୀର୍ଥ ଶୋଭିତ।

Verse 59

कल्पितं मुक्तिदं तीर्थं रामसेतौ शिवंकरम् । अगस्त्यकुण्डं संप्राप्य ततः स्नायादनुत्तमम्

ରାମସେତୁରେ ପ୍ରାଚୀନରୁ କଳ୍ପିତ, ମୋକ୍ଷଦାୟକ ଓ ଶିବକୃପାରେ ମଙ୍ଗଳକର ଏକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଅଛି। ତାପରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟକୁଣ୍ଡକୁ ପହଞ୍ଚି ସେହି ଅନୁତ୍ତମ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରୁ।

Verse 60

अथाग्नितीर्थमासाद्य सर्वदुष्कर्मनाशनम् । स्नात्वा संतर्प्य विधिवच्छ्राद्धं कुर्यात्पितॄन्स्मरन्

ତାପରେ ସମସ୍ତ ଦୁଷ୍କର୍ମନାଶକ ଅଗ୍ନିତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି ସ୍ନାନ କରି, ବିଧିପୂର୍ବକ ତର୍ପଣ ଦେଇ, ପିତୃମାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି ନିୟମାନୁସାରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 61

गोभूहिरण्य धान्यादि ब्राह्मणेभ्यः स्वशक्तितः । दत्त्वाग्नितीर्थतीरे तु सर्वपापैः प्रमुच्यते

ଅଗ୍ନିତୀର୍ଥ ତଟରେ ନିଜ ଶକ୍ତିଅନୁସାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଗୋ, ଭୂମି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ଧାନ୍ୟ ଆଦି ଦାନ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।

Verse 62

अथवा यानि तीर्थानि चक्रतीर्थमुखानि वै । अनुक्रांतानि विप्रेंद्राः सर्वपापहराणि तु

ଅଥବା, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ! ଚକ୍ରତୀର୍ଥ ଆଦି ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଏହି ବର୍ଣ୍ଣନାରେ ଅନୁକ୍ରମେ ଉଲ୍ଲେଖିତ/ଅତିକ୍ରାନ୍ତ, ସେଗୁଡ଼ିକ ନିଶ୍ଚୟ ସର୍ବପାପହର।

Verse 63

स्नायात्तदनुपूर्वेण स्नायाद्वापि यथारुचि । स्नात्वैवं सर्वतीर्थेषु श्राद्धादीनि समाचरेत्

ସେହି ଅନୁକ୍ରମରେ ସ୍ନାନ କରୁ, କିମ୍ବା ନିଜ ରୁଚିଅନୁସାରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ନାନ କରୁ। ଏଭଳି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଆଦି କର୍ମଗୁଡ଼ିକୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ଆଚରଣ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 64

पश्चाद्रामेश्वरं प्राप्य निषेव्य परमेश्वरम् । सेतुमाधवमागत्य तथा रामं च लक्ष्मणम्

ତାପରେ ରାମେଶ୍ୱରକୁ ପହଞ୍ଚି ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ସେବା-ଆରାଧନା କରିବା ଉଚିତ। ପରେ ସେତୁମାଧବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଏବଂ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଣାମ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 65

सीतां प्रभंजनसुतं तथान्यान्कपिसत्तमान् । तत्रत्य सर्वतीर्थेषु स्नात्वा नियमपूर्वकम्

ସୀତାଙ୍କୁ, ପ୍ରଭଞ୍ଜନସୁତ ହନୁମାନଙ୍କୁ ଓ ଅନ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନରବୀରମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ସେଠାରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥରେ ନିୟମପୂର୍ବକ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 66

प्रणम्य रामनाथं च रामचंद्रं तथापरान् । नमस्कृत्य धनुष्कोटिं ततः स्नातुं व्रजेन्नरः

ରାମନାଥଙ୍କୁ, ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଓ ଅନ୍ୟ ପୂଜ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଧନୁଷ୍କୋଟିକୁ ନମସ୍କାର କରି, ପରେ ମନୁଷ୍ୟ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଯିବା ଉଚିତ।

Verse 67

तत्र पाषाण दानादिपूर्वोक्तनियमं चरेत् । धनुष्कोटौ च दानानि दद्याद्वित्तानुसारतः

ସେଠାରେ ପାଷାଣଦାନ ଆଦି ପୂର୍ବୋକ୍ତ ନିୟମଗୁଡ଼ିକୁ ଆଚରଣ କରିବା ଉଚିତ; ଧନୁଷ୍କୋଟିରେ ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ।

Verse 68

क्षत्रं गाश्च तथान्यानि वस्त्राण्यन्यानि चादरात् । ब्राह्मणेभ्यो वेदविद्भ्यो दद्याद्वित्तानुसारतः

ଆଦରସହ, ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ, କ୍ଷେତ୍ର/ଭୂମି, ଗାଈ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ବେଦବିଦ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 69

कोटितीर्थं ततः प्राप्य स्नायान्नियमपूर्वकम् । ततो रामेश्वरं देवं प्रणमेद्वृषभध्वजम्

ତାପରେ କୋଟିତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି ନିୟମପୂର୍ବକ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ; ତାହାପରେ ବୃଷଭଧ୍ୱଜ ଦେବ ରାମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 70

विभवे सति विप्रेभ्यो दद्यात्सौवर्णदक्षिणाम् । तिलान्धान्यं च गां क्षेत्रं वस्त्राण्यन्यानि तंडुलान्

ସାମର୍ଥ୍ୟ ଥିଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ-ଦକ୍ଷିଣା ଦେବା ଉଚିତ; ତଥା ତିଳ, ଧାନ୍ୟ, ଗାଈ, ଜମି, ବସ୍ତ୍ର, ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଓ ଚାଉଳ ମଧ୍ୟ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 71

दद्याद्वित्तानुसारेण वित्तलोभविवर्जितः । धूपं दीपं च नैवेद्यं पूजोपकरणानिच

ଧନଲୋଭ ତ୍ୟାଗ କରି, ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ—ଧୂପ, ଦୀପ, ନୈବେଦ୍ୟ ଏବଂ ପୂଜାର ଅନ୍ୟ ଉପକରଣମାନେ ମଧ୍ୟ।

Verse 72

रामेश्वराय देवाय दद्याद्वित्तानुसारतः । स्तुत्वा रामेश्वरं देवं प्रणम्य च सभक्तिकम्

ଦେବ ରାମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ; ରାମେଶ୍ୱର ଦେବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି ଭକ୍ତିସହ ପ୍ରଣାମ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 73

अनुज्ञाप्य ततो गच्छत्सेतुमाधवसंनिधिम् । तस्मै दत्त्वा च धूपादीननुज्ञाप्य च माधवम्

ତାପରେ ଅନୁମତି ନେଇ ସେତୁ-ମାଧବଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ତାଙ୍କୁ ଧୂପ ଆଦି ଅର୍ପଣ କରି, ପୁନର୍ବାର ମାଧବଙ୍କୁ ଅନୁମତି ନେବା ଉଚିତ।

Verse 74

पूर्वोक्तनियमोपेतः पुनरायात्स्वकं गृहम् । ब्राह्मणान्भोजयेदन्नैः षड्रसैः परिपूरितैः

ପୂର୍ବୋକ୍ତ ନିୟମରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ପୁନର୍ବାର ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ଷଡ୍ରସରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଅନ୍ନଦ୍ୱାରା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇବା ଉଚିତ।

Verse 75

तेनैव रामनाथोऽस्मै प्रीतोऽभीष्टं प्रयच्छति । नारकं चास्य नास्त्येव दारिद्र्यं च विनश्यति

ସେହି ପୁଣ୍ୟକର୍ମରେ ରାମନାଥ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ତାକୁ ଅଭୀଷ୍ଟ ବର ଦାନ କରନ୍ତି। ଏମିତି ଲୋକଙ୍କର ନରକପାତ ନାହିଁ, ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ମଧ୍ୟ ନଶିଯାଏ।

Verse 76

संततिर्वर्धते तस्य पुरुषस्य द्विजोत्तमाः । संसारमवधूयाशु सायुज्यमपि यास्यति

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ, ସେ ପୁରୁଷର ସନ୍ତତି ବୃଦ୍ଧି ପାଏ; ଏବଂ ସେ ଶୀଘ୍ର ସଂସାରବନ୍ଧନ ଝାଡ଼ି ଦେଇ ସାୟୁଜ୍ୟ (ଭଗବତ୍ସଂଯୋଗ) ମଧ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 77

अत्रागन्तुमशक्तश्चेच्छ्रुतिस्मृत्यागमेषु यत् । ग्रंथजातं महापुण्यं सेतुमाहात्म्यसूचकम्

ଯଦି କେହି ଏଠାକୁ ଆସିବାକୁ ଅସମର୍ଥ ହୁଏ, ତେବେ ଶ୍ରୁତି-ସ୍ମୃତି-ଆଗମରେ ସେତୁର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ସୂଚକ ଯେ ମହାପୁଣ୍ୟ ଗ୍ରନ୍ଥସମୂହ ଅଛି, ସେହିଟି ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଉପାୟ।

Verse 78

तं ग्रंथं पाठयेद्विप्रा महापातकनाशनम् । इदं वा सेतुमाहात्म्यं पठेद्भक्तिपुरःसरम्

ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ମହାପାତକନାଶକ ସେହି ଗ୍ରନ୍ଥ ପାଠ କରିବା ଉଚିତ; କିମ୍ବା ଭକ୍ତିକୁ ଅଗ୍ରେ ରଖି ଏହି ସେତୁମାହାତ୍ମ୍ୟ ପାଠ କର।

Verse 79

सेतुस्नानफलं पुण्यं तेनाप्नोति न संशयः । अंधपंग्वादिविषयमेतत्प्रोक्तं मनीषिभिः

ସେ ସେତୁସ୍ନାନର ପୁଣ୍ୟଫଳ ନିଶ୍ଚୟ ପାଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ମନୀଷୀମାନେ ଅନ୍ଧ, ପଙ୍ଗୁ ଆଦିଙ୍କ ବିଷୟକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖି ଏହା କହିଛନ୍ତି।

Verse 80

श्रीसूत उवाच । एवं वः कथितो विप्राः सेतुयात्राक्रमो द्विजाः । एतत्पठन्वा शृण्वन्वा सर्वदुःखाद्विमुच्यते

ଶ୍ରୀସୂତ କହିଲେ—ହେ ବିପ୍ର ଦ୍ୱିଜମାନେ! ସେତୁଯାତ୍ରାର କ୍ରମ ତୁମମାନଙ୍କୁ ଏଭଳି କହିଦିଆଗଲା। ଏହା ପଢ଼ିଲେ କିମ୍ବା ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଶୁଣିଲେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।