Adhyaya 43
Brahma KhandaSetubandha MahatmyaAdhyaya 43

Adhyaya 43

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଶ୍ରୀସୂତ ରାମନାଥ/ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗର ମାହାତ୍ମ୍ୟକୁ ସୁସଂଗତ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି। ଆରମ୍ଭରେ ଫଳଶ୍ରୁତି ରହିଛି—ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ପାପମୁକ୍ତ ହୁଏ; ଏବଂ ରାମ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଲିଙ୍ଗର ଏକବାର ଦର୍ଶନ ମଧ୍ୟ ଶିବସାୟୁଜ୍ୟରୂପ ମୋକ୍ଷଦାୟକ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି। ଯୁଗଗଣନା ଦ୍ୱାରା କଳିଯୁଗରେ ଭକ୍ତିସ୍ପର୍ଶର ଫଳ ଶୀଘ୍ର ଓ ବହୁଗୁଣ ହୁଏ ବୋଲି ମହିମା ବଢ଼ାଯାଇଛି। ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ, ଦେବତା, ଋଷି ଓ ପିତୃଗଣଙ୍କ ସନ୍ନିଧି ଅଛି ବୋଲି କଥା ଆସେ। ସ୍ମରଣ, ସ୍ତୁତି, ପୂଜା ଓ ନାମୋଚ୍ଚାରଣମାତ୍ରକୁ ଦୁଃଖ, ଭୟ ଏବଂ ପରଲୋକ ଦଣ୍ଡରୁ ରକ୍ଷାକାରୀ ଧର୍ମୋପାୟ ଭାବେ ଦେଖାଯାଇଛି। ଦର୍ଶନ କିମ୍ବା କୀର୍ତ୍ତନରେ ମହାପାତକ ନାଶ ହୁଏ ବୋଲି ବିସ୍ତୃତ ଫଳଶ୍ରୁତି ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି। ପରେ ମହାଲିଙ୍ଗକେନ୍ଦ୍ରିକ ଅଷ୍ଟବିଧ ଭକ୍ତି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ହୁଏ—ଭକ୍ତସେବା, ପ୍ରୀତିପୂର୍ବକ ପୂଜା, ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଉପାସନା, ଦେବତା ପାଇଁ ଦେହଶ୍ରମ, ମାହାତ୍ମ୍ୟ ଧ୍ୟାନଦେଇ ଶ୍ରବଣ, ଭକ୍ତିଜନ୍ୟ ଦେହଭାବ, ନିରନ୍ତର ସ୍ମରଣ, ଏବଂ ଲିଙ୍ଗପରାୟଣ ଜୀବିକା—ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ସୁଲଭ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଶେଷରେ ମନ୍ଦିରନିର୍ମାଣ ଓ ଦୁଧ, ଦହି, ଘିଅ, ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ, ରସ, ସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳ ଆଦିରେ ଅଭିଷେକ, ବେଦପାଠ ସହିତ, ଏବଂ ତାହାର ଲୋକ/ଫଳ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି—ନିରନ୍ତର ସେବାରେ ଐହିକ ସମୃଦ୍ଧି ଓ ପରମ ମୁକ୍ତି ମିଳେ ବୋଲି ଉପସଂହାର କରାଯାଏ।

Shlokas

Verse 1

श्रीसूत उवाच । अथेदानीं प्रवक्ष्यामि रामनाथस्य वैभवम् । यच्छ्रुत्वा सर्वपापेभ्यो मु्च्यते मानवो भुवि

ଶ୍ରୀସୂତ କହିଲେ—ଏବେ ମୁଁ ରାମନାଥଙ୍କ ବୈଭବ ପ୍ରବଚନ କରିବି; ତାହା ଶୁଣିଲେ ପୃଥିବୀରେ ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 2

रामप्रतिष्ठितं लिंगं यः पश्यति नरः सकृत् । स नरो मुक्तिमाप्नोति शिवसायुज्यरूपिणीम्

ଯେ ନର ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଲିଙ୍ଗକୁ ଏକଥର ମାତ୍ର ଦର୍ଶନ କରେ, ସେ ଶିବ-ସାୟୁଜ୍ୟରୂପ ମୋକ୍ଷ ପାଏ।

Verse 3

दशवर्षैस्तु यत्पुण्यं क्रियते तु कृते युगे । त्रेतायामेकवर्षेण तत्पुण्यं साध्यते नृभिः

କୃତଯୁଗରେ ଦଶ ବର୍ଷରେ ଯେ ପୁଣ୍ୟ ସଂପାଦିତ ହୁଏ, ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଏକ ବର୍ଷରେ ସେହି ପୁଣ୍ୟ ସାଧନ କରନ୍ତି।

Verse 4

द्वापरे तच्च मासेन तद्दिनेन कलौ युगे । तत्फलं कोटिगुणितं निमिषे निमिषे नृणाम्

ଦ୍ୱାପରଯୁଗରେ ସେହି ପୁଣ୍ୟ ଏକ ମାସରେ, କଳିଯୁଗରେ ଏକ ଦିନରେ ମିଳେ; ତାହାର ଫଳ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ କ୍ଷଣେ କ୍ଷଣେ କୋଟିଗୁଣ ହୁଏ।

Verse 5

निःसंदेहं भवेदेवं रामनाथविलोकिनाम् । रामेश्वर महालिंगे तीर्थानि सकलान्यपि

ରାମନାଥଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରୁଥିବାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ନିଃସନ୍ଦେହ ଏମିତି ହିଁ; ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗରେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।

Verse 6

विद्यंते सर्वदेवाश्च मुनयः पितरस्तथा । एककालद्विकालं वा त्रिकालं सर्वदैव वा

ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଦେବତା, ମୁନିମାନେ ଏବଂ ପିତୃଗଣ ମଧ୍ୟ ବିଦ୍ୟମାନ—ଏକ କାଳରେ, ଦ୍ୱିକାଳରେ, ତ୍ରିକାଳରେ, କିମ୍ବା ସଦା ସର୍ବଦା।

Verse 7

ये स्मरंति महादेवं रामनाथं विमुक्तिदम् । कीर्तयंत्यथवा विप्रास्ते विमुक्ताघपंजराः

ହେ ବିପ୍ରମାନେ! ଯେମାନେ ମହାଦେବ ରାମନାଥ—ମୁକ୍ତିଦାତା—ଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ତାଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପାପରୂପ ପିଞ୍ଜରାରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 8

सच्चिदानंदमद्वैतं सांबं रुद्रं प्रयांति वै । रामेश्वराख्यं यल्लिंगं रामचन्द्रेण पूजि तम्

ନିଶ୍ଚୟ ତେମାନେ ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦସ୍ୱରୂପ, ଅଦ୍ୱୈତ, ଉମାସହିତ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି—ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଯେ ଲିଙ୍ଗକୁ ପୂଜିଥିଲେ, ‘ରାମେଶ୍ୱର’ ନାମକ ସେହି ଲିଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା।

Verse 9

यस्य स्मरणमात्रेण यमपीडापि नो भवेत् । रामेश्वरमहालिंगं येऽर्चयंति सकृन्नराः

ଯାହାଙ୍କ ସ୍ମରଣମାତ୍ରେ ଯମପୀଡା ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ ନାହିଁ—ଯେମାନେ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ଅର୍ଚ୍ଚନା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସେହି ରକ୍ଷା ପାଆନ୍ତି।

Verse 10

न मानुषास्ते विज्ञेयाः किं तु रुद्रा न संशयः । रामेश्वरमहालिंगं नार्चितं येन भक्तितः

ଯେମାନେ ଭକ୍ତିସହିତ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ଅର୍ଚ୍ଚନା କରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ କେବଳ ମନୁଷ୍ୟ ନୁହେଁ; ନିଶ୍ଚୟ ସେମାନେ ରୁଦ୍ରସ୍ୱରୂପ, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 11

चिरकालं स संसारे संसरेद्दुःखसंकुले । रामेश्वरमहालिंगं ये पश्यंति सकृन्नराः

ଦୁଃଖରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ସଂସାରରେ ସେ ଦୀର୍ଘକାଳ ଭ୍ରମଣ କରେ—ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ କେବଳ ଏକଥର ଦେଖି (ହୃଦୟେ ଧାରଣ ନ କରେ)।

Verse 12

किं दानैः किं व्रतैस्तेषां किं तपोभिः किमध्वरैः । रामेश्वरमहालिंगं यो न चिंतयति क्षणम्

ଯେମାନେ କ୍ଷଣମାତ୍ର ମଧ୍ୟ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦାନ, ବ୍ରତ, ତପ ଓ ଯଜ୍ଞର କି ଉପକାର?

Verse 13

अज्ञानी स च पापी स्यात्स मूको बधिरस्तथा । स जडोंऽधश्च विज्ञेयश्छिद्रं तस्य सदा भवेत्

ସେ ଅଜ୍ଞାନୀ ଓ ପାପୀ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ; ସେ ଯେନେ ମୂକ ଓ ବଧିର, ଜଡ ଓ ଅନ୍ଧ—ତାହା ଜାଣିବା ଉଚିତ; ତାଙ୍କରେ ସଦା ଏକ ଦୋଷ ରହିଥାଏ।

Verse 14

धनक्षेत्रसुतादीनां तस्य हानिस्तथा भवेत् । रामेश्वरमहालिंगे सकृद्दृष्टे मुनीश्वराः

ହେ ମୁନୀଶ୍ୱରମାନେ! ତାଙ୍କର ଧନ, କ୍ଷେତ୍ର, ପୁତ୍ର ଆଦିରେ ମଧ୍ୟ ହାନି ହୁଏ—ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ଏକଥର ଦେଖିଥିଲେ ମଧ୍ୟ।

Verse 15

किं काश्या गयया किं वा प्रयागेणापि किं फलम् । दुर्लभं प्राप्य मानुष्यं मानवा यत्र भूतले

କାଶୀର କି ଲାଭ, ଗୟାର କି, ପ୍ରୟାଗର ଫଳ ମଧ୍ୟ କି—ଯେତେବେଳେ ଦୁର୍ଲଭ ମାନବଜନ୍ମ ପାଇ ମଧ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟ ଏହି ଭୂତଳରେ (ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ) ନ ଖୋଜେ?

Verse 16

रामनाथमहालिंगं नमस्यंत्यर्चयंति च । जन्म तेषां हि सफलं ते कृतार्थाश्च नेतरे

ଯେମାନେ ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ନମସ୍କାର କରି ଅର୍ଚ୍ଚନା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଜନ୍ମ ନିଶ୍ଚୟ ସଫଳ; ସେମାନେ ହିଁ କୃତାର୍ଥ, ଅନ୍ୟେ ନୁହେଁ।

Verse 17

रामेश्वरमहालिंगे पूजिते वा स्मृतेपि वा । विष्णुना ब्रह्मणा किं वा शक्रेणाप्यखिलामरैः

ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗ ପୂଜିତ ହେଉ କି କେବଳ ସ୍ମୃତ ହେଉ—ବିଷ୍ଣୁ, ବ୍ରହ୍ମା କିମ୍ବା ଇନ୍ଦ୍ର ସହ ସମସ୍ତ ଦେବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ—ସେ କର୍ମ ପରମ ପୁଣ୍ୟଦାୟକ ବୋଲି କଥିତ।

Verse 18

रामनाथमहालिंगं भक्तियुक्ताश्च ये नराः । तेषां प्रणामस्मरणपूजायुक्तास्तु ये नराः

ଯେ ନରମାନେ ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିଯୁକ୍ତ, ଏବଂ ଯେମାନେ ତାହାକୁ ପ୍ରଣାମ, ସ୍ମରଣ ଓ ପୂଜାରେ ନିୟୁକ୍ତ—ସେମାନେ ବିଶେଷ ମଙ୍ଗଳଫଳର ଭାଗୀ।

Verse 19

न ते पश्यंति दुःखानि नैव यांति यमालयम् । ब्रह्महत्यासहस्राणि सुरापानायुतानि च

ସେମାନେ ଦୁଃଖ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ, ଯମାଳୟକୁ ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ; ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାର ସହସ୍ର ପାପ ଓ ସୁରାପାନର ଅୟୁତ ପାପ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କର ନଶିଯାଏ।

Verse 20

दृष्टे रामेश्वरे देवे विलयं यांति कृत्स्नशः । ये वांछंति सदा भोगं राज्यं च त्रिदशालये

ଦେବ ରାମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ (ପାପ-ଦୁଃଖାଦି) ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଲୟ ପାଏ; ଏବଂ ଯେମାନେ ତ୍ରିଦଶାଳୟ (ସ୍ୱର୍ଗ) ରେ ଭୋଗ ଓ ରାଜ୍ୟ ସଦା ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତାହା ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।

Verse 21

रामे श्वरमहालिंगं ते नमंतु सकृन्मुदा । यानि कानि च पापानि जन्मकोटिकृतान्यपि

ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ପ୍ରଣାମ କରୁନ୍ତୁ; ଯେକୌଣସି ପାପ—କୋଟି ଜନ୍ମରେ କୃତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ—ତାହା ଶମି ନଶିଯାଏ।

Verse 22

तानि रामेश्वरे दृष्टे विलयं यांति सर्वदा । संपर्कात्कौतुकाल्लोभाद्भयाद्वापि च संस्मरन्

ରାମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ ସେହି ପାପସମୂହ ସଦା ଲୟ ପାଉଛି। ସ୍ପର୍ଶ, କୌତୁହଳ, ଲୋଭ କିମ୍ବା ଭୟରୁ ମଧ୍ୟ ଯେ ସ୍ମରେ, ତାହାର ସ୍ମରଣ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ରକାରୀ।

Verse 23

रामेश्वरमहालिंगं नेहामुत्र च दुःखभाक् । रामेश्वरमहालिंगं कीर्तयन्नर्चयन्नपि

ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗ ସହ ଯାହାର ସମ୍ବନ୍ଧ, ସେ ନ ଇହଲୋକେ ନ ପରଲୋକେ ଦୁଃଖଭାଗୀ ହୁଏ। ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ କୀର୍ତ୍ତନ କରି ଅର୍ଚ୍ଚନ କଲେ ମଧ୍ୟ ଶୋକମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 24

अवश्यं रुद्रसारूप्यं लभते नात्र संशयः । यथैधांसि समिद्धोऽग्निर्भस्मसात्कुरुते क्षणात्

ସେ ନିଶ୍ଚୟ ରୁଦ୍ରସଦୃଶ ରୂପ ପାଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଯେପରି ଜ୍ୱଳିତ ଅଗ୍ନି କ୍ଷଣମାତ୍ରେ ଇନ୍ଧନକୁ ଭସ୍ମ କରିଦିଏ,

Verse 25

तथा पापानि सर्वाणि रामेश्वरविलोकनात् । रामेश्वरमहालिंगभक्तिरष्टविधा स्मृता

ସେହିପରି ରାମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶିଯାଏ। ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗର ଭକ୍ତି ଅଷ୍ଟବିଧ ବୋଲି ସ୍ମୃତ।

Verse 26

तद्भक्तजनवात्सल्यं तत्पूजापरितोषणम् । स्वयं तत्पूजनं भक्त्या तदर्थे देहचेष्टितम्

ତାଙ୍କ ଭକ୍ତଜନଙ୍କ ପ୍ରତି ବାତ୍ସଲ୍ୟ, ତାଙ୍କ ପୂଜାରେ ଆନନ୍ଦ-ପରିତୋଷ, ଭକ୍ତିସହିତ ସ୍ୱୟଂ ତାଙ୍କ ପୂଜନ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ନିମିତ୍ତେ ଦେହଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରୟାସ—(ଏହିମାନେ ଭକ୍ତିର ଅଙ୍ଗ)।

Verse 27

तन्माहात्म्यकथानां च श्रवणेष्वादरस्तथा । स्वरनेत्रशरीरेषु विकारस्फुरणं तथा

ସେଇ ପବିତ୍ର ମାହାତ୍ମ୍ୟକଥା ଶ୍ରବଣରେ ଯେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଆଦର ଜାଗେ, ଏବଂ ଭକ୍ତିରୁ ସ୍ୱର, ନେତ୍ର ଓ ଶରୀରରେ ହେଉଥିବା ବିକାର—କମ୍ପନ ଆଦି—ଏହାମଧ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ ଅଟେ।

Verse 28

रामेश्वरमहालिंगस्मरणं संततं तथा । रामेश्वरमहालिंगमाश्रित्यैवोपजीवनम्

ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗର ନିରନ୍ତର ସ୍ମରଣ, ଏବଂ ସେଇ ରାମେଶ୍ୱର-ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ମାତ୍ର ଆଶ୍ରୟ କରି, ତାହାକୁ ପରମ ଶରଣ ମାନି ଜୀବନ ଯାପନ କରିବା।

Verse 29

एवमष्टविधा भक्तिर्यस्मिन्म्लेच्छेऽपिविद्यते । स एव मुक्तिक्षेत्राणां दायभाक्परिकीर्त्यते

ଏପରି ଭାବେ ଯଦି କୌଣସି ମ୍ଲେଚ୍ଛ (ବିଦେଶୀ) ମଧ୍ୟରେ ଅଷ୍ଟବିଧ ଭକ୍ତି ଥାଏ, ତେବେ ସେ ମୁକ୍ତିକ୍ଷେତ୍ରମାନଙ୍କର ଦାୟଭାଗୀ (ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ) ବୋଲି ପ୍ରକାଶିତ ହୁଏ।

Verse 30

भक्त्या त्वनन्यया मुक्तिर्ब्रह्मज्ञानेन निश्चिता । वेदांतशास्त्रश्रवणाद्यतीनामूर्ध्वरेतसाम्

ଅନନ୍ୟ ଭକ୍ତିଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତି ନିଶ୍ଚିତ; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନଦ୍ୱାରା ସେହି ମୁକ୍ତି ଦୃଢ଼ ଭାବେ ସିଦ୍ଧ ହୁଏ। ବେଦାନ୍ତଶାସ୍ତ୍ର ଶ୍ରବଣ ଆଦି ଦ୍ୱାରା ଊର୍ଧ୍ୱରେତସ ଯତିମାନେ ଏହା ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।

Verse 31

सा च मुक्तिर्विना ज्ञानदर्शनश्रवणोद्भवम् । यत्राश्रमं विना विप्रा विरक्तिं च विना तथा

ସେହି ମୁକ୍ତି ଜ୍ଞାନ, ସମ୍ୟକ୍ ଦର୍ଶନ ଓ ଶାସ୍ତ୍ରଶ୍ରବଣରୁ ଉଦ୍ଭବ ନ ହେଲେ ହୁଏ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ, ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ଆଶ୍ରମ-ନିୟମ ବିନା ଓ ବୈରାଗ୍ୟ ବିନା ମଧ୍ୟ ତାହା ଲଭ୍ୟ—ଏହି ଭାବ।

Verse 32

सर्वेषां चैव वर्णानामखिलाश्रमिणामपि । रामेश्वरमहालिंगदर्शनादेव केवलात्

ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣର ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଆଶ୍ରମସ୍ଥଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ—କେବଳ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗର ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ (ପରମ ଫଳ) ମିଳେ।

Verse 33

अपुनर्भवदा मुक्तिर्भ विष्यत्यविलंबिता । कृमिकीटाश्च देवाश्च मुनयश्च तपोधनाः

ପୁନର୍ଜନ୍ମକୁ ନାଶ କରୁଥିବା ମୁକ୍ତି ବିଳମ୍ବ ବିନା ମିଳେ; କୃମି-କୀଟ, ଦେବତା ଓ ତପୋଧନ ମୁନିମାନେ—ସମସ୍ତେ ସେଠାରେ ତାହା ପାଆନ୍ତି।

Verse 34

तुल्या रामेश्वरक्षेत्रे रामनाथप्रसादतः । पापं कृतं मयानेकमिति मा क्रियतां भयम्

ରାମେଶ୍ୱର କ୍ଷେତ୍ରରେ ରାମନାଥଙ୍କ ପ୍ରସାଦରେ ସମସ୍ତେ ସମାନ ହୁଅନ୍ତି; ‘ମୁଁ ଅନେକ ପାପ କରିଛି’ ଭାବି ଭୟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।

Verse 35

मा गर्वः क्रियतां पुण्यं मयाकारीति वा जनैः । रामेश्वरमहालिंगे सांबरुद्रे विलोकिते

ଲୋକମାନେ ‘ମୁଁ ପୁଣ୍ୟ କରିଛି’ ବୋଲି ଗର୍ବ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ; ଅମ୍ବାସହିତ ରୁଦ୍ରସ୍ୱରୂପ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗର ଦର୍ଶନ ହେଲେ ଅହଂକାର ଶୋଭେ ନାହିଁ।

Verse 36

न न्यूना नाधिकाश्च स्युः किं तु सर्वे जनाः समाः । रामेश्वरमहालिंगं यः पश्यति सभक्तिकम्

କେହି ନ୍ୟୁନ ନୁହେଁ, କେହି ଅଧିକ ନୁହେଁ; ସମସ୍ତେ ସମାନ। ଯେ ଭକ୍ତିସହିତ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ଦେଖେ, ସେ କୃପା ପାଏ।

Verse 37

न तेन तुल्यतामेति चतुर्वेद्यपि भूतले । रामेश्वरमहालिंगे भक्तो यः श्वपचोऽपि सन्

ପୃଥିବୀରେ ଚାରି ବେଦର ଜ୍ଞାତା ମଧ୍ୟ ସେଇ ଭକ୍ତଙ୍କ ସମାନ ନୁହେଁ; ଯେ ଶ୍ୱପଚ (ଅନ୍ତ୍ୟଜ) ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗରେ ଅନନ୍ୟ ଭକ୍ତି ରଖେ।

Verse 38

तस्मै दानानि देयानि नान्यस्मै च त्रयीविदे । या गतिर्योगयुक्तानां मुनीनामूर्ध्वरेतसाम्

ସେଇ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ହିଁ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ, ଅନ୍ୟକୁ ନୁହେଁ—ସେ ତ୍ରୟୀ (ବେଦତ୍ରୟ) ଜ୍ଞାତା ହେଲେ ମଧ୍ୟ। ଯୋଗଯୁକ୍ତ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟନିଗ୍ରହୀ ଓ ଊର୍ଧ୍ୱରେତସ ମୁନିମାନଙ୍କ ଯେ ଗତି, ସେଇ ଗତି ଏହି ଭକ୍ତ ପାଏ।

Verse 39

सा गतिः सर्वजंतूनां रामेश्वरविलोकिनाम् । रामनाथशिवक्षेत्रे ये वसंति नरा द्विजाः

ରାମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରୁଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ସେଇ ପରମ ଗତି ପାଆନ୍ତି। ଏବଂ ରାମନାଥ ଶିବକ୍ଷେତ୍ରରେ ବସୁଥିବା ମନୁଷ୍ୟ—ବିଶେଷକରି ଦ୍ୱିଜମାନେ—ମଧ୍ୟ ସେହି ଗତିର ଭାଗୀ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 40

ते सर्वे पञ्चवक्त्राः स्युश्चंद्रालंकृतमस्तकाः । नागाभरणसंयुक्तास्तथैव वृषभध्वजाः

ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ପଞ୍ଚବକ୍ତ୍ର ହୁଅନ୍ତି, ମସ୍ତକରେ ଚନ୍ଦ୍ର ଅଳଙ୍କାର ଶୋଭା ପାଏ; ନାଗାଭରଣରେ ଭୂଷିତ ଓ ବୃଷଭଧ୍ୱଜ ଧାରଣକାରୀ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 41

त्रिनेत्रा भस्मदिग्धांगाः कपालाकृतिशेखराः । साक्षात्सांबा महादेवा भवेयुर्नात्र संशयः

ସେମାନେ ତ୍ରିନେତ୍ର ହୁଅନ୍ତି, ଅଙ୍ଗ ପବିତ୍ର ଭସ୍ମରେ ଲେପିତ ଥାଏ ଏବଂ ଶିରେ କପାଳାକୃତି ଶେଖର ଧାରଣ କରନ୍ତି; ସେମାନେ ଶାମ୍ବାସହିତ ସାକ୍ଷାତ୍ ମହାଦେବ ହୋଇଯାନ୍ତି—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 42

रामनाथशिवक्षेत्रं ये व्रजंति नरा मुदा । पदेपदेऽश्वमेधानां प्राप्नुयुः सुकृतानि ते

ଯେ ନରମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ରାମନାଥଙ୍କ ଶିବକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯାଆନ୍ତି, ସେମାନେ ପଦେ ପଦେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞସମ ପୁଣ୍ୟ ପାଆନ୍ତି।

Verse 43

रामसेतुं समाश्रित्य रामनाथस्य तुष्टये । ददाति ग्राममेकं यो ब्राह्मणाय सभक्तिकम्

ରାମସେତୁକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ରାମନାଥଙ୍କ ସନ୍ତୋଷ ପାଇଁ ଯେ ଭକ୍ତିସହିତ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ଗ୍ରାମ ଦାନ କରେ—

Verse 44

तेन भूः सकला दत्ता सशैलवनकानना । पत्रं पुष्पं फलं तोयं रामनाथाय यो नरः

ସେହି ଦାନଦ୍ୱାରା ପର୍ବତ, ବନ ଓ କାନନ ସହିତ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ଦାନ ହୋଇଥିବା ପରି ଗଣ୍ୟ ହୁଏ। ଏବଂ ଯେ ନର ରାମନାଥଙ୍କୁ ପତ୍ର, ପୁଷ୍ପ, ଫଳ କିମ୍ବା ଜଳ ଅର୍ପଣ କରେ—

Verse 45

भक्त्या ददाति तं रक्षेद्रामनाथो ह्यहर्निशम् । रामनाथमहालिंगे सांबे कारुणिके शिवे

ଯେ ଭକ୍ତିରେ ଅର୍ପଣ କରେ, ରାମନାଥ ନିଶ୍ଚୟ ତାହାକୁ ଦିନରାତି ରକ୍ଷା କରନ୍ତି; କାରଣ ଏହା ରାମନାଥଙ୍କ ମହାଲିଙ୍ଗ—ଶାମ୍ବାସହ କରୁଣାମୟ ଶିବ।

Verse 46

अत्यंतदुर्लभा भक्तिस्तत्पूजाप्यतिदुर्लभा । स्तोत्रं च दुर्लभं प्रोक्तं स्मरणं चातिदुर्लभम्

ଭକ୍ତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ; ତାଙ୍କ ପୂଜା ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ଦୁର୍ଲଭ। ସ୍ତୋତ୍ର ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି, ଏବଂ ତାଙ୍କ ସ୍ମରଣ ତ ଅତିଦୁର୍ଲଭ।

Verse 47

रामनाथेश्वरं लिंगं महादेवं त्रिलोचनम् । शरणं ये प्रपद्यंते भक्तियुक्तेन चेतसा

ଯେମାନେ ଭକ୍ତିଯୁକ୍ତ ଚିତ୍ତରେ ରାମନାଥେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ—ମହାଦେବ, ତ୍ରିନେତ୍ର ପ୍ରଭୁ—ଙ୍କ ଶରଣ ନେନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ପବିତ୍ର ସେତୁରେ ଶିବଙ୍କ ନିଶ୍ଚିତ ରକ୍ଷା ପାଆନ୍ତି।

Verse 48

लाभस्तेषां जयस्तेषा मिह लोके परत्र च । रामनाथमहालिंगविषया यस्य शेमुषी

ଇହଲୋକ ଓ ପରଲୋକ—ଦୁହିଁଠାରେ ଲାଭ ଓ ଜୟ ସେମାନଙ୍କର; ଯାହାଙ୍କ ବୁଦ୍ଧି ରାମନାଥଙ୍କ ମହାଲିଙ୍ଗରେ ନିରନ୍ତର ନିବିଷ୍ଟ ରହେ।

Verse 49

दिवारात्रं च भवति स वै धन्यतरो भुवि । रामनाथेश्वरं लिंगं यो न पूजयते शिवम्

ଯେ ରାମନାଥେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗରୂପ ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ସେ ଦିନରାତି ପୃଥିବୀରେ ସର୍ବାଧିକ ଧନ୍ୟ ହୁଏ।

Verse 50

नायं भुक्तेश्च मुक्तेश्च राज्यानामपि भाजनम् । रामेश्वरमहालिंगं यः पूजयति भक्तितः

ଯେ ଭକ୍ତିସହିତ ରାମେଶ୍ୱର ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ପୂଜା କରେ, ସେ ଭୋଗ, ମୋକ୍ଷ ଏବଂ ରାଜ୍ୟସମ୍ପଦାର ମଧ୍ୟ ଯୋଗ୍ୟ ପାତ୍ର ହୁଏ।

Verse 51

भुक्तिमुक्त्योश्च राज्यानामसौ परमभाजनम् । रामनाथार्चनसमं नाधिकं पुण्यमस्ति वै

ସେ ଭୋଗ, ମୋକ୍ଷ ଓ ରାଜ୍ୟସମ୍ପଦାର ପରମ ପାତ୍ର ହୁଏ; ନିଶ୍ଚୟ, ରାମନାଥଙ୍କ ଅର୍ଚ୍ଚନା ସମାନ କିମ୍ବା ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ପୁଣ୍ୟ କିଛି ନାହିଁ।

Verse 52

रामनाथेश्वरं लिंगं द्वेष्टि यो मोहमास्थितः । ब्रह्महत्यायुतं तेन कृतं नरककारणम्

ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ମୋହାବିଷ୍ଟ ହୋଇ ରାମନାଥେଶ୍ୱରଙ୍କ ଲିଙ୍ଗକୁ ଦ୍ୱେଷ କରେ, ସେ ଦଶହଜାର ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାସମ ପାପ ଅର୍ଜନ କରି ନରକପତନର କାରଣ ହୁଏ।

Verse 53

तत्संभाषणमात्रेण मानवो नरकं व्रजेत् । रामनाथपरा देवा रामनाथपरा मखाः

ଏପରି ଦ୍ୱେଷୀ ସହ କେବଳ ସଙ୍ଗ ଓ କଥାବାର୍ତ୍ତାମାତ୍ରେ ମନୁଷ୍ୟ ନରକକୁ ଯାଇପାରେ। ଦେବତାମାନେ ରାମନାଥପରାୟଣ; ଯଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟ ରାମନାଥପରାୟଣ।

Verse 54

रामनाथपराः सर्वे तस्माद न्यन्न विद्यते । अतः सर्वं परित्यज्य रामनाथं समाश्रयेत्

ସମସ୍ତେ ରାମନାଥପରାୟଣ; ତେଣୁ ତାହାଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅନ୍ୟ କିଛି ନାହିଁ। ଏହେତୁ ସବୁକିଛି ପରିତ୍ୟାଗ କରି ରାମନାଥଙ୍କ ଶରଣ ନେବା ଉଚିତ।

Verse 55

रामनाथमहालिंगं शरणं याति चेन्नरः । दौर्मत्यं तस्य नास्त्येव शिवलोकं च यास्यति

ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗର ଶରଣ ନେଉଛି, ତାହାର ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ରହେ ନାହିଁ; ସେ ଶିବଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 56

सर्वयज्ञतपोदानतीर्थस्नानेषु यत्फलम् । तत्फलं कोटिगुणितं रामनाथस्य सेवया

ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ, ତପ, ଦାନ ଓ ତୀର୍ଥସ୍ନାନରୁ ଯେ ଫଳ ମିଳେ, ରାମନାଥଙ୍କ ସେବାରେ ସେହି ଫଳ କୋଟିଗୁଣିତ ହୋଇଯାଏ।

Verse 57

रामनाथेश्वरं लिंगं चिंतयन्घटिका द्वयम् । कुलैकवंशमुद्धृत्य शिवलोके महीयते

ଯେ ଦୁଇ ଘଟିକା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାମନାଥେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗକୁ ଚିନ୍ତନ କରେ, ସେ ନିଜ କୁଳର ଏକମାତ୍ର ବଂଶଧାରାକୁ ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ଧାର କରି ଶିବଲୋକରେ ମହିମା ପାଏ।

Verse 58

दिनमेकं तु यः पश्येद्रामनाथं महेश्वरम् । इहैव धनवान्भूत्वा सोंऽते रुद्रश्च जायते

ଯେ ଏକ ଦିନ ମାତ୍ର ରାମନାଥ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରେ, ସେ ଇହଲୋକରେ ଧନବାନ ହୁଏ ଏବଂ ଶେଷେ ରୁଦ୍ରତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 59

यः स्मरेत्प्रातरुत्थाय रामनाथं महेश्वरम् । अनेनैव शरीरेण स शिवो वर्तते भुवि

ଯେ ପ୍ରଭାତେ ଉଠି ରାମନାଥ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରେ, ସେ ଏହି ଶରୀରେଇ ପୃଥିବୀରେ ଶିବଭାବରେ ସ୍ଥିତ ହୋଇ ବସେ।

Verse 60

रामनाथमहालिंगद्रष्टुर्दर्शनमात्रतः । अन्येषां प्राणिनां पापं तत्क्षणादेव नश्यति

ରାମନାଥଙ୍କ ମହାଲିଙ୍ଗ ଦର୍ଶନ କରିଥିବା ଭକ୍ତଙ୍କୁ କେବଳ ଦେଖିଲେ ମାତ୍ର, ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପାପ ସେହି କ୍ଷଣରେ ନଶିଯାଏ।

Verse 61

रामनाथेश्वरं लिंगं मध्याह्ने यस्तु पश्यति । सुरापानसहस्राणि तस्य नश्यंति तत्क्षणात्

ଯେ ମଧ୍ୟାହ୍ନେ ରାମନାଥେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗକୁ ଦର୍ଶନ କରେ, ତାହାର ସୁରାପାନଜନିତ ସହସ୍ର ପାପ ସେହି କ୍ଷଣରେ ନଶିଯାଏ।

Verse 62

सायंकाले पश्यति यो रामनाथं सभक्तिकम् । गुरुस्त्रीगमनोत्पन्नपातकं तस्य नश्यति

ଯେ ସନ୍ଧ୍ୟାକାଳେ ଭକ୍ତିସହିତ ରାମନାଥଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରେ, ତାହାର ଗୁରୁପତ୍ନୀଗମନଜନିତ ପାପ ନଶିଯାଏ।

Verse 63

सायंकाले महास्तोत्रैः स्तौति रामेश्वरं तु यः । स्वर्णस्तेयसहस्राणि तस्य नश्यंति तत्क्षणात्

ଯେ ସନ୍ଧ୍ୟାକାଳେ ମହାସ୍ତୋତ୍ରଦ୍ୱାରା ରାମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରେ, ତାହାର ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣଚୋରିର ସହସ୍ର ପାପ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ନଶିଯାଏ।

Verse 64

स्नानं च धनुषः कोटौ रामनाथस्य दर्शनम् । इति लभ्येत वै पुंसां किं गंगाजलसेवया

ଧନୁଷ୍କୋଟିରେ ସ୍ନାନ ଓ ରାମନାଥଙ୍କ ଦର୍ଶନ—ଏହିଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ଇଷ୍ଟଫଳ ପାଏ; ତେବେ ଗଙ୍ଗାଜଳସେବାର କି ଆବଶ୍ୟକ?

Verse 65

रामनाथमहालिंगसेवया यन्न लभ्यते । तदन्यद्धर्मजालेन नैव लभ्येत कर्हिचित्

ରାମନାଥଙ୍କ ମହାଲିଙ୍ଗସେବାରେ ଯାହା ଲଭ୍ୟ ହୁଏନାହିଁ, ତାହା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଧର୍ମାଚାରର ଜାଲରେ କେବେ ମଧ୍ୟ ଲଭ୍ୟ ହୁଏନାହିଁ।

Verse 66

रामनाथं महालिगं यः कदापि न पश्यति । संकरः स तु विज्ञेयो न पितुर्बीजसंभवः

ଯେ କେବେ ମଧ୍ୟ ରାମନାଥଙ୍କ ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ଦର୍ଶନ କରେନାହିଁ, ସେ ସଂକର (ମିଶ୍ର/ପତିତ) ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ; ସେ ପିତୃବୀଜଜାତ ସତ୍ୟ ସନ୍ତାନ ନୁହେଁ।

Verse 67

रामनाथेतिशब्दं यस्त्रिः पठेत्प्रातरुत्थितः । तस्य पूर्वदिनोत्पन्नपातकं नश्यति क्षणात्

ଯେ ପ୍ରଭାତେ ଉଠି “ରାମନାଥ” ଶବ୍ଦକୁ ତିନିଥର ଜପ କରେ, ତାହାର ପୂର୍ବଦିନରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ପାପ କ୍ଷଣମାତ୍ରେ ନଶିଯାଏ।

Verse 68

रामनाथे महालिंगे भक्तरक्षणदीक्षिते । भोजने विद्यमानेऽपि याचनाः किं प्रयास्यथ

ଭକ୍ତରକ୍ଷାରେ ଦୀକ୍ଷିତ ରାମନାଥ—ସେଇ ମହାଲିଙ୍ଗ ସନ୍ନିହିତ ଥିଲେ, ଭୋଜନ ଥାକିଲେ ମଧ୍ୟ ଯାଚନା ଓ ଆର୍ତ୍ତ ବିନତି କାହିଁକି ଉଦ୍ଭବିବ?

Verse 69

रामनाथमहालिंगे प्रसन्ने करुणानिधौ । नश्यंति सकलाः क्लेशा यथा सूर्योदये हिमम्

କରୁଣାନିଧି ରାମନାଥଙ୍କ ମହାଲିଙ୍ଗ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟରେ ହିମ ଗଳିଯାଏ ପରି ସମସ୍ତ କ୍ଲେଶ ନଶିଯାଏ।

Verse 70

प्राणोत्क्रमणवेलायां रामनाथं स्मरेद्यदि । जन्मनेऽसौ न कल्पेत भूयः शंकरतामियात्

ପ୍ରାଣ ନିଷ୍କ୍ରମଣ ବେଳେ ଯେ ରାମନାଥଙ୍କୁ ସ୍ମରେ, ସେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ରହେନାହିଁ; ପୁନଃ ଶଙ୍କରତ୍ୱକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 71

रामनाथ महादेव मां रक्ष करुणानिधे । इति यः सततं ब्रूयात्कलिनासौ न बाध्यते

ଯେ ସଦା କହେ—“ହେ ରାମନାଥ ମହାଦେବ, ହେ କରୁଣାନିଧି, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର”—ସେ କଳିଯୁଗରେ ବାଧିତ ହୁଏନାହିଁ।

Verse 72

रामनाथ जगन्नाथ धूर्जटे नीललोहित । इति यः सततं ब्रूयाद्बाध्यतेऽसौ न मायया

ଯେ ସଦା “ହେ ରାମନାଥ, ଜଗନ୍ନାଥ, ଧୂର୍ଜଟି, ନୀଲଲୋହିତ” ବୋଲି ଜପେ, ସେ ମାୟାରେ ବାଧିତ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 73

नीलकण्ठ महादेव रामेश्वरसदाशिव । इति ब्रुवन्सदा जंतुर्नैव कामेन बाध्यते

ଯେ ସଦା “ହେ ନୀଳକଣ୍ଠ, ମହାଦେବ, ରାମେଶ୍ୱର, ସଦାଶିବ” ବୋଲେ, ସେ କାମରେ କେବେ ପୀଡିତ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 74

रामेश्वर यमाराते कालकूटविषादन । इतीरयञ्जनो नित्यं न क्रोधेन प्रपीड्यते

ଯେ ନିତ୍ୟ “ହେ ରାମେଶ୍ୱର, ଯମର ଶତ୍ରୁ, କାଳକୂଟ ବିଷନାଶକ” ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରେ, ସେ କ୍ରୋଧରେ ପୀଡିତ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 75

रामनाथालयं यस्तु दारुभिः कुरुते नरः । स पुमान्स्वर्गमाप्नोति त्रिकोटिकुलसंयुतः

ଯେ ନର କାଠଦ୍ୱାରା ରାମନାଥଙ୍କ ଆଳୟ (ମନ୍ଦିର) ନିର୍ମାଣ କରେ, ସେ ତ୍ରିକୋଟି କୁଳସହିତ ସ୍ୱର୍ଗ ପାଏ।

Verse 76

इष्टकाभिस्तु यः कुर्यात्स वैकुण्ठमवाप्नुयात् । शिलाभिः कुरुते यस्तु स गच्छेद्ब्रह्मणः पदम्

ଯେ ଇଟାଦ୍ୱାରା ତାହା ନିର୍ମାଣ କରେ, ସେ ବୈକୁଣ୍ଠ ପାଏ; ଯେ ପଥରଦ୍ୱାରା କରେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମପଦ (ବ୍ରହ୍ମଲୋକ) କୁ ଯାଏ।

Verse 77

स्फटिकादिशिलाभेदैः कुर्वन्नस्यालयं जनः । शिवलोकमवाप्नोति विमानवरमास्थितः

ସ୍ଫଟିକ ଆଦି ବିଭିନ୍ନ ଶିଳାଭେଦରେ ଯେ ଲୋକ ତାଙ୍କ (ରାମନାଥଙ୍କ) ଆଳୟ ନିର୍ମାଣ କରେ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିମାନରେ ଆସୀନ ହୋଇ ଶିବଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 78

रामनाथालयं ताम्रैः कुर्वन्भक्तिपुरःसरम् । शिवसामीप्यमाप्नोति शिवस्यार्द्धासनस्थितः

ଭକ୍ତିକୁ ଆଗରେ ରଖି ତାମ୍ରରେ ଯେ ରାମନାଥଙ୍କ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କରେ, ସେ ଶିବସାନ୍ନିଧ୍ୟ ପାଏ ଏବଂ ଶିବଙ୍କ ଅର୍ଧାସନରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୁଏ।

Verse 79

रामेश्वरालयं रूप्यैः कुर्वन्वै मानवो मुदा । शिवसारूप्यमाप्नोति शिववन्मोदते सदा

ଆନନ୍ଦରେ ରୂପ୍ୟ (ଚାନ୍ଦି) ଦ୍ୱାରା ଯେ ମଣିଷ ରାମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଆଳୟ ନିର୍ମାଣ କରେ, ସେ ଶିବସାରୂପ୍ୟ ପାଏ ଏବଂ ସଦା ଶିବବତ୍ ଆନନ୍ଦିତ ରହେ।

Verse 80

रामनाथालयं हेम्ना यः करोति सभक्तिकम् । स नरो मुक्तिमाप्नोति शिवसायुज्यरूपिणीम्

ଯେ ଭକ୍ତିସହିତ ସୁନାରେ ରାମନାଥଙ୍କ ଆଳୟ ନିର୍ମାଣ କରେ, ସେ ଶିବସାୟୁଜ୍ୟରୂପୀ ମୁକ୍ତି ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 81

रामनाथालयं हेम्ना धनाढ्यः कुरुते नरः । मृदा दरिद्रः कुरुते तयोः पुण्यं समं स्मृतम्

ଧନୀ ଲୋକ ସୁନାରେ ରାମନାଥଙ୍କ ଆଳୟ ନିର୍ମାଣ କରେ, ଦରିଦ୍ର ଲୋକ ମାଟିରେ କରେ—ଦୁହିଁଜଣଙ୍କ ପୁଣ୍ୟ ସମାନ ବୋଲି ସ୍ମୃତ।

Verse 82

रामनाथमहालिंगस्नानकाले द्विजोत्तमाः । त्रिसंध्यं गेयनृत्ते च मुखवाद्यैश्च काहलम्

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ, ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗର ସ୍ନାନକାଳେ ତ୍ରିସନ୍ଧ୍ୟା ପୂଜା ହେଉ; ସହିତ ଗୀତ-ନୃତ୍ୟ ଓ ଶଙ୍ଖନାଦ, କାହଳ ଏବଂ ବାୟୁବାଦ୍ୟର ଘୋଷ ହେଉ।

Verse 83

वाद्यान्यन्यानि कुरुते यः पुमान्भक्तिपूर्वकम् । स महापातकैर्मुक्तो रुद्रलोके महीयते

ଯେ ପୁରୁଷ ଭକ୍ତିପୂର୍ବକ ବିଭିନ୍ନ ଅନ୍ୟ ବାଦ୍ୟ ବଜାଏ, ସେ ମହାପାତକରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

Verse 84

योभिषेकस्य समये रामनाथस्य शूलिनः । रुद्राध्यायं च चमकं तथा पुरुषसूक्तकम्

ଯେ ଶୂଳଧାରୀ ରାମନାଥଙ୍କ ଅଭିଷେକ ସମୟରେ ରୁଦ୍ରାଧ୍ୟାୟ, ଚମକ ଏବଂ ପୁରୁଷସୂକ୍ତ ପାଠ କରେ…

Verse 85

त्रिसुपर्णं पंचशांतिं पावमान्यादिकं तथा । जपेत्प्रीतियुतो विप्रा नरकं न समश्नुते

…ଏବଂ ଯେ ପ୍ରୀତିସହିତ ତ୍ରିସୁପର୍ଣ, ପଞ୍ଚଶାନ୍ତି, ପାବମାନୀ ଆଦି ଜପ କରେ, ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ସେ ନରକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 86

गवां क्षीरेण दध्ना च पंचगव्यैर्घृतैस्तथा । रामनाथमहालिंगस्नानं नरकनाशनम्

ଗୋଦୁଧ, ଦଧି, ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ଏବଂ ଘୃତ ଦ୍ୱାରା ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗର ସ୍ନାନ କରିବା ନରକନାଶକ ଅଟେ।

Verse 87

रामनाथमहालिंगं घृतेन स्नापयेच्च यः । कल्पजन्मार्जितं पापं तत्क्षणादेव नश्यति

ଯେ ଘୃତଦ୍ୱାରା ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗର ଅଭିଷେକ କରେ, ତାହାର କଳ୍ପଜନ୍ମାର୍ଜିତ ପାପ ସେଇ କ୍ଷଣେ ନଶିଯାଏ।

Verse 88

रामनाथमहालिंगं गोक्षीरैः स्नापयन्नरः । कुलैकविंशमुत्तार्य शिवलोके महीयते

ଯେ ନର ଗୋକ୍ଷୀରଦ୍ୱାରା ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗର ଅଭିଷେକ କରେ, ସେ କୁଳର ଏକୋଇଶ ପୁରୁଷକୁ ଉଦ୍ଧାର କରି ଶିବଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

Verse 89

रामनाथमहालिंगं दध्ना संस्नापयन्नरः । सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुलोके महीयते

ଯେ ନର ଦଧିଦ୍ୱାରା ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗର ଅଭିଷେକ କରେ, ସେ ସର୍ବପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ବିଷ୍ଣୁଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

Verse 90

अभ्यंगं तिलतैलेन रामेश्वरशिवस्य यः । करोति हि सकृद्भक्त्या स कुबेरगृहे वसेत्

ଯେ ଭକ୍ତିସହିତ ତିଳତେଲରେ ରାମେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ଅଭ୍ୟଙ୍ଗ କରେ, ସେ କୁବେରଙ୍କ ଗୃହରେ ବାସ କରେ।

Verse 91

रामनाथमहालिंगे स्नानमिक्षुरसेन यः । सकृदप्याचरेद्भ क्त्या चन्द्रलोकं समश्नुते

ଯେ ଭକ୍ତିସହିତ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ଇକ୍ଷୁରସ (ଆଖୁ ରସ) ଦ୍ୱାରା ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗର ସ୍ନାନ-ଅଭିଷେକ କରେ, ସେ ଚନ୍ଦ୍ରଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 92

लिकुचाम्ररसोत्पन्नसारेण स्नापयन्नरः । रामनाथमहालिंगं पितृलोकं समश्नुते

ଲିକୁଚ ଓ ଆମ୍ବର ରସରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ସାରଦ୍ୱାରା ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ସ୍ନାନ କରାଏ, ସେ ପିତୃଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 93

नालिकेरजलैः स्नानं रामनाथमहेश्वरे । ब्रह्महत्यादिपापानां नाशनं परिकीर्तितम्

ନାରିକେଳ ଜଳଦ୍ୱାରା ରାମନାଥ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇବା ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଆଦି ପାପମାନଙ୍କର ନାଶକ ବୋଲି କୀର୍ତ୍ତିତ।

Verse 94

रामनाथमहालिंगं रंभापक्वैर्विमर्दयन् । विनाश्य सकलं पापं वायुलोके मही यते

ପକ୍କ କଦଳୀ (ରମ୍ଭା) ଦ୍ୱାରା ଯେ ରାମନାଥ ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ଭକ୍ତିରେ ମର୍ଦ୍ଦନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରି ବାୟୁଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

Verse 95

वस्त्रपूतेन तोयेन रामनाथं महेश्वरम् । स्नापयन्वारुणं लोकमाप्नोति द्विजसत्तमाः

ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ବସ୍ତ୍ରରେ ଛାଣା ଜଳଦ୍ୱାରା ଯେ ରାମନାଥ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଏ, ସେ ବରୁଣଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 96

चंदनोदकधाराभी रामनाथं महेश्वरम् । स्नापयेत्पुरुषो विप्रा गांधर्वं लोकमाप्नुयात्

ହେ ବିପ୍ରମାନେ! ଚନ୍ଦନଜଳର ଧାରାଦ୍ୱାରା ଯେ ପୁରୁଷ ରାମନାଥ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଏ, ସେ ଗାନ୍ଧର୍ବଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 97

पुष्पवासिततोयेन हेमसंपृक्तवारिणा । पद्मवासिततोयेन स्नानाद्रामेश्वरस्य तु

ପୁଷ୍ପସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳ, ସୁବର୍ଣ୍ଣମିଶ୍ରିତ ଜଳ ଓ ପଦ୍ମସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳରେ ରାମେଶ୍ୱରରେ ସ୍ନାନ କଲେ ସେହି ତୀର୍ଥସ୍ନାନର ଘୋଷିତ ପୁଣ୍ୟଫଳ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ।

Verse 98

महेंद्रासनमारुह्य तेनैव सह मोदते । पाटलोत्पलकल्हारपुन्नागकरवीरकैः

ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆସନରେ ଆରୋହଣ କରି ସେ ତାଙ୍କ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରେ—ପାଟଳ, ପଦ୍ମ, କଲ୍ହାର, ପୁନ୍ନାଗ ଓ କରବୀର ପୁଷ୍ପରେ ପୂଜିତ ଓ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ।

Verse 99

वासितैर्वारिभिर्विप्रा रामेश्वरमहेश्वरम् । अभिषिच्य महद्भिश्च पातकैः स विमुच्यते

ହେ ବିପ୍ରମାନେ! ସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳରେ ରାମେଶ୍ୱର—ମହେଶ୍ୱର—ଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ମହାପାପରୁ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 100

यानि चान्यानि पुष्पाणि सुरभीणि महांति च । तद्गंधवासितैस्तोयैरभिषिच्य दयानिधिम्

ଅନ୍ୟ ଯେକୌଣସି ସୁଗନ୍ଧିତ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁଷ୍ପର ଗନ୍ଧରେ ସୁବାସିତ ଜଳରେ ଦୟାନିଧି ଶିବଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କଲେ ପ୍ରଶଂସିତ ପୁଣ୍ୟଫଳ ମିଳେ।

Verse 110

कर्तुः शतगुणं ज्ञेयं तस्य पुण्यफलं द्विजाः । छिन्नं भिन्नं च यः सम्यग्रामनाथशिवालयम्

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ଏହି ସେବା କରାଇଥିବା କର୍ତ୍ତାଙ୍କ ପୁଣ୍ୟଫଳ ଶତଗୁଣ ବୋଲି ଜାଣ। ଯେ ଛିନ୍ନ, ଭିନ୍ନ କିମ୍ବା କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ରାମନାଥ ଶିବାଳୟକୁ ଯଥାବିଧି ମରାମତି କରି ଜୀର୍ଣ୍ଣୋଦ୍ଧାର କରେ, ସେ ମହାପୁଣ୍ୟ ଲଭେ।

Verse 120

आयुः प्रयाति त्वरितं त्वरितं याति यौवनम् । त्वरितं संपदो यांति दारपुत्रादयस्तथा

ଆୟୁ ଶୀଘ୍ର କ୍ଷୟ ହୁଏ, ଯୌବନ ମଧ୍ୟ ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଯାଏ। ସମ୍ପଦ ମଧ୍ୟ ତ୍ୱରିତ ଲୟ ପାଏ, ତେଣୁ ଭାର୍ଯ୍ୟା-ପୁତ୍ରାଦି ମଧ୍ୟ।

Verse 130

श्रुते दृष्टे च विप्रेंद्रा दुर्लभं नास्ति किंचन । रामनाथमहालिंगं सेवितुं यः पुमान्व्रजेत्

ହେ ବିପ୍ରେନ୍ଦ୍ରମାନେ! ଏହା ଶୁଣି ଓ ଦେଖିଲେ କିଛି ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ ରହେନାହିଁ। ଯେ ପୁରୁଷ ରାମନାଥଙ୍କ ମହାଲିଙ୍ଗ ସେବାକୁ ଯାଏ…

Verse 140

भुक्त्वा भोगान्बहुसुखान्पुत्रदारयुता भृशम् । एतच्छरीरपातांते मुक्तिं यास्यंति शाश्वतीम्

ବହୁ ସୁଖଦ ଭୋଗ ଭୋଗି, ପୁତ୍ର-ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ସମୃଦ୍ଧ ହୋଇ, ଏହି ଶରୀର ପତନାନ୍ତେ ସେମାନେ ଶାଶ୍ୱତ ମୁକ୍ତି ପାଇବେ।